Bối cảnh từ chức Jens Spahn và cơ hội cho Friedrich Merz

Vào ngày thứ Hai, khi ban chấp hành CDU nhóm họp, chủ đề về Jens Spahn đã không còn là trọng tâm thảo luận bởi ông đã chính thức rút lui khỏi vị trí Chủ tịch nhóm nghị sĩ CDU. Spahn vốn được nhiều người nhìn nhận là ứng viên tiềm năng dẫn dắt đảng CDU lên vị trí Thủ tướng Đức, nhưng chỉ trong chưa đầy 48 giờ, ông đã trở thành tâm điểm của làn sóng phản đối dữ dội dẫn đến sự ra đi bất ngờ này.

Điều đó tạo cơ hội thuận lợi cho Friedrich Merz – Chủ tịch CDU và Thủ tướng Đức hiện tại – để sắp xếp lại đội hình lãnh đạo trong nội bộ đảng theo ý muốn. Ông Merz không phải là mục tiêu của sự bất mãn và chính phủ cũng không phải nguyên nhân của sự bất ổn hiện tại, do vậy ông có thể thúc đẩy sự ổn định bằng việc đưa ra quyết định dứt khoát với Spahn.

Làn sóng phản đối rộng khắp trong CDU

Làn sóng phản đối mạnh mẽ xuất phát từ nhiều khu vực, bộ phận trong đảng CDU bởi việc Spahn, dù là người đứng đầu nhóm nghị sĩ, lại lựa chọn vi phạm luật pháp Đức và nghị quyết của đảng về việc thuê mẹ đẻ tại Mỹ. Hành động này bị coi là thiếu minh bạch và gây tổn hại nghiêm trọng đến uy tín.

Friedrich Merz hành động vì lợi ích của đảng khi yêu cầu Spahn từ chức, nhằm đảm bảo giữ vững niềm tin và sự đoàn kết. Đây đồng thời cũng là dấu mốc kết thúc một mối quan hệ nhiều phức tạp và căng thẳng giữa Merz và Spahn trong nội bộ CDU.

Quan hệ làm việc của Spahn với đối tác trong chính phủ

Mặc dù vậy, trong những tuần trước cuộc khủng hoảng, Spahn thường được xem là nhân vật ngày càng quan trọng trong nhóm nghị sĩ và trong mối quan hệ với đối tác trong liên minh cầm quyền. Ngay cả đảng SPD, thông qua Chủ tịch nhóm nghị sĩ Matthias Miersch, cũng nhìn nhận tích cực vai trò của Spahn trong các cuộc họp Sherpa để chuẩn bị gói cải cách lớn.

Tuy nhiên, mối quan hệ này không phải lúc nào cũng thuận lợi, nhất là sau sự kiện Spahn không thực hiện theo cam kết vào ngày cuối cùng trước kỳ nghỉ hè năm ngoái, khiến việc bầu Frauke Brosius-Gersdorf làm thẩm phán Hiến pháp bị hoãn lại.

Thông điệp từ SPD sau sự ra đi của Spahn

Miersch nhấn mạnh sự hợp tác chặt chẽ, tin tưởng giữa các bên trong liên minh, đồng thời bày tỏ sự đồng cảm với Spahn và gia đình ông trong quãng thời gian khó khăn vừa qua. Miersch cam kết công việc chung của liên minh sẽ tiếp tục nhằm đưa ra các quyết sách quan trọng cho tương lai nước Đức vào mùa thu năm nay.

Khoảnh khắc quyết định ở New York

Đêm thứ Sáu tại New York, nơi Spahn đang ở cùng gia đình, đã thực sự khiến ông nhận ra kết cục không thể tránh khỏi. Trong khi đó ở Đức là buổi sáng, Merz đã điện thoại liên tục trong suốt chiều thứ Sáu để lấy ý kiến các thành viên trong đảng ngay sau khi vòng tham vấn chính phủ Đức - Pháp kết thúc.

Advertisement300 × 250

Bản thân Merz và nhiều thành viên CDU từng nghĩ rằng vấn đề thuê mẹ đẻ của Spahn sẽ không gây tổn hại lớn. Đến phút cuối, khi Spahn thông báo việc chào đón con trai từ việc thuê mẹ đẻ ở Mỹ, Merz đã chúc mừng, bởi ông vốn là người coi trọng gia đình. Spahn cũng bảo vệ hành động mình trong một podcast, nhấn mạnh sự khác biệt giữa lý thuyết và thực tế cuộc sống.

Áp lực và quyết định từ chức của Spahn

Tuy vậy, câu nói nhấn mạnh gia đình là điều quan trọng nhất dường như ám chỉ sự lựa chọn sắp tới của Spahn. Ông đã phải đấu tranh nội tâm rất nhiều trong cuộc điện thoại với Merz trước khi viết thư từ chức gửi tới các đại biểu nhóm nghị sĩ, thông báo rằng việc đảm nhận hai vai trò vừa là người cha thông qua thuê mẹ đẻ vừa là lãnh đạo chính trị là không thể hòa hợp.

Trong thư, Spahn không đưa lời xin lỗi hay hối tiếc, chỉ xác nhận sự khó khăn trong việc duy trì vị trí chủ tịch nhóm nghị sĩ và trách nhiệm gia đình cùng lúc.

Đánh giá của Merz và câu hỏi nhân sự kế tiếp

Ngay khi thông tin từ chức được công bố, Merz nhanh chóng lên tiếng khẳng định đây là quyết định đúng đắn, nhất là trong bối cảnh cần giữ vững uy tín chính trị. Ông cũng cảm ơn Spahn vì đã đóng góp quan trọng trong việc xây dựng những dự án cải cách gần đây và giúp đỡ liên minh ổn định.

Sau đó, câu hỏi ai sẽ thay thế Spahn được đặt ra. Một số cái tên được nhắc đến như Thorsten Frei – chánh văn phòng Thủ tướng, Günter Krings – phó chủ tịch nhóm nghị sĩ và chủ tịch nhóm nghị sĩ bang NRW, hay Bộ trưởng Nội vụ Alexander Dobrindt của CSU.

Tuy nhiên, trong các vòng trao đổi chính thức, quyết định cuối cùng vẫn chưa được đưa ra. Merz cho biết sẽ phối hợp với Chủ tịch CSU Markus Söder để đề xuất phương án và trình lên các cơ quan đảng cũng như nhóm nghị sĩ CDU.

Vai trò của Markus Söder trong lựa chọn nhân sự

Markus Söder, Chủ tịch CSU, đóng vai trò quyết định trong việc lựa chọn người kế nhiệm. Quan hệ giữa Söder và Spahn từng phức tạp nhưng đã cải thiện theo thời gian, đặc biệt trong giai đoạn đàm phán thành lập liên minh. Söder từng ủng hộ Spahn làm Chủ tịch nhóm nghị sĩ và coi đây là đối trọng với Merz trong nội bộ CDU.

Tuy nhiên, khi scandal thuê mẹ đẻ bị phanh phui, Söder nhận thấy sự bất mãn nghiêm trọng trong nội bộ và cộng đồng, buộc phải can thiệp và thay đổi thái độ để duy trì hình ảnh và sự đoàn kết của liên minh.

Làn sóng chỉ trích dồn dập và vai trò của các nữ thành viên CDU

Làn sóng chỉ trích trong CDU ngày càng gia tăng, đặc biệt khi truyền thông đưa tin chi tiết về việc Spahn cùng chồng đã có con nhờ thuê mẹ đẻ ở Mỹ, điều trái với nghị quyết của CDU từng xác nhận rõ ràng sự phản đối với cả hình thức thuê mẹ đẻ vì mục đích thương mại lẫn không thương mại.

Trong những ngày cuối trước khi Spahn từ chức, nhiều đại biểu và thành viên đảng, nhất là nữ giới, đã lên tiếng chỉ trích và kêu gọi ông từ chức, điển hình như Chủ tịch nhóm nữ trong nhóm nghị sĩ CDU, Mechthild Heil. Các cáo buộc xoay quanh vấn đề đạo đức, sự không nhất quán trong quan điểm cá nhân và chính sách đảng.

Merz cũng không ngờ phản ứng dữ dội đến vậy khi ông và ban lãnh đạo cố gắng xử lý vụ việc một cách kín đáo và nhanh chóng. Dù vậy, áp lực từ nội bộ đảng đã khiến việc giữ Spahn ở lại trở nên không thể.

Những điều bổ ích rút ra từ bài viết

  • Jens Spahn đã từ chức Chủ tịch nhóm nghị sĩ CDU sau khi gây ra tranh cãi liên quan đến thuê mẹ đẻ tại Mỹ.
  • Friedrich Merz tận dụng cơ hội để tái cấu trúc đội ngũ lãnh đạo trong nội bộ CDU nhằm giữ sự ổn định và uy tín.
  • Mối quan hệ tốt giữa Spahn với đối tác trong liên minh cầm quyền trước khi xảy ra khủng hoảng góp phần vào các tiến trình cải cách.
  • Quyết định nhân sự kế tiếp phụ thuộc nhiều vào sự phối hợp giữa CDU và CSU, trong đó Markus Söder giữ vai trò then chốt.
  • Làn sóng chỉ trích trong CDU đặc biệt từ các thành viên nữ và các bộ phận trong đảng đã thúc đẩy sự ra đi của Spahn.

Đăng ký bản tin QMVN