Những cánh cửa mở ra từ năm 2022
Chỉ bốn ngày sau khi Nga phát động cuộc tấn công toàn diện ngày 24/2/2022, phái đoàn hai bên gặp nhau tại Belarus. Những ngày thương lượng đầu tiên không ngăn được giao tranh, nhưng đặt vấn đề sơ tán thường dân lên bàn nghị sự. Từ đó, ngoại giao và chiến sự tồn tại song song: một cuộc tiếp xúc có thể giải cứu con người mà chưa đủ sức thay đổi mục tiêu quân sự của các bên.
Cuối tháng 3/2022, những cuộc trao đổi tại Istanbul gợi ra khả năng bàn về quy chế trung lập của Ukraine gắn với bảo đảm an ninh quốc tế. Nga thông báo thu hẹp hoạt động quân sự gần Kyiv và Chernihiv, nhưng dự thảo hòa bình không thành hiệp định. Sự khác biệt giữa lời hứa trên giấy và an toàn trên thực địa trở thành vấn đề xuyên suốt các vòng thương lượng sau này.
Một thành quả cụ thể hơn xuất hiện tháng 7/2022: sáng kiến ngũ cốc Biển Đen do Thổ Nhĩ Kỳ và Liên Hợp Quốc làm trung gian giúp lương thực Ukraine tiếp cận thị trường thế giới. Nga rút khỏi thỏa thuận một năm sau. Vụ việc cho thấy một cơ chế có mục tiêu hẹp có thể vận hành, nhưng cũng dễ đổ vỡ khi không có lòng tin và cơ chế ràng buộc lâu dài.
Lãnh thổ và bảo đảm an ninh: nút thắt trung tâm
Tháng 9/2022, Moscow tuyên bố sáp nhập trái phép bốn vùng Donetsk, Luhansk, Zaporizhzhia và Kherson dù không kiểm soát hoàn toàn. Kyiv coi toàn vẹn lãnh thổ là nguyên tắc không thể bỏ qua; phía Nga tiếp tục đòi Ukraine rút khỏi các khu vực Moscow tuyên bố chủ quyền.














