Duy trì lời hứa từ tuyên bố hiện hành
Theo Reuters, Tổng thống Ferdinand Marcos Jr. cho biết các bên đã đạt sự đồng thuận ngầm về việc tiếp tục tuân thủ Tuyên bố về ứng xử của các bên ở Biển Đông (DOC) cho đến khi COC được hoàn tất và ký kết. Ông cũng nói ASEAN và Trung Quốc tái khẳng định mục tiêu xây dựng bộ quy tắc thực chất, hiệu quả, phù hợp với Công ước Liên Hợp Quốc về Luật Biển (UNCLOS).
DOC năm 2002 đề cao giải pháp hòa bình, kiềm chế và hợp tác thực tiễn. Văn kiện tạo cơ sở tham chiếu ngoại giao, nhưng chưa thể ngăn những cuộc đối đầu trên biển hay giải quyết các yêu sách chồng lấn. Duy trì DOC vì vậy có ý nghĩa, song khó xem đây là phương án thay thế cho những quy tắc cụ thể có thể vận hành khi xảy ra sự cố.
Thông điệp từ Manila giúp tránh khoảng trống chính trị trong quá trình thương lượng. Tuy nhiên, hội nghị chưa đưa ra cơ chế thực thi mới, lịch trình chắc chắn hay phương án xử lý khi một bên bị cáo buộc vi phạm. Chính các chi tiết ấy sẽ quyết định giá trị thực tế của thỏa thuận tương lai.
Vì sao phần chưa thống nhất lại quan trọng
Ngoại trưởng Philippines Theresa Lazaro cho biết các nhà đàm phán đã đạt đồng thuận sơ bộ với khoảng 80% dự thảo, theo Reuters. Tuy nhiên, phần còn lại chứa đựng những vấn đề có sức nặng lớn hơn tỷ lệ văn bản.









