FAAN tiếp tục gây tranh cãi với ứng dụng đặt xe taxi sân bay và phản ứng từ tài xế

Một video lan truyền trên mạng cho thấy các tài xế taxi sân bay Nigeria kêu cứu trước Tổng thống Bola Tinubu về yêu cầu họ phải sử dụng xe đời 2020 trở lên, đã thổi bùng làn sóng tranh luận về chương trình hiện đại hoá dịch vụ taxi sân bay do Cơ quan Quản lý Sân bay Liên bang Nigeria (FAAN) phát động. Bên cạnh khó khăn tài chính do tình hình kinh tế khó khăn với lạm phát và thu nhập giảm sút, vấn đề sâu xa được phát hiện là cách triển khai nền tảng số hóa Airport Car Hire Rank Management System (ACHRAMS) nhằm quản lý dịch vụ taxi sân bay, tăng cường an ninh và điều phối hành khách.

FAAN xem ACHRAMS là bước đột phá nhằm giảm thiểu các lỗ hổng an ninh và vận hành lâu dài của dịch vụ taxi sân bay, song tài xế taxi lại tỏ ra lo ngại về thiếu sự tham gia trong quá trình cải tổ và tính khả thi của chính sách.

Dưới sự phản biện từ FAAN, Giám đốc Thương mại và Phát triển Kinh doanh, bà Adebola Agunbiade, đã phủ nhận thông tin rằng việc tài xế phản đối là do quy định bắt buộc họ phải sử dụng xe đời 2020 trở lên. Theo bà, yêu cầu tối thiểu của FAAN vẫn là xe sản xuất từ năm 2012 trở lên, đôi khi bị hiểu nhầm là đời 2020.

Bà Agunbiade cho biết thêm yêu cầu này đã được FAAN công bố từ năm 2024 và nhiều lần gia hạn thời gian chấp hành đến tận ngày 1/10/2026 nhằm tạo điều kiện cho các tài xế vượt qua khó khăn về tài chính. FAAN cũng bác bỏ tin đồn rằng có kế hoạch giảm số lượng tài xế taxi sân bay, nhấn mạnh mục tiêu là đảm bảo tất cả tài xế tuân thủ tiêu chuẩn mới.

Bên cạnh đó, FAAN cho biết một số nhà khai thác taxi đã tham gia giai đoạn thử nghiệm hệ thống ACHRAMS, trong khi một số công ty khác được cho là do liên đoàn taxi khuyên không tham gia và phát triển các giải pháp riêng. FAAN cũng đang đàm phán với các hãng gọi xe như Bolt và Uber để tích hợp hoạt động vào nền tảng, tạm thời hạn chế việc đón trả khách tại sân bay nhằm tuân thủ quy định trong thời gian chờ ký kết thỏa thuận.

Mặc dù FAAN khẳng định đã tiến hành tham vấn các bên liên quan từ năm 2024, nhiều tài xế vẫn cho rằng quy trình đối thoại chưa đủ sâu rộng và thực tiễn vận hành tại sân bay không được xem xét đầy đủ. Ông Adepegba Samuel, Chủ tịch Hiệp hội Tài xế Taxi Sân bay Quốc gia, đề nghị có cuộc họp chính thức để lắng nghe những lo ngại từ phía tài xế bởi họ là những người thường xuyên tiếp xúc với hành khách và hiểu rõ các vấn đề trên thực tế.

Ông Samuel chia sẻ rằng ứng dụng công nghệ phải phù hợp và áp dụng được cho đặc thù từng khu vực trong sân bay, tránh gây khó khăn trong việc kết nối tài xế với khách hàng quen thuộc qua nền tảng số, ví dụ như khách hàng tin tưởng giao phó việc đưa đón con em học hành nhiều năm qua. Ông nhấn mạnh vai trò trung gian quan trọng của tài xế trong xúc tiến thông tin đến hành khách và mong muốn hợp tác chặt chẽ để cải tiến dịch vụ.

Khi phóng viên cố gắng liên hệ để ghi nhận phản hồi chính thức từ FAAN về việc gặp gỡ hiệp hội tài xế, người phát ngôn của cơ quan không phản hồi. Một nguồn tin FAAN giấu tên tiết lộ rằng do tài xế hoạt động dưới quyền các nhà khai thác được giao quyền quản lý tại sân bay, nên FAAN chỉ làm việc trực tiếp với các doanh nghiệp này, chứ không có quan hệ hợp đồng trực tiếp với tài xế hay các liên đoàn.

Cơ sở này giải thích sự thiếu đối thoại trực tiếp với tài xế là do mô hình quản lý theo bên trung gian, dẫn đến phản ứng căng thẳng và kêu gọi rộng rãi từ phía người lao động trực tiếp.

Ứng dụng ACHRAMS của FAAN hứa hẹn sẽ tạo ra đổi thay lớn trong dịch vụ vận tải sân bay bằng cách số hoá quản lý, nâng cao an toàn hành khách, minh bạch giá cước và giảm thiểu chỗ đậu xe quá tải quanh khu vực nhà ga. Chương trình được triển khai dưới hình thức nhượng quyền 10 năm do hai công ty đảm nhận phát triển, hứa hẹn cải thiện trải nghiệm di chuyển qua sân bay theo hướng hiện đại và công bằng hơn.

Trong khi cuộc tranh luận tiếp tục nóng lên, vấn đề đặt ra là làm sao cân bằng phát triển công nghệ hiện đại với sự hài lòng và quyền lợi của người lao động, từ đó đảm bảo mọi bên đều thấy được tiếng nói và lợi ích trong quá trình thay đổi.