Lo ngại và chính sách hạn chế thời gian sử dụng màn hình của trẻ em trên thế giới
Những mối quan tâm về ảnh hưởng của thời gian sử dụng màn hình đối với trẻ em và thanh thiếu niên đã trở thành vấn đề nổi bật trên toàn cầu. Australia là quốc gia đầu tiên trên thế giới ban hành lệnh cấm sử dụng mạng xã hội với người dùng dưới 16 tuổi từ tháng 12 năm 2025. Tiếp theo, Đan Mạch, Pháp và Vương quốc Anh cũng đã công bố các hạn chế tương tự có hiệu lực trong năm 2026. Ở Mỹ, tính đến giữa năm 2026, hơn 30 bang đã thông qua các đạo luật cấm hoặc hạn chế việc sử dụng điện thoại di động trong các lớp học từ mẫu giáo đến lớp 12. Năm 2023, Tổng y sĩ Mỹ ra thông báo chính thức về mối liên hệ giữa mạng xã hội và sức khỏe tâm thần trẻ em, trong khi nhiều tác phẩm bán chạy trên thị trường cho rằng điện thoại thông minh đang "tái thiết não bộ" của trẻ em.
Những chính sách và lo ngại này phản ánh một cuộc đối thoại thay đổi nhanh chóng ở cả phạm vi quốc gia và quốc tế về cách các bạn trẻ sử dụng thiết bị số và tác động của nó đến sức khỏe, sự phát triển toàn diện.
Cập nhật nghiên cứu và quan điểm khoa học về thời gian sử dụng màn hình
Gabriel E. Hales, nghiên cứu viên cao cấp tại Đại học Bang Michigan, chuyên nghiên cứu sự ảnh hưởng của truyền thông kỹ thuật số lên các kết quả xã hội, cảm xúc và học tập của thanh thiếu niên, cho biết nhiều nghiên cứu ngày càng khẳng định rằng giải pháp “một kích cỡ cho tất cả” không phù hợp. Việc kiểm soát việc sử dụng thiết bị số cần xét đến các mốc phát triển của trẻ, vai trò và cách người lớn xung quanh sử dụng phương tiện kỹ thuật số cũng như cách trẻ sử dụng để kết nối và học hỏi cùng gia đình, bạn bè.
Trong khi đó, thời gian sử dụng màn hình từng được coi là một thước đo đơn giản dựa trên giới hạn giờ sử dụng, nhưng thực tế ngày nay, sự hiện diện của điện thoại thông minh và thiết bị đa dạng đã khiến việc định lượng và đánh giá phức tạp hơn rất nhiều.
Lịch sử quy định về thời gian sử dụng màn hình và sự thay đổi quan điểm
Hiệp hội Nhi khoa Mỹ (American Academy of Pediatrics - AAP) năm 1999 đề nghị hạn chế trẻ dưới 2 tuổi tiếp xúc với màn hình. Từ đó, các hướng dẫn luôn tập trung vào việc kiểm soát hành vi sử dụng thiết bị kỹ thuật số của trẻ nhằm tránh các nguy cơ như gián đoạn giấc ngủ, không an toàn trên mạng, bắt nạt mạng và thiếu vận động thể chất.
Năm 2013 và 2016, AAP khuyến cáo trẻ em và thanh thiếu niên từ 5 đến 18 tuổi không nên sử dụng các thiết bị giải trí hơn 2 giờ mỗi ngày. Tuy nhiên, giới hạn này dần trở nên lỗi thời do sự phát triển của các thiết bị và cách thức sử dụng đa dạng hơn, bao gồm cả mục đích giáo dục và giao tiếp xã hội trực tuyến, đặc biệt là trong bối cảnh học trực tuyến và giãn cách xã hội do đại dịch COVID-19.
Thông qua những phát triển này, các chuyên gia cho rằng việc áp đặt giới hạn thời gian cứng nhắc có thể gây hại đến tinh thần tự trọng và sự phát triển tự chủ của trẻ.
Hướng dẫn mới về việc sử dụng màn hình
Vào tháng 1 năm 2026, Hiệp hội Nhi khoa Mỹ đã cập nhật chính sách, loại bỏ mô hình giới hạn thời gian đơn giản. Thay vào đó, họ nhấn mạnh sự cần thiết xem xét toàn cảnh việc sử dụng phương tiện kỹ thuật số của trẻ. Theo đó, các khuyến nghị vẫn giữ nguyên việc tránh cho trẻ dưới 18 tháng tiếp xúc với màn hình một cách đơn độc do có thể ảnh hưởng đến các mốc phát triển quan trọng.
Cùng với Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), AAP khuyên khi trẻ dưới 24 tháng sử dụng màn hình thì nên ưu tiên các nội dung tương tác giúp kết nối trẻ với người chăm sóc. Ở nhóm từ 2 đến 5 tuổi, các hoạt động trên màn hình nên được mở rộng hơn nhưng vẫn ưu tiên các nội dung giáo dục có chất lượng liên quan đến toán học và đọc hiểu, hạn chế thời gian giải trí ở mức khoảng một giờ mỗi ngày.
Đối với trẻ em ở độ tuổi đi học và thanh thiếu niên, hướng dẫn mới đề xuất đánh giá việc sử dụng thiết bị số dựa trên nội dung, tính chất hoạt động, sở thích cá nhân và bối cảnh gia đình thay vì chỉ dựa vào thời gian sử dụng thuần túy. Ví dụ, các hoạt động tương tác như trò chuyện video, sáng tạo nghệ thuật kỹ thuật số hay chơi game đội nhóm được coi là có nhiều lợi ích hơn so với việc lướt video tự động hoặc chỉ xem truyền hình.
Áp dụng hướng dẫn mới trong thực tế gia đình
Nghiên cứu cho thấy cha mẹ và người chăm sóc đóng vai trò quan trọng trong việc hướng dẫn và giám sát việc sử dụng thiết bị kỹ thuật số của trẻ để cân bằng an toàn và lợi ích. Việc cấm hoàn toàn hoặc áp dụng biện pháp kiểm soát quá mức có thể gây ra những ảnh hưởng tiêu cực đối với sự phát triển xã hội và cảm xúc của trẻ.
Hiệp hội Nhi khoa Mỹ đã phát triển công cụ "Family Media Plan" nhằm giúp các gia đình đánh giá nhu cầu và thói quen sử dụng thiết bị số của từng thành viên, tìm ra những hoạt động trực tuyến có thể thay thế bằng thời gian không có màn hình, cũng như thảo luận về lý do sử dụng một số ứng dụng hoặc hoạt động trực tuyến nhất định.
Cuộc tranh luận về việc sử dụng màn hình của trẻ không có dấu hiệu chấm dứt, nhưng với các hướng dẫn mới và nền tảng nghiên cứu ngày càng đa dạng, nhiều chuyên gia tin rằng tiếp cận một cách toàn diện, dựa trên sự khác biệt cá nhân và bối cảnh là con đường hiệu quả nhất để bảo vệ và phát triển sức khỏe cho thế hệ tương lai trong thời đại kỹ thuật số.
Những điều bổ ích rút ra từ bài viết
- Australia và nhiều quốc gia châu Âu đã áp dụng các hạn chế về mạng xã hội với trẻ dưới 16 tuổi kể từ cuối năm 2025.
- Hơn 30 bang tại Mỹ đã thông qua luật cấm hoặc hạn chế sử dụng điện thoại trong các lớp học K-12 tính đến giữa năm 2026.
- Hiệp hội Nhi khoa Mỹ đã loại bỏ quy định giới hạn thời gian dùng màn hình cố định, thay vào đó đề nghị xem xét nội dung và bối cảnh kỹ thuật số của trẻ.
- Các hoạt động kỹ thuật số hỗ trợ tương tác xã hội và học tập được đánh giá cao hơn so với việc dùng màn hình chỉ để giải trí thụ động.
- Gia đình đóng vai trò quan trọng trong việc hướng dẫn trẻ sử dụng thiết bị kỹ thuật số một cách an toàn và hiệu quả.
Đăng ký bản tin QMVN
Bản tin buổi sáng mỗi ngày - chỉ những bài đáng đọc, không spam.







