Respect Orders kiểu ASBO sẽ được áp dụng từ tháng 10 tại Anh và Wales

Bộ Nội vụ Anh đã xác nhận rằng các "Respect Orders" sẽ chính thức có hiệu lực trên toàn lãnh thổ Anh và xứ Wales từ ngày 26/10. Đây là một bước tiến lớn trong việc trao quyền cho hệ thống tòa án dân sự xử lý những hành vi gây rối hoặc quấy nhiễu cộng đồng. Các lệnh cấm này tương tự như ASBO (Anti-social Behaviour Orders) từng được áp dụng trước đây, nhưng với phạm vi và hiệu lực được cải tiến nhằm đáp ứng tối ưu hơn nhu cầu quản lý xã hội hiện nay.

Được Bộ trưởng Cảnh sát Sarah Jones công bố, Respect Orders sẽ cho phép tòa án loại bỏ những cá nhân tái phạm các hành vi gây ảnh hưởng xấu đến cuộc sống công cộng như uống rượu nơi phố đi bộ hay công viên. Vi phạm lệnh này có thể dẫn đến hình phạt nghiêm khắc, bao gồm cả án tù, nhằm ngăn chặn tình trạng tái phạm liên tục làm ảnh hưởng đến cộng đồng.

Theo phát ngôn của người phát ngôn Bộ Nội vụ với báo Daily Mirror, không có danh mục cụ thể các hành vi sẽ bị áp đặt Respect Orders. Trong thời kỳ ASBO trước đây, từng có các trường hợp kỳ lạ như việc phát ra tiếng ồn lớn khi quan hệ tình dục, hay người chăn cừu sử dụng đàn cừu của mình để đe dọa hàng xóm.

Chính vì thế, Respect Orders sẽ được dựa trên những nhận định của tòa án về việc hành vi đó có thể gây ra sự quấy rầy, cảnh báo hoặc gây căng thẳng cho người khác không, đồng thời phải được đánh giá là hợp lý và cần thiết để áp đặt lệnh.

Chính phủ nhấn mạnh các Respect Orders sẽ được tập trung dùng để xử lý những người vi phạm liên tục, những cá nhân gây rối làm xáo trộn cuộc sống cộng đồng kéo dài. Bộ trưởng Sarah Jones nhấn mạnh: "Các hành vi chống đối xã hội có thể tàn phá cuộc sống. Đằng sau mỗi con số thống kê đều là những cư dân mong muốn được sống an toàn nơi họ sinh sống, chứ không phải bị các đối tượng vi phạm tái phạm giành quyền kiểm soát khu vực." Lệnh Respect Orders sẽ cấm những kẻ gây rối xuất hiện tại các khu vực họ đã làm xấu đi, đồng thời buộc họ phải nhìn nhận và khắc phục nguyên nhân gây ra hành vi xấu. Vi phạm sẽ bị coi là hành vi phạm pháp hình sự với các hình phạt nghiêm trọng, kể cả tù giam.

Lệnh Respect Orders cũng cho phép tòa án áp đặt các hình phạt và biện pháp bắt buộc nhằm xử lý tận gốc nguyên nhân của hành vi, như điều trị nghiện ma túy hoặc rượu, các khóa học kiểm soát cơn giận. Vi phạm các lệnh này có thể dẫn đến án tù, các khoản phạt không giới hạn, hoặc các hình thức xử lý như lao động công ích và giới nghiêm.

Harvinder Saimbhi, người đứng đầu tổ chức từ thiện ASBHelp, cho rằng Respect Orders là một bước tiến quan trọng dành cho những nạn nhân đã phải chịu đựng các kẻ gây rối nhiều lần. Ông nhấn mạnh: "Trong một thời gian dài, các cộng đồng cảm thấy thất vọng và không an toàn khi những kẻ vi phạm liên tục tái xuất hiện tại các nơi họ từng phá hoại. Những quyền lực mới này sẽ cho phép cảnh sát và chính quyền địa phương có thể hành động mạnh mẽ, ngăn chặn và bắt buộc những kẻ vi phạm giải quyết vấn đề hành vi của mình, đồng thời đảm bảo hình phạt nghiêm khắc khi vi phạm".

John Hayward-Cripps, Giám đốc điều hành Mạng lưới Giám sát Khu phố, cho biết một hiểu lầm phổ biến về hành vi chống đối xã hội là nó chỉ là tội phạm nhỏ không nghiêm trọng. Tuy nhiên, ông cho biết nhiều thành viên của mạng lưới liên tục báo cáo rằng đây là vấn đề cấp bách, ảnh hưởng lớn đến chất lượng cuộc sống, cảm giác an toàn, sức khỏe tâm thần của người dân. Ông mong rằng Respect Orders sẽ không chỉ cung cấp quyền lực mới hiệu quả để ngăn chặn tội phạm tái phạm mà còn giúp người dân tin tưởng rằng các báo cáo về hành vi sẽ được xử lý nghiêm túc.

ASBO là các lệnh được chính phủ lao động Anh giới thiệu năm 1998 nhằm ngăn chặn hành vi quấy rối, gây ồn ào, phiền toái cho người khác. Tuy nhiên, các lệnh này đã bị bác bỏ vào năm 2014 bởi chính phủ bảo thủ do nhiều hạn chế trong việc áp dụng. Theo giới chức, Respect Orders sẽ chỉ áp dụng đối với người lớn và có thêm các bước xử lý để ngăn ngừa nguyên nhân căn bản gây ra hành vi vi phạm.

Như vậy, Respect Orders được kỳ vọng sẽ trở thành công cụ pháp lý hữu hiệu, tập trung xử lý các cá nhân tái phạm hành vi gây rối nhất là trong các khu dân cư, đem lại sự an toàn và yên bình cho cộng đồng.