Đề xuất thu phí qua eo biển Hormuz gây chấn động

Tổng thống Mỹ Donald Trump mới đây đã đưa ra một đề xuất gây tranh cãi khi tuyên bố sẽ khôi phục lệnh phong tỏa hải quân đối với Iran và đồng thời áp mức phí 20% đối với hàng hóa vận chuyển qua eo biển Hormuz, một trong những tuyến đường hàng hải quan trọng nhất thế giới. Hành động này được xem là bước đi trái ngược rõ rệt với nguyên tắc mà Mỹ đã từng khẳng định bảo vệ trong nhiều thập kỷ qua, đó là bảo đảm tự do hàng hải tại các vùng nước quốc tế như eo biển Hormuz.

Trong suốt nhiều năm, Washington đã nhiều lần lên tiếng phản đối mạnh mẽ bất kỳ hành động đơn phương nào của Iran nhằm kiểm soát hoặc hạn chế việc vận chuyển thương mại qua eo biển này. Các chính quyền trước đây của Mỹ đều xem việc bảo vệ tự do đi lại trên eo biển Hormuz như một nguyên tắc bất biến trong chính sách quốc tế của mình. Tuy nhiên, với đề xuất mới của Trump, vị thế này đã bị đảo ngược hoàn toàn.

Tác động sâu rộng đối với trật tự hàng hải quốc tế

Việc Mỹ đề xuất thu phí 20% đối với các tàu hàng đi qua eo biển Hormuz không chỉ tạo ra sự mâu thuẫn trong nguyên tắc tự do hàng hải mà còn có thể làm xói mòn niềm tin vào một trật tự biển dựa trên luật pháp quốc tế. Nếu Mỹ – cường quốc hải quân hàng đầu thế giới – được phép áp đặt mức phí này đơn phương, các quốc gia kiểm soát những điểm nghẽn chiến lược khác như eo biển Malacca, eo biển Đài Loan, kênh đào Panama có thể cũng sẽ làm theo trong danh nghĩa an ninh hoặc chủ quyền.