Chính sách lưu trữ dữ liệu tại Nigeria thúc đẩy cuộc đua xây dựng hạ tầng số

Ngân hàng Trung ương Nigeria (CBN) đã ban hành quy định yêu cầu các ngân hàng, công ty fintech, nhà cung cấp dịch vụ thanh toán di động và các tổ chức liên quan phải lưu trữ dữ liệu giao dịch thanh toán phát sinh trên lãnh thổ Nigeria trên các máy chủ đặt trong nước. Chính sách này nhằm bảo vệ dữ liệu tài chính và thúc đẩy sự phát triển của hạ tầng số nội địa, song cũng tạo ra áp lực lớn đối với khả năng đáp ứng về trung tâm dữ liệu, nền tảng điện toán đám mây và các dịch vụ kết nối trong nước.

Các nhà quản lý và doanh nghiệp trong ngành cho rằng việc lưu trữ dữ liệu tại chỗ không chỉ là yêu cầu quy định mà còn cần phải xây dựng một hệ sinh thái hạ tầng đồng bộ, bao gồm trung tâm dữ liệu, kết nối mạng, an ninh mạng và đặc biệt là nguồn điện ổn định. Không có một hệ thống điện liên tục và chất lượng, các trung tâm dữ liệu sẽ gặp khó khăn trong việc vận hành hiệu quả và bảo đảm dữ liệu luôn sẵn sàng phục vụ các dịch vụ thiết yếu.

Nigeria đang đối mặt với khoảng cách lớn giữa công suất lắp đặt và lượng điện thực tế cung cấp cho người dùng. Mặc dù công suất lắp đặt được ước tính đạt từ 13.000 đến 13.600 MW, nhưng lượng điện phát ra thực tế chỉ đạt khoảng 4.000 đến 4.800 MW trong những năm gần đây do nhiều nguyên nhân như hạn chế nguồn khí đốt, sự cố thiết bị sản xuất, hạn chế truyền tải và áp lực tài chính trong ngành điện.

Sự thiếu hụt này đã gây ra tình trạng cung cấp điện không ổn định, buộc nhiều cơ sở kinh doanh, đặc biệt là các trung tâm dữ liệu và dịch vụ tài chính cần vận hành liên tục, phải dựa vào các giải pháp điện dự phòng. Do vậy, cải cách ngành điện – từ khâu sản xuất, truyền tải tới phân phối – cùng các sáng kiến mở rộng năng lượng phi tập trung như hệ thống mini-grid được xem là bước đi quan trọng để nâng cao năng lực hạ tầng số.

Dù còn nhiều thách thức về điện, các nhà điều hành trung tâm dữ liệu tại Nigeria đã phát triển các hệ thống tích hợp nguồn điện dự phòng, pin lưu trữ và giải pháp giám sát nhằm duy trì sự ổn định hoạt động. Theo đại diện doanh nghiệp Geniserve, việc coi hạ tầng dữ liệu như một phần cấu thành hạ tầng kinh tế quốc gia là cần thiết, tức không chỉ đặt ra yêu cầu lưu trữ dữ liệu mà còn phải đảm bảo cung cấp và bảo vệ dữ liệu một cách toàn diện.

Yêu cầu của CBN cũng đã tạo đà đầu tư mạnh mẽ cho thị trường trung tâm dữ liệu trong nước. Các tổ chức tài chính và fintech sẽ phải nâng cấp hệ thống, cân nhắc chuyển đổi hạ tầng, đồng thời mở rộng nhu cầu lưu trữ và dịch vụ đám mây. Cơ hội tăng trưởng lớn mở ra cho các nhà cung cấp dịch vụ dữ liệu và kết nối, góp phần phát triển hệ sinh thái điện toán đám mây và nền tảng kết nối rộng khắp.

Bên cạnh việc mở rộng hạ tầng, vấn đề bảo mật và quản trị dữ liệu được đặt lên hàng đầu. Các chuyên gia trong ngành khẳng định tiêu chuẩn bảo mật tại các trung tâm dữ liệu tại Nigeria đáp ứng các quy chuẩn quốc tế với các biện pháp an ninh vật lý chặt chẽ cùng hệ thống vận hành nghiêm ngặt.

Ngành dữ liệu trong nước đã có sự phát triển đáng kể trong những năm gần đây nhờ tốc độ tăng của thanh toán số và nhu cầu dịch vụ đám mây từ nhiều lĩnh vực. Chính sách lưu trữ dữ liệu địa phương của Ngân hàng Trung ương Nigeria đang mở ra một chương mới cho hệ sinh thái hạ tầng số, trong đó phối hợp giữa cải cách ngành điện, mở rộng kết nối và thúc đẩy đầu tư từ khu vực tư nhân sẽ quyết định khả năng tận dụng cơ hội phát triển kinh tế số của Nigeria.

Chương trình kết nối quốc gia như Project Bridge được xem là nền tảng quan trọng giúp người dùng từ các ngân hàng, tổ chức chính phủ, doanh nghiệp startup đến các đơn vị nghiên cứu có thể truy cập ổn định vào các hạ tầng nội địa.

Tuy chính sách lưu trữ dữ liệu đã tạo ra nhu cầu cao với hạ tầng kỹ thuật số trong nước, thành công trong việc chuyển đổi và phát triển nền kinh tế số Nigeria sẽ phụ thuộc vào việc quốc gia giải quyết được các thiếu hụt về điện năng, kết nối và năng lực tính toán phù hợp để hỗ trợ khối lượng công việc ngày càng tăng.