Fed cứng rắn kéo 26,3 tỷ USD khỏi thị trường mới nổi, báo hiệu quý IV khó khăn hơn cho dòng vốn toàn cầu

Theo IIF, tháng 9 là tháng đầu tiên kể từ tháng 6 mà tổng dòng vốn không cư trú rời khỏi thị trường mới nổi. Trong 26,3 tỷ USD rút ra, khoảng 7 tỷ USD đến từ trái phiếu, đánh dấu tháng âm đầu tiên của nhóm tài sản này kể từ tháng 3. Cổ phiếu chịu áp lực lớn hơn với 19,2 tỷ USD bị rút, cho thấy nhà đầu tư không chỉ phản ứng với mức lãi suất cao hơn mà còn chốt lời ở những thị trường đã tăng mạnh.

Điểm đáng chú ý là dòng vốn bắt đầu xấu đi rõ nhất trong nửa cuối tháng, trùng với cuộc họp ngày 15-16/9 của Fed. Khi FOMC nâng lãi suất 0,25 điểm phần trăm lên 3,75%-4,00%, lợi suất Mỹ tăng và chênh lệch lợi suất mà nhà đầu tư nhận được khi nắm giữ tài sản mới nổi trở nên kém hấp dẫn hơn. Với nhiều quỹ quốc tế, việc quay về trái phiếu Mỹ có lợi suất cao hơn đồng nghĩa ít cần chấp nhận rủi ro tiền tệ và thanh khoản ở các nước đang phát triển.

Kevin Warsh mô tả lạm phát là vấn đề nổi bật của kinh tế Mỹ và nói xu hướng cơ bản chưa cải thiện đủ rõ. Thông điệp ấy quan trọng không kém quyết định tăng lãi suất, bởi thị trường hiểu rằng Fed sẵn sàng duy trì chính sách chặt nếu áp lực giá không hạ nhanh.

Đồng USD mạnh hơn sau cuộc họp càng gây khó cho các nước có nợ bằng USD và những doanh nghiệp nhập khẩu hàng hóa định giá bằng đồng bạc xanh.

Tuy nhiên, triển vọng quý IV không hoàn toàn một chiều. Sau cuộc họp tháng 9, một số quan chức Fed đã phát tín hiệu muốn chờ thêm dữ liệu trước khi tiếp tục tăng lãi suất. Điều này khiến kỳ vọng về một đợt tăng ngay trong tháng 10 giảm xuống. Sự thay đổi đó có thể giúp giảm bớt áp lực lên tài sản mới nổi, nhưng sẽ không xóa đi thực tế rằng mặt bằng lãi suất toàn cầu hiện cao hơn nhiều so với thời kỳ dòng tiền rẻ.

*“Một Fed cứng rắn dưới thời Warsh, BoJ ở mức lãi suất cao nhất kể từ giữa thập niên 1990 và xu hướng thắt chặt rộng hơn đều làm tăng ngưỡng hấp dẫn của chiến lược carry tại thị trường mới nổi.” Institute of International Finance*

Phần lớn dòng vốn cổ phiếu bị rút trong tháng đến từ Hàn Quốc. IIF cho biết nhà đầu tư nước ngoài bán mạnh sau khi KOSPI tăng khoảng 62% từ đầu năm, được thúc đẩy bởi kỳ vọng AI, chip nhớ và nhu cầu trung tâm dữ liệu. Khi định giá trở nên cao hơn và đà tăng công nghệ chững lại, việc khóa lợi nhuận trở thành lựa chọn tự nhiên đối với nhiều quỹ toàn cầu.

Đây cũng là ví dụ cho thấy dòng vốn mới nổi ngày càng phân hóa. Một thị trường có thể có nền tảng xuất khẩu và doanh nghiệp công nghệ mạnh nhưng vẫn bị bán nếu mức định giá đã phản ánh quá nhiều kỳ vọng. Ngược lại, những nước có lạm phát hạ, dự trữ ngoại hối tốt và kỷ luật tài khóa có thể chống chịu tốt hơn ngay cả khi đồng USD tăng.

Mặc dù tháng 9 ghi nhận dòng vốn âm ở tất cả các khu vực trái phiếu mới nổi, tính từ đầu năm nhóm tài sản này vẫn nhận khoảng 246 tỷ USD vốn ngoại. Điều đó phản ánh nhu cầu tìm kiếm lợi suất tại nhiều nền kinh tế đang phát triển vẫn tồn tại, đặc biệt ở những nước đã hoàn tất phần lớn chu kỳ thắt chặt và có dư địa giảm lãi suất sau này.

Cổ phiếu có bức tranh yếu hơn đáng kể: từ đầu năm, dòng vốn rút ròng đạt 113,9 tỷ USD, và nếu loại Trung Quốc thì con số lên tới 151,5 tỷ USD. Sự chênh lệch này cho thấy nhà đầu tư đang phân biệt rất rõ giữa thu nhập cố định có lợi suất tương đối cao và cổ phiếu vốn nhạy cảm hơn với tăng trưởng, định giá công nghệ và biến động toàn cầu.