Tăng căng thẳng biển Đông, Trung Quốc đuổi tàu Philippines khỏi vùng biển tranh chấp

Ngày 20/7, Trung Quốc đã lên tiếng cảnh báo tàu Philippines ngừng các hoạt động được mô tả là khiêu khích sau khi hai tàu mang số hiệu 3012 và 3018 của Philippines tiến vào vùng biển tranh chấp tại Biển Đông bất chấp nhiều cảnh báo từ phía Trung Quốc. Phát ngôn viên của Lực lượng bảo vệ bờ biển Trung Quốc, ông Jiang Lüe, cho biết các biện pháp theo dõi, chặn giữ và kiểm soát đã được thực hiện để đuổi các tàu này ra khỏi vùng biển mà Trung Quốc tuyên bố chủ quyền. Ông khẳng định những hoạt động này hoàn toàn hợp pháp, chuyên nghiệp và tuân thủ luật pháp quốc tế.

Trung Quốc cáo buộc Philippines đã gây ra một vụ việc nghiêm trọng khi một tàu quân sự Philippines bị mắc cạn trái phép gần một rạn san hô trong khu vực tranh chấp và các thủy thủ Philippines đã có hành vi gây cản trở dữ dội trong quá trình tuần tra thường lệ của Lực lượng bảo vệ bờ biển Trung Quốc. Theo báo cáo của Bắc Kinh, hai tàu Philippines đã tiến sát nguy hiểm, va chạm với tàu Trung Quốc và có hành động bạo lực với các sĩ quan thi hành pháp luật Trung Quốc.

Sự việc xảy ra chỉ vài giờ trước cuộc gặp giữa Ngoại trưởng Trung Quốc Wang Yi và các Bộ trưởng Ngoại giao ASEAN tại Manila.

Trong khuôn khổ Hội nghị ASEAN tổ chức tại Manila, Ngoại trưởng Trung Quốc Wang Yi đã có cuộc gặp riêng với Ngoại trưởng Philippines María Theresa Lázaro vào ngày 19/7. Tại đây, ông Wang đã trình bày quan điểm của Bắc Kinh và lên tiếng phản đối sự va chạm mà ông mô tả là do phía Philippines chủ động gây ra. Ông nhấn mạnh việc mối quan hệ song phương đang xấu đi sẽ không có lợi cho cả hai bên, đồng thời phê phán việc các diễn biến bên ngoài và mở rộng tranh chấp ở biển Đông làm suy yếu ổn định khu vực.

Ông Wang tái khẳng định Trung Quốc sẵn sàng đối thoại song phương để xử lý khác biệt và không công nhận phán quyết trọng tài liên quan đến Biển Đông. Về phần mình, Ngoại trưởng Lázaro nhấn mạnh mối quan hệ láng giềng lâu đời giữa hai nước và khẳng định Philippines duy trì chính sách một Trung Quốc, cam kết tuân thủ các thỏa thuận thiết lập quan hệ ngoại giao bình thường. Bà cũng bày tỏ mong muốn tìm kiếm giải pháp phù hợp thông qua đối thoại để cải thiện quan hệ song phương và xử lý các tranh chấp biển đảo.

Căng thẳng giữa Trung Quốc và Philippines gia tăng kể từ khi chính quyền mới của Tổng thống Ferdinand Marcos Jr. có xu hướng hợp tác nhiều hơn với Mỹ, bên cạnh mối quan hệ truyền thống với Trung Quốc. Điều này càng làm phức tạp tình hình Biển Đông vốn nhạy cảm, khi các bên có tranh chấp chủ quyền liên quan đến các đảo và vùng biển rộng lớn ở khu vực này.

Việc duy trì ổn định và giải quyết hòa bình các tranh chấp được coi là thách thức lớn với các quốc gia ven biển cũng như cộng đồng quốc tế trong bối cảnh căng thẳng khu vực đang tăng cao.