Hạ viện Italy thông qua dự luật bầu cử Stabilicum

Với 217 phiếu thuận và 152 phiếu chống, Hạ viện Italy đã chính thức thông qua dự luật bầu cử mang tên Stabilicum, do liên minh chính trị trung hữu đề xuất. Việc bỏ phiếu diễn ra theo hình thức kín, đồng thời dự luật sẽ tiếp tục được trình lên Thượng viện để xem xét phê duyệt. Đây là bước tiến quan trọng đánh dấu sự thay đổi mang tính chiến lược về mặt pháp lý trong hệ thống bầu cử tại Italy.

Cơ chế bầu cử và điểm nhấn chính

Dự luật Stabilicum áp dụng cơ chế bầu cử tỷ lệ, trong đó đại diện liên minh đạt từ 42% phiếu trở lên sẽ được thưởng 70 ghế tại Hạ viện và 35 ghế tại Thượng viện, trong giới hạn tổng số 220 đại biểu ở Hạ viện và 113 đại biểu tại Thượng viện. Nếu không liên minh nào đạt được tỷ lệ trên hoặc kết quả giữa hai viện không đồng nhất, hệ thống sẽ chuyển sang tỷ lệ thuần túy không có thưởng đa số.

Luật quy định danh sách ứng viên trình bày theo hình thức liệt kê cố định, tức không cho phép ứng viên tự do chọn lựa người được bỏ phiếu ưa thích — hay còn gọi là danh sách bị khóa. Giải thưởng đa số cũng được phân chia giữa các danh sách ứng viên trong từng khu vực bầu cử, và một ứng viên có tên trong danh sách này phải xuất hiện cùng trong ít nhất một khu vực đa đại biểu của khu vực bầu cử đó.

Ngưỡng cản, "người thua cuộc tốt nhất" và tác động chính trị

Dự luật giữ nguyên ngưỡng cản giống như trong luật Rosatellum trước đây: 10% cho liên minh và 3% cho mỗi danh sách thành viên trong liên minh. Song song đó, cơ chế "người thua cuộc tốt nhất" được duy trì, theo đó danh sách đứng ngay dưới ngưỡng 3% nhưng cao nhất trong số danh sách chưa vượt qua vẫn được xem xét tham gia chia ghế theo tỷ lệ.

Advertisement300 × 250

Một sửa đổi vừa được phê duyệt tại Hạ viện quy định những phiếu bầu cho các danh sách liên minh không vượt qua ngưỡng 3% và không phải là danh sách "người thua cuộc tốt nhất" sẽ không được tính vào tổng số phiếu của liên minh đó. Điều này khiến các liên minh chính không thể tung thêm nhiều danh sách dưới 3% để tránh rủi ro mất phiếu, đồng thời làm tăng vị thế của các danh sách lớn không cần thu thập chữ ký như Italia Viva (đảng trung tả) hay Noi Moderati (liên minh trung hữu). Các lực lượng nhỏ khác buộc phải nhập vào danh sách có sẵn thay vì đứng ra tranh cử độc lập.

Quy định về thu thập chữ ký và quyền bầu cử mở rộng

Luật cũng miễn trừ cho các đảng có nhóm nghị sĩ trong một trong hai viện Quốc hội từ trước 31/12/2025 khỏi việc thu thập chữ ký để đăng ký ứng cử. Tuy nhiên, nhóm như Futuro Nazionale và +Europa không thuộc diện này và phải tiếp tục thực hiện nghĩa vụ thu thập chữ ký.

Đặc biệt luật cũng có những điều chỉnh với các khu vực tự trị như Trentino-Alto Adige và Valle d’Aosta, khi số phiếu ở đây được tính vào tổng cử tri quốc gia, và các danh sách có thể liên kết với danh sách quốc gia. Qua đó, số ghế giành được ở các khu vực này cũng được tính vào giới hạn của giải thưởng đa số.

Bỏ phiếu cho người đi làm xa quê và bầu cử người Italy ở nước ngoài

Theo một sửa đổi được thống nhất thông qua tại Hạ viện, luật mới cho phép người đi làm hoặc học tập ở nơi khác với nơi đăng ký hộ khẩu chính thức được ghi tên vào danh sách cử tri ngoại trú, đủ điều kiện bỏ phiếu tại nơi ở tạm trú nếu thời gian tạm trú từ 9 tháng trở lên. Cơ chế này áp dụng cho các cuộc bầu cử Hạ viện, Thượng viện, Nghị viện châu Âu và các cuộc trưng cầu dân ý.

Đối với cử tri Italy ở nước ngoài, luật cũng giảm số phân khu bầu cử từ bốn còn hai khu vực tại Hạ viện (Châu Âu và ngoài Châu Âu) và từ bốn xuống còn một khu vực tại Thượng viện.

Với những quy định mới này, luật Stabilicum không chỉ tạo ra bước ngoặt trong hoạt động bầu cử mà còn nhằm tăng tính ổn định cho chính phủ và tạo điều kiện thuận lợi cho cử tri lưu động cũng như người Italy ở nước ngoài.

Những điều bổ ích rút ra từ bài viết

  • Luật Stabilicum áp dụng cơ chế tỷ lệ với giải thưởng đa số cao nhằm ổn định liên minh chiến thắng.
  • Danh sách ứng viên bị khóa và không có quyền chọn lựa cá nhân được ưa chuộng trong bầu cử.
  • Ngưỡng cản vẫn duy trì, nhưng quy định "người thua cuộc tốt nhất" giúp các danh sách nhỏ có cơ hội vào Quốc hội.
  • Miễn thu thập chữ ký cho một số đảng có nhóm nghị sĩ nhưng không áp dụng cho tất cả.
  • Bỏ phiếu cho người đi làm xa quê và tinh giản khu vực bầu cử dành cho người Italy ở nước ngoài.

Đăng ký bản tin QMVN