Sau cái chết của Lindsey Graham, Donald Trump đề xuất người thay thế và nội bộ đảng Cộng hòa dậy sóng

Thượng nghị sĩ đảng Cộng hòa Lindsey Graham, một nhân vật quan trọng trong chính sách đối ngoại và quốc phòng của Mỹ, đã qua đời hôm thứ Bảy ở tuổi 71 do tách thành động mạch chủ. Graham được biết đến với lập trường cứng rắn ủng hộ Israel và đối đầu trực tiếp với Iran trong nhiều năm qua. Sự ra đi của ông nhanh chóng khiến giới chính trị quốc tế có phản ứng trái chiều. Tổng thống Mỹ Donald Trump và Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu đã gửi lời tri ân về di sản chính trị của Graham, trong khi phía Iran bày tỏ thái độ thù địch gay gắt.

Truyền hình nhà nước Iran đã đưa tin về cái chết của Graham bằng những lời lẽ công khai thù địch, với bình luận viên gọi ông là chính trị gia chiến tranh và phản Iran. Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Iran Esmail Baqai còn mô tả Thượng nghị sĩ là người “độc ác”, theo đuổi chính sách “xâm lược và đe dọa”, đồng thời cho biết người dân Iran sẽ không để tang ông. Những phát biểu này phản ánh quan điểm lâu nay của Graham khi luôn thúc đẩy các biện pháp mạnh tay đối với Tehran, từ việc kêu gọi can thiệp quân sự đến việc lật đổ chính quyền Iran.

Cái chết của Graham cũng tác động mạnh đến đời sống chính trị trong nước, đặc biệt tại bang South Carolina, nơi ông đại diện. Ngay lập tức, cuộc chạy đua để lấp đầy ghế Thượng viện của Graham được kích hoạt, tạo nên sự cạnh tranh quyết liệt giữa các ứng viên đảng Cộng hòa trong năm bầu cử giữa kỳ quan trọng.

Tổng thống Donald Trump nhanh chóng tham gia vào cuộc thảo luận về việc bổ nhiệm người kế nhiệm tạm thời, gợi ý rằng Thống đốc bang South Carolina Henry McMaster nên chỉ định Darline Graham Nordone, em gái của Graham, để hoàn tất nhiệm kỳ còn lại đến tháng 1 năm sau. Trump nhấn mạnh mối quan hệ thân thiết của hai chị em và cho rằng việc này sẽ giúp duy trì sự liên tục mang tính biểu tượng tại vị trí quan trọng này. Darline đã được Lindsey Graham nuôi dưỡng và là người thân thiết suốt cuộc đời ông.

Việc chỉ định tạm thời chưa phải là bước cuối cùng. Một cuộc bầu cử đặc biệt sẽ diễn ra để chọn ra ứng viên đảng Cộng hòa trong cuộc bầu cử tháng 11 tới, mở ra cuộc thi cam go tại bang chiến trường quan trọng này. Dù người được thống đốc chỉ định có thể có ưu thế ban đầu, song không thể chắc chắn sẽ trở thành ứng viên chính thức.

Trong nội bộ đảng Cộng hòa South Carolina, nhiều nhân vật tên tuổi nổi lên như Tổng chưởng lý Alan Wilson, Phó Thống đốc Pamela Evette, đại diện Nancy Mace và nghị sĩ Ralph Norman đều có tham vọng tranh ghế. Ngoài ra, các ứng viên như Hạ nghị sĩ Russell Fry - đồng minh của Trump - cũng được xem là ứng cử viên tiềm năng. Sự xuất hiện của nhiều ứng viên giàu tham vọng cho thấy mức độ cạnh tranh khốc liệt để nắm giữ vị trí quan trọng này.

Lịch bầu cử cũng tạo áp lực lớn lên quá trình tìm kiếm người thay thế Graham. Theo luật địa phương, quá trình đăng ký tham gia sơ bộ đặc biệt sẽ mở sau vài ngày kể từ khi Thượng nghị sĩ qua đời. Cuộc bầu cử sơ bộ dự kiến tổ chức vào tháng 8, với khả năng phải bầu vòng hai vào cuối tháng này. Do đó, người thắng sơ bộ sẽ chỉ có hơn hai tháng để vận động tranh cử trong cuộc bầu cử chính thức ngày 3/11.

Đặc biệt, cuộc bầu cử diễn ra trong bối cảnh yêu cầu của liên bang về việc gửi phiếu bầu sớm cho cử tri ở nước ngoài càng làm tăng thêm sự phức tạp và tính khẩn trương của cuộc đua. Các ứng viên phải nhanh chóng xây dựng chiến lược tranh cử và củng cố vị thế trong bối cảnh phe Cộng hòa trong nước đang nỗ lực gia tăng sức mạnh trước thềm bầu cử giữa kỳ.

Cái chết của Lindsey Graham không chỉ gây chấn động trong chính trường Mỹ mà còn ảnh hưởng sâu rộng đến quan hệ quốc tế cũng như cục diện chính trị tại bang South Carolina. Cuộc đua thay thế ông hứa hẹn sẽ phụ thuộc vào nhiều yếu tố, từ quyết định bổ nhiệm tạm thời cho đến phản ứng của các phe nhóm trong đảng và các ứng viên tiềm năng trên sân khấu bầu cử sắp tới.