Chiến dịch gây tranh cãi quanh bầu cử 2020 tiếp diễn tại Quốc hội Mỹ

Tại những phiên điều trần xác nhận nhân sự do Donald Trump đề cử, câu hỏi về kết quả bầu cử năm 2020 thường xuyên được đặt ra và thu hút sự chú ý cao. Mới đây, Thượng nghị sĩ Jon Ossoff của bang Georgia đã hỏi Jay Clayton, người được Trump đề cử làm Giám đốc Tình báo Quốc gia, về người thắng cử năm 2020 tới sáu lần. Tuy nhiên, Clayton né tránh việc công nhận Joe Biden là người chiến thắng, chỉ nói rằng Biden "đã được chứng nhận là tổng thống". Hành xử này được cho là nhằm tránh làm phật lòng Trump, người liên tục phủ nhận thất bại suốt hơn sáu năm qua hoặc có thể Clayton cũng thuộc nhóm từ chối kết quả bầu cử được Tổng thống chỉ định giữ các vị trí quan trọng về quản lý bầu cử tương lai.

Phát biểu gây tranh cãi của Trump và luật bầu cử mới

Dưới bốn tháng trước cuộc bầu cử giữa kỳ quan trọng, Trump đã có bài phát biểu truyền hình vào thứ Năm tuần trước, trong đó ông tái khẳng định những cáo buộc gian lận bầu cử năm 2020 mà không có cơ sở, đồng thời đặt dấu hỏi về hệ thống dân chủ Mỹ mà ông chỉ trích khi không chiến thắng. Trump đề cập đến các cáo buộc gian lận ở Venezuela, can thiệp bầu cử nước ngoài và cáo buộc Trung Quốc lấy dữ liệu công dân Mỹ, dù không có bằng chứng cụ thể. Ông cũng nhắm vào "chính quyền ngầm" với những âm mưu che đậy theo những thuyết âm mưu thường được ông sử dụng trong chính trị.

Ông yêu cầu Quốc hội thông qua Đạo luật SAVE America, nhằm tăng cường yêu cầu chứng minh công dân khi đăng ký cử tri và yêu cầu giấy tờ tùy thân có hình khi đi bầu. Đạo luật này đang bị đình trệ tại quốc hội và vấp phải phản đối dữ dội từ phía đảng Dân chủ và các nhóm bảo vệ quyền bầu cử, cho rằng nó sẽ làm khó hơn cho hơn 21 triệu người, đặc biệt là phụ nữ đổi họ sau khi kết hôn, trong một quốc gia không có thẻ căn cước quốc gia và có nhiều người không sở hữu hộ chiếu.

Thách thức và nguy cơ trước bầu cử giữa kỳ Mỹ 2024

Cuộc bầu cử giữa kỳ tháng 11 tới sẽ quyết định toàn bộ Hạ viện và một phần ba Thượng viện. Nhiều nghị sĩ Cộng hòa xem việc nhắc lại cuộc bầu cử 2020 gây tranh cãi là không có lợi khi Trump đang mất uy tín, căng thẳng với Iran chưa có dấu hiệu hạ nhiệt, cùng áp lực lạm phát và giá xăng tăng cao kéo dài.

Advertisement300 × 250

Một số nhà quan sát cho rằng động thái của Trump là chuẩn bị cho kịch bản không chấp nhận kết quả nếu phe Cộng hòa thất bại. Một số ủng hộ viên cực đoan đề xuất ông nên ban bố tình trạng khẩn cấp để hủy bỏ bầu cử, tuy kịch bản này khó xảy ra hơn. Vào khi thất cử, Trump đã tạo nên "đại dối trá" khi gây sức ép xin tìm phiếu, khởi kiện khắp nơi và kích động đám đông vượt vào Điện Capitol ngày 6/1/2021.

Chiến dịch lâu dài làm suy yếu niềm tin bầu cử

Sean Morales-Doyle thuộc Trung tâm Brennan, một tổ chức phi đảng phái về quyền bầu cử, nhận định bài phát biểu mới là bước tiếp theo trong chiến dịch có hệ thống nhằm giảm niềm tin vào bầu cử đã diễn ra hơn một năm rưỡi qua. Quan điểm của ông được củng cố bởi nhiều chính sách và hành động của Trump như sửa đổi ranh giới bầu cử, cắt giảm ngân sách đơn vị an ninh mạng bảo vệ bầu cử, hạn chế bỏ phiếu qua thư, loại bỏ thành viên đảng Dân chủ khỏi Ủy ban Hỗ trợ Bầu cử, và kêu gọi "quốc gia hóa bầu cử" gieo rắc thắc mắc về quyền quản lý bầu cử của các tiểu bang.

Từng bước này đều gặp phản ứng pháp lý và Trump đã thua ít nhất 15 vụ kiện. Gần đây, Bộ trưởng An ninh Nội địa Markwayne Mullin còn đe dọa bỏ tù quan chức địa phương nếu không giao nộp danh sách cử tri, đồng thời đưa ra những tuyên bố chưa được chứng minh về việc người nhập cư không hợp pháp bỏ phiếu.

Chuyên gia cảnh báo chiến lược chính quyền hiện nay có thể khiến nhiều cử tri, đặc biệt là người nhập cư, ngần ngại đi bầu do sợ bị kiểm tra, ảnh hưởng tiêu cực đến tính hợp lệ cuộc bầu cử. "Tất cả những lời gây hoang mang này nhằm làm giảm niềm tin vào bầu cử, và chưa bao giờ mối đe dọa chính lại đến từ chính Nhà Trắng," Sean Morales-Doyle nhấn mạnh.

Phản ứng và chuẩn bị từ các bang và chuyên gia

Jena Griswold, Ngoại trưởng bang Colorado, cho rằng Trump lợi dụng sự lo lắng của cử tri để kích động, đồng thời cho biết các bang đã chuẩn bị các phương án ứng phó, bao gồm bảo vệ máy bỏ phiếu và đảm bảo an ninh tại các điểm bầu cử để chống lại những hành động can thiệp có thể xảy ra từ phía chính quyền trung ương.

Câu hỏi lớn đặt ra là liệu hệ thống bầu cử Mỹ có thể chịu đựng thêm những chiêu thức làm suy yếu niềm tin công chúng, nhất là sau một thập kỷ bị thử thách liên tục trước các hành động phủ nhận và can thiệp như hiện nay.

Những điều bổ ích rút ra từ bài viết

  • Donald Trump liên tục phủ nhận kết quả bầu cử 2020 và thúc đẩy dự luật thay đổi bầu cử gây tranh cãi.
  • Chiến dịch của Trump nhằm làm giảm niềm tin vào hệ thống bầu cử đã diễn ra hơn một năm rưỡi.
  • Luật SAVE America yêu cầu tăng cường kiểm tra giấy tờ khi đăng ký và khi bỏ phiếu, khiến hơn 21 triệu người có thể gặp khó khăn.
  • Nhiều vụ kiện đã đánh bại các biện pháp của chính quyền Trump về bầu cử, nhưng ông vẫn tiếp tục tạo áp lực chính trị.
  • Sự hiện diện của chính quyền có thể khiến cử tri nhập cư e ngại đi bỏ phiếu, ảnh hưởng tiêu cực đến tỷ lệ cử tri.

Đăng ký bản tin QMVN