Tàu chiến mới của Malaysia có thể săn ngầm nhưng chưa có khả năng tấn công đối phương

Hải quân Malaysia chuẩn bị tiếp nhận tàu chiến bờ biển đầu tiên được trang bị đầy đủ hệ thống chống tàu ngầm, phòng không và chiến tranh điện tử. Tuy nhiên, tàu sẽ không có tên lửa chống hạm do Na Uy đã rút giấy phép xuất khẩu hệ thống Naval Strike Missile dự kiến trang bị cho tàu này. Dù vậy, tàu vẫn sẽ được bàn giao đúng hạn vào tháng 12 tới, theo thông tin chính thức từ Bộ Quốc phòng Malaysia gửi Quốc hội hôm 7/7. Điều này đồng nghĩa chiếc tàu sẽ thiếu đi năng lực tấn công hạm đội đối phương, một tính năng thiết yếu của lớp tàu này.

Chuyên gia quân sự Collin Koh từ Viện Nghiên cứu Quốc phòng và Chiến lược Singapore nhận định việc không có tên lửa khiến cho vị thế răn đe hải quân truyền thống của Malaysia bị suy giảm đáng kể. Dù vậy, nhiều chuyên gia trong khu vực cho rằng việc nhận tàu trước và bắt đầu huấn luyện cùng thử nghiệm hệ thống sớm sẽ hiệu quả hơn là trì hoãn để đợi tên lửa. Các lựa chọn thay thế từ Thổ Nhĩ Kỳ và Hàn Quốc hiện đang được xem xét. Việc đưa tàu vào hoạt động sớm còn giúp phát hiện kịp thời những lỗi kỹ thuật và tạo thuận lợi trong quá trình tích hợp vũ khí về sau.

Đô đốc Zulhelmy Ithnain, chỉ huy hải quân Malaysia cho biết hơn 60% đội tàu hiện tại đã trên 40 năm tuổi, gây áp lực lớn về chi phí bảo dưỡng và vận hành. Do đó, việc đưa các tàu mới vào hoạt động tại cảng biển chiến lược, đặc biệt là Biển Đông, được đánh giá quan trọng hơn việc trang bị vũ khí tấn công ngay lập tức.

Chuyên gia Abdul Rahman Yaacob tại Viện An ninh và Quốc phòng Rabdan (UAE) chia sẻ rằng năng lực tấn công sẽ rất cần thiết nhưng chưa phải yếu tố quyết định trong giai đoạn này.

Nghiên cứu viên Muhammad Syameer Luthfy Hamzah tại Đại học Hồi giáo Quốc tế Malaysia cảnh báo rằng lựa chọn tên lửa không thể coi là việc nhỏ vì nó ảnh hưởng trực tiếp đến khả năng chiến đấu và vai trò răn đe của tàu. Hiện tại, tàu vẫn có thể đảm nhiệm công tác tuần tra, cứu nạn và ứng phó thiên tai, nhưng vai trò này vốn dĩ đã thuộc về các cơ quan chuyên trách khác. Ông nhấn mạnh tàu chiến bờ biển không phải các tàu tuần duyên thông thường mà hướng tới mục tiêu tác chiến tấn công đa năng, do đó việc tìm kiếm tên lửa thay thế là ưu tiên cần thiết.

Lớp tàu chiến bờ biển Maharaja Lela được xây dựng theo thiết kế Gowind của Naval Group (Pháp), có kế hoạch xuất xưởng 5 trong số 6 chiếc đặt hàng ban đầu, với tổng ngân sách khoảng 2,55 tỷ USD, tức khoảng 510 triệu USD mỗi chiếc. Dự án bị chậm tiến độ do vấn đề tại Xưởng đóng tàu Boustead nợ nần và quản lý yếu kém, khiến Bộ Tài chính Malaysia phải can thiệp, tái cơ cấu và đổi tên nhà máy thành Lumut. Ban đầu tàu dự kiến bàn giao năm 2019 nhưng bị trì hoãn đến năm 2029 mới hoàn thành toàn bộ lô tàu.

Theo lời chuyên gia Luthfy, dự án LCS cần sở hữu khả năng chiến đấu chống mặt biển uy lực để hoàn thành yêu cầu vận hành đặt ra, nếu không sẽ khiến dư luận nghi ngờ tính đầy đủ của năng lực hải quân Malaysia. Chuyên gia Rahman thì nhận xét cuộc chiến về ngân sách và chính sách tiếp tục là thách thức lớn trong việc duy trì hiệu quả lâu dài cho lực lượng hải quân. Hiện tại, các tàu chiến mới của Malaysia sẽ bước vào biên chế với tư cách các chiến hạm hộ tống có khả năng đa nhiệm nhưng thiếu điểm mạnh quan trọng nhất là tên lửa chống hạm.