Cháy rừng Fontainebleau gần Paris, cả châu Âu chìm trong lửa và nắng

Một đám cháy lớn bùng phát tại rừng Fontainebleau, khu rừng lịch sử nằm ở phía nam Paris, vào hôm thứ Hai đã buộc chính quyền địa phương ra lệnh sơ tán nhiều khu dân cư xung quanh. Giao thông trên tuyến đường cao tốc A6 và hệ thống tàu hỏa cũng bị ảnh hưởng nghiêm trọng trong bối cảnh lực lượng cứu hỏa đang căng mình chiến đấu với ngọn lửa.

Fontainebleau không phải khu rừng bình thường. Cách trung tâm thủ đô chỉ khoảng 70 km, đây là nơi tọa lạc của lâu đài Fontainebleau từng được Napoleon ưa chuộng, đồng thời là điểm đến quen thuộc của người dân Paris mỗi cuối tuần. Chính vì vậy, vụ cháy lần này gây lo ngại đặc biệt so với những vụ cháy rừng thường thấy ở miền nam nước Pháp.

Tổng thống Pháp Emmanuel Macron tuyên bố đã điều động toàn bộ lực lượng cần thiết để ứng phó với đám cháy mà ông gọi là "có quy mô ngoại lệ". Người phát ngôn của sở cứu hỏa khu vực, ông Paul Laurain, cho biết hai máy bay ném nước đã được triển khai cùng với hàng trăm lính cứu hỏa. Dù vậy, ngọn lửa vẫn chưa được khống chế hoàn toàn và tiếp tục lan rộng với tốc độ vừa phải.

Tình hình càng thêm phức tạp khi gió đổi chiều liên tục. "Hướng gió thay đổi đang gây khó khăn đáng kể cho công tác chữa cháy," người đứng đầu chính quyền khu vực Pierre Ory cho biết. Ông Ory cũng xác nhận một đám cháy mới đã bùng phát ở một khu vực khác trong cùng cánh rừng, và cơ quan chức năng đang tiến hành điều tra, trong đó không loại trừ khả năng đây là vụ đốt phá cố ý.

Tuyến tàu đến và đi từ nhà ga Gare de Lyon bị gián đoạn từ tối Chủ nhật, nhưng đã dần hoạt động trở lại vào sáng thứ Hai. Một đoạn trên cao tốc A6, hành lang giao thông huyết mạch dẫn về phía đông nam Paris, vẫn bị đóng cửa do nguy cơ lửa lan.

Vụ cháy tại Fontainebleau không xảy ra đơn lẻ. Pháp đang trải qua đỉnh điểm của đợt nắng nóng cảnh báo đỏ thứ ba trong mùa hè năm nay, với nhiệt độ vượt 40 độ C tại nhiều vùng ở miền tây và trung tâm đất nước, còn Paris ghi nhận khoảng 37 độ C.

Trước đó, các đám cháy ở miền nam nước Pháp đã thiêu rụi hàng nghìn héc-ta rừng từ tuần trước, thậm chí làm gián đoạn cả giải đua xe đạp Tour de France nổi tiếng và đẩy lực lượng cứu hỏa vào tình trạng quá tải.

Đây không chỉ là vấn đề của riêng nước Pháp. Theo Cơ quan Biến đổi Khí hậu Copernicus của Liên minh châu Âu, châu Âu là lục địa nóng lên nhanh nhất thế giới, với nhiệt độ tăng gấp đôi tốc độ trung bình toàn cầu kể từ thập niên 1980. Mùa hè năm nay đang là minh chứng trực tiếp cho xu hướng đó, khi cả châu Âu đồng thời đối mặt với các đợt sóng nhiệt và cháy rừng dồn dập.

Trong khi Pháp đang vật lộn với Fontainebleau, Tây Ban Nha vẫn chưa nguôi ngoai sau thảm kịch tại khu vực Los Gallardos. Vụ cháy rừng bùng phát tại cộng đồng dân cư nước ngoài sinh sống ở vùng xa xôi phía nam đất nước này đã cướp đi sinh mạng của 13 người, biến đây thành một trong những vụ cháy rừng chết chóc nhất trong lịch sử Tây Ban Nha gần đây.

Tính đến thứ Hai, vẫn còn 10 người mất tích. Một nạn nhân người Anh 93 tuổi qua đời tại bệnh viện vào hôm Chủ nhật do vết thương từ vụ cháy, nâng tổng số người chết lên con số 13. Ngọn lửa đã tàn phá khoảng 70 km vuông rừng và đất nông nghiệp, diện tích lớn hơn cả đảo Manhattan, trước khi được khống chế vào Chủ nhật. Thủ tướng Tây Ban Nha Pedro Sánchez dự kiến đến thị sát hiện trường vào thứ Hai.

Vương quốc Anh cũng không nằm ngoài vòng xoáy của đợt nắng nóng châu Âu năm nay. Hàng chục ngôi nhà ở vùng nông thôn miền bắc Wales đã phải sơ tán sau khi một đám cháy bùng lên trên sườn núi vào Chủ nhật. Đồng thời, nhiều điểm cháy rừng cũng xuất hiện rải rác trên khắp nước Anh khi đợt nắng nóng thứ ba trong năm ập đến với thời tiết nóng, khô và ít mây.

Cơ quan Khí tượng Met Office ghi nhận năm 2026 đã trở thành năm đầu tiên trong lịch sử nước Anh có tới sáu ngày riêng lẻ với nhiệt độ đạt từ 35 độ C trở lên, phá vỡ kỷ lục trước đó được thiết lập vào năm 1976 và 2020 với năm ngày. Cơ quan Natural England đã xếp phần lớn nước Anh ở mức nguy cơ cháy rừng "rất cao", riêng một số khu vực tại miền nam và vùng Midlands được đánh giá ở mức "ngoại lệ" - mức cao nhất trong thang đo.

Những con số này phản ánh một thực tế ngày càng rõ ràng: cháy rừng không còn là vấn đề của riêng khu vực Địa Trung Hải. Từ bờ đại dương của Pháp đến đồng cỏ của Anh, mùa hè châu Âu đang ngày một khắc nghiệt và nguy hiểm hơn.