Cái bắt tay không tự tạo ra bước ngoặt
Ngày 10/11/2014, Xi Jinping gặp Thủ tướng Shinzo Abe bên lề APEC ở Bắc Kinh trong khoảng 25 phút. Hình ảnh hai nhà lãnh đạo bắt tay thường được nhắc như biểu tượng tan băng, nhưng tiến trình thực chất đã bắt đầu ít ngày trước đó: ngày 7/11, hai chính phủ công bố nhận thức chung bốn điểm. Văn bản đề cập việc xử lý bất đồng về lịch sử, duy trì quan hệ cùng có lợi và ngăn tình huống bất ngờ trên biển Hoa Đông.
Thời điểm đó, căng thẳng xoay quanh quần đảo Senkaku do Nhật Bản quản lý và Trung Quốc gọi là Điếu Ngư, đặc biệt sau quyết định quốc hữu hóa một số đảo của Tokyo năm 2012. Hai bên không từ bỏ yêu sách, nhưng nhất trí cần cơ chế đối thoại để tránh va chạm ngoài ý muốn. Vì vậy, cuộc gặp cấp cao là kết quả của thương lượng chuẩn bị sẵn, không phải phép màu sinh ra từ một nghi lễ ngắn ngủi.
Đài Loan làm thay đổi phép tính ngoại giao
Năm 2026, tranh cãi tập trung vào phát biểu của Thủ tướng Takaichi liên quan khả năng một cuộc tấn công Đài Loan đe dọa an ninh Nhật Bản và dẫn đến phản ứng theo khuôn khổ pháp luật nước này. Bắc Kinh coi đó là sự can dự không thể chấp nhận vào vấn đề chủ quyền, yêu cầu bà rút lại nhận định.

















