Kỷ niệm 75 năm phát hiện văn bản bằng vỏ cây bạch dương đầu tiên

Vào ngày 26/7/1951, trong cuộc khai quật tại vùng Nerevsky, đoàn khảo cổ do Artemy Artsikhovsky dẫn đầu đã phát hiện văn bản đầu tiên bằng vỏ cây bạch dương thuộc thế kỷ XIV. Phát hiện này đã làm thay đổi hoàn toàn nhận thức về xã hội và văn hóa của Nga cổ đại. Qua 75 năm qua, các nhà khảo cổ đã thu thập được hơn 1250 văn bản tương tự tại những thành phố cổ như Novgorod, Moscow, Pskov và Smolensk.

Những mảnh vỏ cây nhỏ bé này trở thành "cửa sổ" quý giá phản ánh cuộc sống hàng ngày từ thế kỷ XI đến XV, chứa đựng các ghi chép về kinh doanh, quan hệ gia đình, giao dịch thương mại, tranh chấp pháp lý, bài vở học tập và cả những bức thư tình cảm.

Ý nghĩa quan trọng trong việc thay đổi hiểu biết lịch sử

Theo Bảo tàng Lịch sử Moscow, các văn bản này đã làm thay đổi hoàn toàn cách nhìn về trình độ biết chữ và văn hóa thời kỳ Cổ Nga. Khác với các tài liệu tôn giáo và hành chính, những ghi chép bằng vỏ cây làm hiện lên bức tranh sinh động của đời sống thực tế.

Advertisement300 × 250

Trong số đó, nổi bật là những bức thư và bản luyện tập học tập của cậu bé Onfim, một bộ sưu tập độc đáo trong văn hóa trung cổ thế giới.

Giám đốc điều hành Bảo tàng Lịch sử, Alexey Levykin, cho biết: "Phát hiện các văn bản trên vỏ cây bạch dương được so sánh với phát hiện các cuộn giấy cói của Ai Cập cổ đại và các cuộn sách Biển Chết. Điều này chứng minh rằng việc biết chữ không chỉ thuộc về giới tinh hoa mà cả thương nhân, thợ thủ công, binh lính và nông dân cũng có thể đọc và viết. Từ đó, các học giả châu Âu đã phải xem lại quan niệm về sự phát triển của xã hội Đông Slav."

Công trình khảo cổ đa ngành nâng cao hiểu biết về lịch sử đời thường

Nhờ nỗ lực lâu dài của đội nghiên cứu Artsikhovsky, khảo cổ học đã mở rộng vai trò trở thành "lịch sử đời thường". Các nhà khoa học đã phục dựng lại kế hoạch thành phố trung cổ, cấu trúc nhà cửa và sự tiến hóa của hạ tầng đô thị. Đây là lần đầu tiên một cuộc khai quật áp dụng phương pháp toàn diện, thu hút nhiều chuyên gia từ các lĩnh vực ngôn ngữ học, cổ văn, nhân chủng học đến thực vật học.

Các hiện vật từ cuộc khai quật, bao gồm cả những văn bản bằng vỏ cây đầu tiên, hiện được lưu giữ và trưng bày tại Bảo tàng Lịch sử Moscow.

Những hiện vật tiêu biểu tại triển lãm

Từ ngày 23/7 đến 23/8, công chúng có thể tham quan triển lãm đặc biệt tại Bảo tàng Lịch sử Moscow. Trong số những hiện vật tiêu biểu có bảng chữ cái và các bài học của cậu bé Novgorod Onfim. Một lá đơn khiếu nại từ Karelia ghi lời kêu cứu gửi đến "Người đứng đầu Novgorod", đề cập đến tình trạng bị gây hấn bởi những người từ "phần đất Đức", tức vùng phía Thụy Điển của Karelia.

Bên cạnh đó, bức thư từ Terenty gửi cho Mikhal yêu cầu gửi ngựa đến Yaroslavl cũng được trưng bày với nội dung: "Hãy gửi ngựa với Yakovets — đội quân Savvina sẽ đi. Chúng tôi, cùng với Grigory, hiện vẫn khỏe mạnh ở Yaroslavl. Tàu thuyền từ Uglich đã bị đóng băng suốt mùa đông..."

Triển lãm không chỉ là dịp tôn vinh nhà khoa học Artemy Artsikhovsky và những đồng nghiệp mà còn nhấn mạnh giá trị lịch sử thế giới của các văn bản bằng vỏ cây bạch dương.

Những điều bổ ích rút ra từ bài viết

  • Khám phá văn bản bằng vỏ cây bạch dương cách đây 75 năm đã mở ra hiểu biết mới về xã hội Đông Slav thời Trung cổ.
  • Các văn bản ghi chép cuộc sống đời thường cho thấy mức độ phổ cập việc biết chữ không giới hạn tầng lớp thượng lưu.
  • Triển lãm tại Bảo tàng Lịch sử Moscow trưng bày các tài liệu quý hiếm về văn hóa và lịch sử Nga cổ.
  • Phương pháp khảo cổ đa ngành đã giúp phục dựng chi tiết cấu trúc và đời sống thành phố trung cổ tại Novgorod.
  • Những hiện vật như thư của Onfim và lá đơn khiếu nại từ Karelia cung cấp cái nhìn sinh động về cuộc sống và mâu thuẫn thời Trung cổ.

Đăng ký bản tin QMVN