Chỉ trích nội bộ gia tăng sau lễ tang Lãnh tụ tối cao Ali Khamenei

Các nhóm chính trị cứng rắn nhất tại Iran đã lên tiếng cáo buộc các quan chức cấp cao trong chính quyền nước này tổ chức một cuộc “đảo chính mềm” nhằm thay thế lãnh đạo cách mạng, làm sâu sắc thêm sự chia rẽ trong nội bộ. Tin tức này được CNN đưa ra trong bối cảnh một thỏa thuận ngừng bắn mong manh với Mỹ đang đứng trước nhiều thách thức mới.

Sau lễ tang Lãnh tụ tối cao Ali Khamenei, Tổng thống Masoud Pezeshkian và Bộ trưởng Ngoại giao Abbas Araghchi phải đối mặt với sự phản đối gay gắt từ một số nhóm dân chúng. Theo CNN, những người tham dự lễ tang đã hô khẩu hiệu “chết cho người đồng thuận” nhằm vào Pezeshkian, trong khi Araghchi đã phải tháo chạy sau khi bị ném đá và bị cáo buộc là “kẻ phản bội bán đứng đất nước” do vai trò trong đàm phán hòa hoãn và dỡ bỏ các lệnh trừng phạt với Washington.

Phản ứng dữ dội từ phe cực đoan Iran

Sự phản đối này phản ánh sự phẫn nộ tăng cao trong các phe nhóm cứng rắn ở Iran, những người cho rằng giới lãnh đạo đã đầu hàng Mỹ thay vì trả thù cho cái chết của Khamenei. Họ cũng cáo buộc các quan chức đã phớt lờ quyền lực của Lãnh tụ tối cao mới Mojtaba Khamenei, người gần như không xuất hiện trước công chúng kể từ khi kế vị cha mình.

Các phe nhóm cứng rắn cáo buộc Tổng thống Pezeshkian, trưởng đoàn đàm phán Mohammad Bagher Ghalibaf cùng Araghchi đang củng cố quyền lực trong khi Mojtaba Khamenei gần như vắng mặt trên chính trường. Chuyên gia Arash Azizi tại Mỹ nhận định việc Mojtaba vắng bóng công khai đã tạo điều kiện cho các cáo buộc này phát triển, đồng thời nhấn mạnh Ghalibaf và đồng minh đang thực tế điều hành đất nước.

Căng thẳng chính trị và những đe dọa đối với chính quyền

Lễ tang của Khamenei cũng trở thành điểm tập hợp của nhóm ủng hộ phe cực đoan, những người kêu gọi tái khởi động các hành động quân sự chống Mỹ và bác bỏ mọi thỏa thuận với chính quyền Donald Trump.

Thỏa thuận ngừng bắn đã chịu thêm sức ép khi Vệ binh Cách mạng Iran tiến hành các cuộc tấn công nhằm vào tàu thuyền qua Eo biển Hormuz, khiến Mỹ đáp trả bằng các đòn tấn công trả đũa, đồng thời khiến phe cứng rắn thúc giục từ bỏ thỏa thuận ngừng bắn.

Advertisement300 × 250

Trước đó, một số nhân vật cứng rắn đã công khai đe dọa chính quyền. Nghệ sĩ tôn giáo bảo thủ Mohammad Ali Bakhshi cảnh báo Tổng thống Pezeshkian rằng nếu những điều kiện của lãnh tụ tối cao không được đáp ứng, sẽ có hậu quả nghiêm trọng khi “dao sẽ chĩa vào cổ ông”. Nghị sĩ khác, Kamran Ghazanfari, tố cáo các quan chức cấp cao đang làm suy yếu quyền lực của lãnh tụ tối cao bằng cách nâng quyền hạn của Hội đồng An ninh Quốc gia trong khi giảm vai trò của lãnh tụ tối cao và Quốc hội, gọi đây là một cuộc “đảo chính chính trị” được tiến hành từng bước.

Loạt biện pháp kiểm soát ảnh hưởng của phe cứng rắn

CNN cho biết nghị sĩ Nabavian và một đại biểu chỉ trích thỏa thuận với Mỹ đã bị loại khỏi Ủy ban An ninh Quốc gia của Quốc hội trong tuần này, được cho là chiến thuật nhằm hạn chế ảnh hưởng của những phe nhóm cực đoan trong lãnh đạo Iran.

Chuyên gia Hamidreza Azizi từ Viện Nghiên cứu An ninh và Quốc tế Đức đánh giá chính quyền đang tìm cách giảm sức mạnh của các phe nhóm cứng rắn, bởi sự ảnh hưởng của họ quá đắt đỏ cho hệ thống và gây ra nhiều mâu thuẫn công khai trong bối cảnh tình hình Iran ngày càng bất ổn.

Những bất đồng trong nội bộ nhưng vẫn nhất trí về mục tiêu chung

Dù căng thẳng nội bộ ngày một gia tăng, các nhà phân tích vẫn cho rằng lãnh đạo Iran nói chung vẫn giữ quan điểm chung về việc chấm dứt xung đột theo hướng mang lại sự dỡ bỏ trừng phạt đồng thời duy trì ảnh hưởng của Tehran tại Eo biển Hormuz. Tuy nhiên, sự vắng mặt kéo dài của Mojtaba Khamenei cùng sức ép từ phe cực đoan đang tạo ra những nghi ngại mới về cán cân quyền lực trong nước Cộng hòa Hồi giáo này.

Cựu Bộ trưởng Ngoại giao Iran Manouchehr Mottaki còn kêu gọi hành động trực tiếp chống lại lực lượng Mỹ trong khu vực. Ông đề xuất tấn công một trong các căn cứ Mỹ, gọi lực lượng Mỹ là “khủng bố” và cho rằng chỉ cần bắt giữ khoảng 100 binh sĩ Mỹ đem về Iran là đủ.

Những điều bổ ích rút ra từ bài viết

  • Các phe nhóm cứng rắn Iran gia tăng cáo buộc chính quyền tổ chức ’đảo chính mềm’ sau lễ tang Khamenei.
  • Dân chúng phản đối gay gắt các quan chức liên quan đến đàm phán hòa hoãn với Mỹ tại lễ tang.
  • Phe cực đoan lo ngại quyền lực của lãnh tụ tối cao mới bị phớt lờ trong khi các quan chức củng cố quyền lực.
  • Thỏa thuận ngừng bắn với Mỹ gặp thách thức do các cuộc tấn công và phản công tại Eo biển Hormuz.
  • Chính quyền Iran đang nỗ lực kiểm soát ảnh hưởng của nhóm cứng rắn bằng việc loại trừ họ khỏi các vị trí an ninh quan trọng.

Đăng ký bản tin QMVN