NNPP cảnh báo về nguy cơ lạm dụng trong cải cách cảnh sát cấp bang
Đảng New Nigeria People’s Party (NNPP) đã lên tiếng cảnh báo Chính phủ Liên bang Nigeria và Quốc hội nước này về việc vội vàng trong việc thông qua luật thành lập cảnh sát cấp bang, nhấn mạnh rằng nếu không có những cơ chế bảo đảm thích hợp thì cải cách này có thể bị lạm dụng. Đảng này thể hiện sự ủng hộ đối với việc phân quyền cảnh sát nhằm ứng phó với các vấn đề an ninh đang tồn tại tại Nigeria, nhưng cho rằng thời điểm và điều kiện lập pháp hiện nay gây nên nhiều băn khoăn, nhất là khi cuộc tổng tuyển cử năm 2027 đang đến gần.
Ông Nweze Onu, Phó Chủ tịch quốc gia của NNPP, cho biết trong cuộc phỏng vấn với phóng viên vào ngày thứ Sáu rằng việc thay đổi hiến pháp có quy mô lớn như vậy nên dựa trên sự đồng thuận rộng rãi của quốc gia, không nên vì các mục đích chính trị nhất thời. Theo ông, sự nhanh chóng trong quá trình ban hành luật đã khiến cho nhiều vấn đề quan trọng liên quan đến trách nhiệm giải trình, giám sát, nguồn kinh phí, độc lập hoạt động và các bảo vệ hiến pháp chưa được công khai thảo luận và xem xét kỹ lưỡng như cần thiết.
Lo ngại về việc cảnh sát cấp bang bị lợi dụng cho mục đích chính trị
Ông Onu nhấn mạnh việc cải cách gần với cuộc bầu cử năm 2027 khiến cho việc xem xét liệu cảnh sát cấp bang có thể bị các chính quyền bang dùng để đe dọa đối thủ chính trị, đàn áp tiếng nói phản biện và tác động đến quá trình bầu cử là cần thiết. Ông cảnh báo rằng lịch sử đã chỉ ra các tổ chức an ninh thiếu độc lập và giám sát đầy đủ dễ bị lợi dụng vào mục đích phe phái.
Phó Chủ tịch NNPP còn nhắc lại những kinh nghiệm từ các lực lượng an ninh khu vực hiện có như Ebubeagu và Amotekun, và cho biết các cuộc thảo luận công khai cùng các sự kiện được báo cáo liên quan đến những tổ chức này đã dấy lên mối lo ngại về việc lạm quyền, vấn đề trách nhiệm và tính chuyên nghiệp.
Đề xuất thận trọng, đánh giá kỹ trước khi mở rộng mô hình cảnh sát cấp bang
Thay vì vội vàng thiết lập một hệ thống cảnh sát cấp bang trên toàn quốc, ông Onu kiến nghị Chính phủ Liên bang và Quốc hội nên dành thời gian đánh giá hiệu quả hoạt động của các tổ chức an ninh do chính quyền bang hiện tại trước khi trao thêm quyền hạn cho lực lượng cảnh sát.
Ông nói: “Tôi tin rằng cải cách an ninh phải củng cố quyền và tự do của người dân Nigeria, chứ không làm suy yếu chúng.
Mọi mô hình cảnh sát cấp bang phải bao gồm các đảm bảo hiến pháp rõ ràng, đảm bảo tính độc lập trong hoạt động, tuyển mộ minh bạch, đào tạo chuyên nghiệp, cơ chế khiếu nại độc lập, giám sát tư pháp và hình phạt nghiêm khắc đối với hành vi sử dụng sai mục đích chính trị.”
Nhà lãnh đạo NNPP cũng khẳng định Nigeria xứng đáng có các tổ chức an ninh bảo vệ mọi công dân một cách công bằng, không phân biệt chính kiến, sắc tộc, tôn giáo hay địa vị xã hội, đồng thời nhấn mạnh cần tránh để bất kỳ cải cách nào trở thành công cụ cho cuộc đàn áp chính trị.
Kêu gọi tham vấn rộng rãi và đảm bảo thể chế chặt chẽ
Trước những bối cảnh phức tạp, NNPP kiến nghị cần có các cuộc tham vấn quốc gia rộng rãi hơn và các ràng buộc thể chế mạnh mẽ trước khi thực hiện cải cách cảnh sát cấp bang. Ông Onu lưu ý: “Là một quốc gia, chúng ta phải xây dựng các thể chế đem lại lòng tin, bảo vệ công lý và thắt chặt nền dân chủ. An ninh nên là sự kết nối người dân Nigeria chứ không chia rẽ họ. An ninh cần bảo vệ nền dân chủ thay vì gây nguy hiểm cho nó.”
Ông kêu gọi cần có một quá trình thực hiện có chủ đích, đặt lợi ích của người dân lên trên các tính toán chính trị.
Bối cảnh chính trị và các quan điểm ủng hộ cải cách
Lời cảnh báo của NNPP được đưa ra chỉ vài ngày sau khi Chính phủ Anh hỗ trợ các nỗ lực của Nigeria trong việc tạo lập lực lượng cảnh sát cấp bang, coi sáng kiến cải cách an ninh của Quốc hội Nigeria là bước tiến quan trọng để xây dựng một hệ thống cảnh sát có trách nhiệm, nhạy bén và hướng về cộng đồng.
Tại Hội nghị Bàn tròn An ninh quốc gia trong khuôn khổ Tuần lễ Quốc hội Mở năm 2026 tổ chức tại Abuja, Chủ tịch Hạ viện Tajudeen Abbas và Lãnh đạo Thượng viện Opeyemi Bamidele cũng cam kết rằng việc sửa đổi hiến pháp đề xuất sẽ có các bộ quy tắc chặt chẽ để ngăn chặn việc sử dụng sai quyền lực của các thống đốc và những nhóm lợi ích quyền lực khác.
Cuộc tranh luận về lực lượng cảnh sát cấp bang đã kéo dài hơn hai thập kỷ tại Nigeria. Các bên ủng hộ tin rằng việc phân quyền cảnh sát sẽ nâng cao hiệu quả thu thập thông tin và phản ứng với các mối đe dọa an ninh địa phương. Ngược lại, những người phản đối lo ngại cảnh sát dưới quyền kiểm soát của các bang có thể bị sử dụng để đàn áp đối thủ chính trị.
Việc thúc đẩy lại cải cách này bắt nguồn từ khi Tổng thống Bola Tinubu gửi dự luật hành pháp đến Quốc hội đề xuất sửa đổi hiến pháp nhằm cho phép các bang thiết lập và vận hành lực lượng cảnh sát riêng.
Những điều bổ ích rút ra từ bài viết
- NNPP cảnh báo về nguy cơ lạm dụng trong việc thành lập cảnh sát cấp bang tại Nigeria nếu không có cơ chế bảo đảm phù hợp.
- Đảng này nhấn mạnh cải cách cần dựa trên sự đồng thuận rộng rãi và không nên nóng vội vì mục đích chính trị, nhất là khi bầu cử 2027 sắp tới.
- Các vấn đề như trách nhiệm, giám sát, độc lập hoạt động và quyền hạn cần được xem xét kỹ trước khi thực thi.
- Kinh nghiệm từ các lực lượng an ninh khu vực như Ebubeagu và Amotekun cho thấy mối quan ngại về lạm quyền và trách nhiệm giải trình.
- NNPP đề xuất cần tham vấn rộng rãi và xây dựng các ràng buộc thể chế vững chắc để bảo vệ quyền và tự do của người dân.
Đăng ký bản tin QMVN
Bản tin buổi sáng mỗi ngày - chỉ những bài đáng đọc, không spam.












