“Sứ giả ma” từ vũ trụ

Theo nhật báo Le Monde và hãng tin AFP, Hội đồng giải thưởng vinh danh ông Halzen vì những đóng góp quyết định cho Đài quan sát neutrino IceCube và việc phát hiện neutrino năng lượng cao có nguồn gốc vật lý thiên văn. Tại cuộc họp báo ngày 6/10 ở Stockholm, Tổng thư ký Viện Hàn lâm Khoa học Hoàng gia Thụy Điển Ellen Moons nói giải thưởng năm nay nói về những sứ giả ma từ không gian.

Neutrino là những hạt hạ nguyên tử cực nhỏ, gần như không tương tác với vật chất, có thể xuyên qua cả Trái Đất mà không để lại dấu vết. Chính vì thế, chúng mang theo thông tin nguyên vẹn từ những vùng xa xôi và dữ dội nhất của vũ trụ, nhưng cũng cực kỳ khó bắt.

Khối băng khổng lồ ở Nam Cực

IceCube là một công trình khoa học độc đáo, được Viện Hàn lâm mô tả với những đặc điểm chính:

  • Đài quan sát là một khối băng rộng một kilômét khối nằm dưới lớp băng Nam Cực, được trang bị các cảm biến ánh sáng.
  • Thiết bị cho phép bắt các neutrino đến từ những quá trình giàu năng lượng cực độ ở vũ trụ xa xôi.
  • Theo Viện Hàn lâm, tầm nhìn và vai trò lãnh đạo khoa học của ông Halzen là nền tảng cho đài quan sát.

Giáo sư Eva Olsson, thành viên Ủy ban Nobel Vật lý, giải thích với báo chí rằng giải thưởng này nói về một khối băng khổng lồ đặt ở Nam Cực của địa cầu, nơi cho phép phát hiện neutrino.