Công bố 17 triệu dòng mã Lean và phản ứng từ giới đoạt Huy chương Fields
Vào ngày thứ Sáu 20 tháng Mười Một năm 2026 — đúng dịp khai mạc hội nghị tại Thâm Quyến, miền nam Trung Quốc kéo dài tới thứ Hai kỷ niệm 200 năm ngày sinh nhà toán học Đức Bernhard Riemann — nhà toán học Thổ Nhĩ Kỳ – Mỹ Levent Alpoge thuộc Anthropic thông báo trên trang cá nhân rằng ông đã giải bài toán này bằng mô hình AI Claude sau sáu tuần tạo mã; ông công bố khoảng 17 triệu dòng mã viết bằng ngôn ngữ mã nguồn mở và công cụ chứng minh định lý tương tác Lean thay vì bản thảo dài khó đọc, đồng thời bác bỏ đồn đoán hoài nghi về thời điểm công bố ngay sau đợt IPO của Anthropic trên sàn Nasdaq.
Tuyên bố lập tức tạo sóng lớn trong cộng đồng toán học quốc tế với nhiều đánh giá và nhận định đáng chú ý:
Chủ nhân Huy chương Fields Khâu Thành Đồng (Shing-Tung Yau) — Giám đốc Trung tâm Khoa học Toán học Yau tại Đại học Thanh Hoa và Chủ tịch ủy ban khoa học của hội nghị — nói với The Beijing News rằng toán học đã bước sang một kỷ nguyên mới khi tiếp cận theo hướng tìm kết quả trước rồi kiểm tra kỹ lưỡng sau như sinh học, vật lý và hóa học, dù trí tuệ con người vẫn vượt trội và khả năng giải bài toán của máy móc hiện mạnh hơn khả năng đặt câu hỏi.
Giáo sư Đại học Oxford và chủ nhân Huy chương Fields James Maynard — diễn giả tại hội nghị và có nhiều đóng góp quan trọng cho giả thuyết Riemann — nói với The New York Times rằng ông tin chứng minh AI nhiều khả năng đúng với mức độ chắc chắn khoảng 98 hoặc 99%.
Chủ nhân Huy chương Fields Terence Tao tại Đại học California, Los Angeles (UCLA) viết trên blog cùng ngày rằng quá trình tiếp thu và tiêu hóa chứng minh sẽ mất một số thời gian, dù thuận lợi là có tác giả con người để trao đổi hỗ trợ.
"Việc cố gắng đăng tải một mớ hỗn độn khổng lồ không thể đọc nổi của 'slop' rõ ràng là không phù hợp, nên tôi quyết định chỉ công bố Lean." Levent Alpoge
Ý nghĩa của giả thuyết Riemann và khoảng cách tới sự công nhận chính thức
Được Bernhard Riemann (1826–1866) — sinh tháng Chín năm 1826 — đề xuất lần đầu vào năm 1859 và chưa được chứng minh chính thức trong 167 năm, giả thuyết Riemann gắn liền với sự phân bố của các số nguyên tố, là nền tảng của lý thuyết số hiện đại và là một trong bảy Bài toán Thiên niên kỷ do Viện Toán học Clay công bố năm 2000 với giải thưởng 1 triệu USD cho mỗi bài toán (mới có một bài được giải quyết chính thức).
Các nhà toán học độc lập đã bắt đầu kiểm tra mã Lean do Claude tạo ra — với một số bước đầu xác nhận tính chính xác toán học — nhưng việc chuyển hóa logic nền tảng thành bài báo mà con người có thể đọc hiểu trọn vẹn cũng như đạt được sự công nhận chính thức vẫn đòi hỏi thêm thời gian.
"Điều này đưa chúng ta vào tình thế khá phi thường mà thời đại này tạo ra, khi tôi trình bày trước thế giới một lập luận hoàn chỉnh trước khi làm chủ được toàn bộ vùng toán học rộng lớn xung quanh nó." Levent Alpoge















