Khoảng cách giữa tiến bộ trên giấy và thỏa thuận thực chất
Ngày 15/11, Ngoại trưởng Ma. Theresa Lazaro xác nhận tiến trình thương lượng COC chưa kết thúc, dù các bên đã tạm thống nhất khoảng bốn phần năm văn bản. Con số ấy đánh dấu bước tiến đáng kể so với mức khoảng một nửa dự thảo được nhất trí trước đó trong năm, theo các bản tin của CNA và Hãng thông tấn Philippines. Tuy nhiên, phần chưa thống nhất không đơn giản là vài câu chữ còn sót lại.
Câu hỏi cốt lõi là COC sẽ có giá trị pháp lý đến đâu và điều chỉnh những hoạt động nào trên biển. Một văn kiện chỉ bày tỏ thiện chí sẽ khác xa một bộ quy tắc có tiêu chuẩn rõ ràng về tiếp cận tàu thuyền, tránh va chạm, xử lý sự cố và trách nhiệm của các bên. Vì vậy, tỷ lệ văn bản hoàn thành không tương đương tỷ lệ rủi ro đã được giải quyết.
Một điểm đã có tiến triển là mối quan hệ giữa COC và Tuyên bố về ứng xử của các bên ở Biển Đông năm 2002 (DOC). Theo thông tin từ Manila, các nhà đàm phán coi DOC là nền tảng và COC là bước phát triển tiếp theo; hoạt động hợp tác hàng hải được định hướng trên cơ sở tự nguyện, phù hợp với Công ước Liên Hợp Quốc về Luật Biển (UNCLOS).
Biển Đông cần quy tắc có thể vận hành ngoài thực địa
Tranh chấp trên Biển Đông liên quan đến những yêu sách biển chồng lấn và quyền lợi thiết yếu của nhiều quốc gia ven biển, trong đó có Việt Nam, Philippines, Malaysia, Brunei và Indonesia. Tàu cá, tàu chấp pháp và tàu tiếp tế thường xuyên hoạt động ở những vùng nước nhạy cảm.
















