Tháng biển số mới và một bảng xếp hạng khác thường
Ở Anh, tháng 9 thường là mùa cao điểm do biển số đăng ký mới được phát hành. Năm nay, đầu số 76 tạo thêm động lực mua xe, song kết quả còn phản ánh sức hút của các mẫu xe mới và các gói ưu đãi từ nhà sản xuất. Theo dữ liệu sơ bộ do Hiệp hội các nhà sản xuất và kinh doanh ô tô Anh (SMMT) công bố ngày 2/10, tổng đăng ký đạt 350.518 xe, tăng 12,1%, ghi nhận tháng 9 mạnh nhất trong chín năm. SMMT lưu ý số liệu hoàn chỉnh sẽ được công bố ngày 5/10.
Một cái tên chưa lâu đời tại thị trường Anh gây chú ý: Jaecoo 7 đứng đầu các mẫu xe với 10.813 chiếc, trước Tesla Model 3 (9.929) và Ford Puma (6.958). Tính từ đầu năm, Ford Puma vẫn dẫn với 42.926 chiếc, trong khi Jaecoo 7 theo sau ở mức 39.473. Thành công một tháng vì thế không đồng nghĩa một thương hiệu đã thống trị lâu dài, nhưng đủ để buộc các hãng có lịch sử lâu năm phải nhìn lại nhu cầu thực tế của khách hàng.
BYD, MG và sức ép lên các hãng quen thuộc
Trong xếp hạng thương hiệu tháng 9, Volkswagen vẫn đứng đầu với 25.972 xe. Tuy vậy, BYD đạt 20.140 xe và lên vị trí thứ hai, trước Kia (18.399), MG (18.026) và Audi (16.721). Jaecoo ghi nhận 15.055 chiếc.
Các hãng Trung Quốc đã phát triển nhanh nhờ mở đại lý, giới thiệu SUV gia đình, xe điện và xe hybrid sạc ngoài với danh mục ngày một rộng. MG có lịch sử thương hiệu gắn với Anh nhưng thuộc tập đoàn SAIC của Trung Quốc, một chi tiết quan trọng khi thảo luận về nguồn gốc thương hiệu.
Sự gia tăng lựa chọn tạo thuận lợi cho người mua song cũng gây sức ép lên các hãng hiện hữu. Một chiếc xe có nhiều trang bị, chế độ bảo hành dễ tiếp cận và chi phí ban đầu phù hợp có thể hấp dẫn hơn uy tín lâu đời. Tuy nhiên, khách hàng còn phải cân nhắc dịch vụ sau bán hàng, giá trị bán lại, nguồn phụ tùng và chất lượng hỗ trợ nhiều năm sau khi mua. Thị phần thay đổi nhanh không đảm bảo mọi doanh nghiệp mới đều trụ vững trong một ngành đòi hỏi vốn lớn và mạng lưới bảo dưỡng bền bỉ.
Xe điện lập đỉnh nhưng người mua không đi theo một hướng
Ô tô thuần điện (BEV) đạt 99.199 đăng ký, tăng 36,3%, chiếm 28,3% doanh số tháng. Xe hybrid cắm sạc (PHEV) tăng 55,7% lên 59.563 chiếc, chiếm 17%. Trong khi đó, xe xăng giảm 6,7% xuống 131.861 chiếc và hybrid thông thường giảm 4,2% xuống 45.838 chiếc. Bất ngờ hơn, xe diesel tăng 11,5% lên 14.057, dù chỉ chiếm khoảng 4% thị trường. Nhìn một tháng riêng lẻ dễ gây hiểu nhầm: doanh số diesel từ đầu năm vẫn chịu xu hướng giảm.
Reuters cho biết giá nhiên liệu tăng cùng biến động nguồn cung quốc tế góp phần khiến người mua chú ý hơn đến xe điện. Đồng thời, khuyến mại, số mẫu mã và trợ cấp mua xe tại Anh giúp giảm rào cản ban đầu. Nhưng khả năng tiếp cận chỗ sạc tại nhà, tại chung cư hoặc khi đi xa vẫn không đồng đều. Chính vì vậy, các dòng hybrid cắm sạc có thể thu hút những gia đình muốn giảm sử dụng xăng mà chưa sẵn sàng phụ thuộc hoàn toàn vào hạ tầng sạc.
Tăng trưởng chưa xóa bài toán chuyển đổi
SMMT cho biết tỷ trọng xe thuần điện từ đầu năm đạt 26,2%, thấp hơn mục tiêu 33% dành cho năm 2026 trong lộ trình phương tiện không phát thải của Anh. Khoảng cách này cho thấy doanh số kỷ lục và tiến độ đáp ứng chính sách là hai thước đo khác nhau. Các hãng sản xuất vừa phải bán được xe với giá cạnh tranh, vừa đầu tư công nghệ pin, năng lực phân phối và hỗ trợ khách hàng. Phía chính phủ phải cân đối giữa thúc đẩy chuyển đổi, chi tiêu ngân sách và tính sẵn có của điểm sạc.
Sức nổi lên của các nhà sản xuất Trung Quốc cũng đặt ra câu hỏi công nghiệp: liệu các doanh nghiệp truyền thống sẽ hạ giá, thay đổi tốc độ phát triển sản phẩm hay mở rộng hợp tác? Báo Financial Times ghi nhận sự tăng trưởng về đại lý và sức hấp dẫn của các xe giàu tính năng nhưng giá cạnh tranh. Với người mua, kết cục tích cực nhất không nằm ở quốc tịch thương hiệu dẫn đầu, mà ở chất lượng, độ an toàn, giá hợp lý và khả năng sửa chữa được duy trì lâu dài. Số liệu tháng 9 là một dấu mốc, không phải lời kết cho cuộc cạnh tranh này.
