Chính phủ Nigeria bác bỏ số liệu nợ công bị thổi phồng
Bộ trưởng Tài chính và Điều phối Kinh tế Nigeria Taiwo Oyedele vừa công khai bác bỏ thông tin cho rằng chính quyền Tổng thống Bola Ahmed Tinubu đã vay hơn 80 nghìn tỷ naira trong vòng ba năm đầu nắm quyền, đồng thời giải thích con số này bị phóng đại do các điều chỉnh kế toán và sự hiểu lầm về dữ liệu nợ công.
Trong phiên họp trước Ủy ban Tài chính Thượng viện Nigeria, do Thượng nghị sĩ Sani Musa (dân biểu APC tỉnh Niger East) chủ trì, ông Oyedele đã cung cấp cập nhật về tình hình kinh tế quốc gia và trả lời những thắc mắc của các thành viên Thượng viện. Câu hỏi nổi bật xuất phát từ Thượng nghị sĩ Adamu Aliero (APC, Kebbi Central) khi cho rằng chính quyền hiện tại thừa hưởng nợ công khoảng 75 nghìn tỷ naira và đã gia tăng thêm gần 80 nghìn tỷ naira nữa.
Nguyên nhân thực tế làm tăng nợ công của Nigeria
Bộ trưởng Oyedele làm rõ rằng nợ công Nigeria khi bắt đầu nhiệm kỳ của Tổng thống Tinubu rơi vào khoảng 75 nghìn tỷ naira, và sự gia tăng sau đó không phải do vay nợ mới mà là kết quả của việc đồng naira mất giá, đánh giá lại các khoản nợ, và việc chính thức thừa nhận các nghĩa vụ tài chính hiện hữu.
Ông nhấn mạnh sự suy yếu của đồng naira đã làm tăng đáng kể giá trị naira của các khoản nợ ngoại tệ, góp phần làm tăng tổng nợ lên hơn 40 nghìn tỷ naira thông qua các điều chỉnh kế toán.
Bên cạnh đó, việc chuyển đổi các khoản ứng trước từ Ngân hàng Trung ương Nigeria do chính quyền tiền nhiệm để lại - gọi là securitisation - cũng bổ sung thêm khoảng 33 nghìn tỷ naira vào nợ công chính thức sau khi được Quốc hội phê duyệt.
Bộ trưởng giải thích: “Đây không phải là khoản vay mới mà chỉ là việc ghi nhận chính thức các khoản nợ tồn đọng.” Ông cũng cho biết phần lớn khoản vay trong nước dưới thời chính quyền hiện tại nhằm tái cấp vốn cho các khoản nợ cũ thay vì phát sinh nghĩa vụ mới. “Khi khoản nợ cũ đáo hạn, chính phủ sẽ phát hành nợ mới để tái tài trợ, đó không phải là khoản vay mới.”
Cam kết vay mượn có trách nhiệm và tập trung phát triển cơ sở hạ tầng
Người đứng đầu ngành tài chính Nigeria khẳng định chính phủ hiện tại tiếp tục duy trì chính sách vay có trách nhiệm, đảm bảo các khoản vay được đầu tư vào các dự án hạ tầng và các lĩnh vực sản xuất khác nhằm thúc đẩy phát triển kinh tế bền vững.
Ông Oyedele nhấn mạnh: “Chính quyền này rất chú trọng trong việc vay mượn. Chúng tôi hiểu mối quan tâm của người dân và các thượng nghị sĩ, nhưng vẫn kiên định với cam kết duy trì nợ công bền vững.” Bộ trưởng cũng cho biết chính phủ xem việc vay mượn như một đòn bẩy cần tạo ra giá trị kinh tế lớn hơn số tiền vay được.
Lo ngại về tiến độ thực hiện ngân sách năm 2026
Bên cạnh vấn đề nợ công, một số thượng nghị sĩ Nigeria thể hiện quan ngại về việc giải ngân vốn đầu tư trong ngân sách năm 2026 diễn ra chậm chạp. Thượng nghị sĩ Tahir Monguno (APC, Borno North), người giữ chức Phó Chủ tịch Thượng viện, cảnh báo rằng nếu ngân sách đã được phê duyệt không được thực thi đầy đủ sẽ gây ra các hệ lụy về mặt hiến pháp.
Cùng quan điểm, Thượng nghị sĩ Aliero cũng nêu ra vấn đề về tốc độ thực hiện ngân sách. Trước những lo lắng này, Chủ tịch Ủy ban Tài chính Thượng viện, Thượng nghị sĩ Sani Musa, cam kết sắp tới việc đầu tư vốn ngân sách sẽ được triển khai rộng rãi khắp cả nước.
Ông Musa cho biết ủy ban đang phối hợp với nhóm quản lý kinh tế để cải thiện tiến độ giải ngân ngân sách và điều chỉnh chi tiêu phù hợp với nguồn thu thực tế. Chính phủ đang cân nhắc áp dụng phương pháp lập ngân sách dựa trên hiệu suất và ưu tiên thay cho hệ thống hiện hành, đồng thời có ý định quay lại hình thức thanh toán cho các nhà thầu dựa trên việc xác nhận tiến độ thực hiện dự án.
Những điều bổ ích rút ra từ bài viết
- Số liệu nợ công gần 80 nghìn tỷ naira của chính phủ Nigeria bị cho là thổi phồng do điều chỉnh kế toán và hiểu sai dữ liệu.
- Nợ công ban đầu là 75 nghìn tỷ naira, tăng do tác động của suy giảm giá trị naira và công nhận các khoản nợ tồn đọng, không phải vay mới.
- Ngân hàng Trung ương Nigeria securitised các khoản ứng trước làm tăng thêm 33 nghìn tỷ naira vào nợ công sau phê duyệt của Quốc hội.
- Chính phủ Tinubu cam kết vay có trách nhiệm, tập trung đầu tư vào hạ tầng và phát triển kinh tế bền vững.
- Thượng viện Nigeria quan tâm đến tiến độ thực hiện ngân sách và cam kết nâng cao hiệu quả chi tiêu công.
Đăng ký bản tin QMVN
Bản tin buổi sáng mỗi ngày - chỉ những bài đáng đọc, không spam.







