Dòng nhiên liệu tăng mạnh khi Nga thiếu sản phẩm lọc dầu
Phân tích của The Guardian dựa trên hồ sơ cảng và dữ liệu theo dõi tàu cho biết bảy tàu đã thực hiện 14 chuyến từ các cảng Hàn Quốc tới vùng Viễn Đông Nga trong tháng 7 và 8, chở hơn 176.000 tấn nhiên liệu. Phần lớn là diesel. Riêng tháng 8, dữ liệu Kpler được Centre for Research on Energy and Clean Air (CREA) phân tích cho thấy Nga nhập 368.000 tấn sản phẩm dầu bằng đường biển, cao gấp hơn bảy lần tháng trước; Hàn Quốc chiếm khoảng 112.000 tấn, tương đương 31%, đứng thứ hai sau Ấn Độ.
Đà tăng này trùng với lúc hệ thống lọc dầu của Nga chịu tổn thất nặng. Reuters cho biết sản lượng dầu của Nga đã giảm mạnh trong năm 2026 do các cuộc tấn công của Ukraine vào cơ sở năng lượng và gián đoạn xuất khẩu, trong khi Moscow phải hạn chế xuất khẩu diesel để bảo vệ thị trường nội địa. Điều đó làm cho các chuyến hàng nhập khẩu, dù không lớn so với tổng nhu cầu quốc gia, có ý nghĩa hậu cần lớn hơn bình thường.
Tàu bị trừng phạt và hành trình khai báo khác điểm đến thực tế
Ba tàu trong số các tàu được The Guardian xác định đang chịu trừng phạt của Anh hoặc EU. Tàu Layla chở tổng cộng khoảng 57.000 tấn diesel từ Ulsan tới Vladivostok trong hai chuyến; ở chuyến thứ hai, tàu khai báo điểm đến là Niigata của Nhật Bản trước khi đi về phía Nga.
Tàu Astoria mang gần 11.000 tấn nhiên liệu sau khi cũng khai báo Nhật Bản. Tàu Chongchon không cập cầu mà nhận khoảng 26.000 tấn nhiên liệu từ tàu khác tại khu neo ngoài khơi Yeosu trước khi hướng tới Vladivostok.
Những chi tiết này không tự động chứng minh hành vi vi phạm luật Hàn Quốc, nhưng chúng làm tăng rủi ro về minh bạch và kiểm soát cuối cùng của hàng hóa. Ship-to-ship transfer là một kỹ thuật hợp pháp trong ngành hàng hải, song cũng có thể khiến nguồn gốc, chủ sở hữu và điểm đến của hàng hóa khó theo dõi hơn khi được sử dụng trong các tuyến thương mại nhạy cảm.
Xác minh không chỉ người mua trực tiếp mà cả chủ sở hữu thực tế, tàu vận chuyển và điểm đến cuối cùng.
Tăng giám sát các chuyến chuyển tải giữa tàu với tàu khi hàng hóa liên quan tới các tuyến chịu trừng phạt.
Thu hẹp khoảng cách giữa danh sách trừng phạt của Hàn Quốc và các đối tác khi rủi ro chuyển hướng hàng hóa trở nên rõ ràng.
Seoul đứng giữa luật trong nước và sức ép từ các đối tác phương Tây
Hàn Quốc đã mở rộng kiểm soát xuất khẩu sang Nga đối với 1.402 mặt hàng phi chiến lược có khả năng bị chuyển hướng sang mục đích quân sự. Tuy nhiên, nhiên liệu thông thường không nằm trong cùng cơ chế cấm toàn diện như ở một số nước phương Tây. Bộ Ngoại giao Hàn Quốc nói chính phủ đang thực thi nghiêm luật hiện hành và tiếp tục theo dõi việc tuân thủ, nhưng không trực tiếp giải thích từng chuyến hàng hay việc các tàu bị trừng phạt của Anh và EU sử dụng cảng Hàn Quốc.
“Điều gây sốc là các tàu bị EU trừng phạt đã có thể nhận nhiên liệu tại các cảng Hàn Quốc và chở tới Nga.” Isaac Levi
Điểm khó nằm ở sự khác biệt giữa tính hợp pháp và tính nhất quán chính sách. Seoul đã cam kết hỗ trợ nhân đạo, thiết bị phi sát thương và các khoản vay cho Ukraine, đồng thời tuyên bố ủng hộ nỗ lực quốc tế chấm dứt chiến tranh. Nếu nhiên liệu từ Hàn Quốc góp phần làm dịu tình trạng thiếu hụt tại Nga, các đối tác phương Tây có thể đặt câu hỏi liệu các biện pháp kiểm soát hiện tại có tạo ra một khoảng trống đáng kể hay không.
Một bài toán rộng hơn về cấm vận, chuỗi cung ứng và trách nhiệm doanh nghiệp
Các lệnh trừng phạt hiện nay không chỉ nhằm vào một quốc gia mà còn nhằm vào mạng lưới tàu, chủ tàu, nhà môi giới, ngân hàng và công ty có thể giúp duy trì thương mại với Nga. Nhưng chuỗi cung ứng năng lượng toàn cầu rất phân mảnh: nhiên liệu có thể được mua qua trung gian, sang mạn ngoài khơi, đổi điểm đến hoặc đi qua những nước không áp dụng đầy đủ cùng một danh sách trừng phạt. Chính những khác biệt pháp lý này tạo ra các khe hở mà thương mại có thể tiếp tục mà không nhất thiết vi phạm luật của quốc gia xuất phát.
Với Hàn Quốc, thách thức không chỉ là quyết định có siết luật hay không. Seoul còn phải cân bằng an ninh năng lượng, quan hệ thương mại, liên minh với Mỹ và châu Âu, quan hệ với Nga, đồng thời bảo vệ uy tín của chính sách đối với Ukraine. Các công ty xuất khẩu, cảng và tổ chức tài chính vì thế có thể phải thực hiện thẩm định chặt hơn đối với tàu, chủ sở hữu thực tế, người mua cuối cùng và hành trình dự kiến nếu muốn tránh rủi ro pháp lý lẫn danh tiếng.















