Tranh cãi quanh mức thuế lợi nhuận ngân hàng trong thời chiến

Hiện nay, Quốc hội Ukraine và Ngân hàng Trung ương nước này đang bộc lộ sự bất đồng mạnh mẽ về việc có nên tiếp tục áp thuế 50% lên lợi nhuận bất thường của các ngân hàng trong thời gian chiến tranh hay không. Được biết tháng 5 vừa qua, một dự luật đề xuất kéo dài chính sách thuế đặc biệt này đến năm 2027, nhằm tăng nguồn thu ngân sách cho quốc gia đang trong tình trạng chi tiêu quốc phòng cao kỷ lục. Tuy nhiên, Ngân hàng Trung ương Ukraine (NBU) đã nhanh chóng phản đối, cảnh báo rằng mức thuế cao như vậy sẽ làm giảm vốn cần thiết để các ngân hàng mở rộng hoạt động cho vay, qua đó cản trở sự phát triển hệ thống tài chính quốc gia.

Danylo Hetmantsev, Chủ tịch Ủy ban Thuế Quốc hội Ukraine và đại biểu thuộc đảng "Người phục vụ nhân dân" dưới sự lãnh đạo của Tổng thống Zelensky, cho rằng lợi nhuận khủng của ngân hàng chủ yếu bắt nguồn từ các giao dịch trái phiếu chính phủ trong thời chiến và đề xuất duy trì thuế 50% để đóng góp tài chính hiệu quả cho ngân sách quốc gia. Tuy nhiên, quan điểm này không nhận được sự ủng hộ từ phía NBU, khi đại diện của ngân hàng trung ương cho rằng ngành ngân hàng ở Ukraine vẫn còn nhỏ bé so với các quốc gia láng giềng như Ba Lan và cần được khuyến khích tăng trưởng thay vì bị sức ép thuế cao.

Lịch sử áp thuế và tác động đến ngân hàng

Từ tháng 11/2023, Quốc hội Ukraine đã áp dụng mức thuế đặc biệt 50% lên lợi nhuận ngân hàng năm 2023 một cách hồi tố dù điều này vi phạm quy định của luật thuế với yêu cầu ít nhất 6 tháng thông báo trước. Đến năm 2024, mức thuế này được cố định ở mức 25% nhưng vẫn giữ nguyên những hưởng ứng giới hạn từ phía ngân hàng và Ngân hàng Trung ương vì môi trường kinh doanh còn rất rủi ro và nhu cầu cho vay thấp. Lợi nhuận khủng của ngân hàng chủ yếu đến từ việc hưởng lợi suất cao của chứng chỉ tiền gửi và trái phiếu chính phủ nhằm ổn định đồng hryvnia trong chiến tranh.