Khi hai dòng phản kháng có thể hòa làm một
Theo AFP, phong trào Áo vàng, lực lượng từng tổ chức các cuộc biểu tình đường phố chống Tổng thống Macron cách đây tám năm, đã kêu gọi hàng triệu người tham gia ngày 17/10 thông qua mạng xã hội. Khả năng phong trào này hợp lưu với làn sóng biểu tình của học sinh, sinh viên, có thể kèm theo bạo lực, là thách thức lớn với chính phủ.
*“Tôi có cảm giác ngày 17/10 sẽ là một kiểu cao trào.” – Marie-Lou*
Nữ sinh viên 18 tuổi ở thành phố Lille cho biết người lao động và phong trào Áo vàng sẽ cùng tham gia, và có một niềm hy vọng rằng các cuộc đấu tranh khác nhau có thể hội tụ. Trong khi đó, Thủ tướng Sébastien Lecornu bày tỏ lo ngại về đụng độ, sau điều ông gọi là “bạo lực đô thị” trong các cuộc biểu tình của học sinh.
Ngân sách thắt chặt và đòi hỏi chi tiêu nhiều hơn
Ông Lecornu đang chịu sức ép đưa ngân sách cắt giảm chi phí qua Quốc hội, nhằm xử lý nợ công ngày càng lớn bằng cách tăng thu thuế và giảm chi tiêu. Nhưng người biểu tình lại đòi điều ngược lại. Yêu sách chính của họ gồm:
- Bảo vệ người dân trước lạm phát, vốn đã vượt 3% do chiến tranh ở Trung Đông
- Tăng cường dịch vụ công, đặc biệt là giáo dục
- Chấm dứt điều họ coi là bạo lực của cảnh sát đối với học sinh, sinh viên
Khoảng cách giữa yêu cầu kỷ luật tài khóa và mong muốn được bảo vệ của người dân chính là điểm nóng của cuộc khủng hoảng, trong một quốc gia có hệ thống chính trị phân mảnh và chính phủ không nắm đa số vững chắc.
Cơn giận với cảnh sát
Dư luận phẫn nộ trước những cáo buộc cảnh sát dùng vũ lực quá mức trong các cuộc biểu tình của học sinh, khi một số thiếu niên bị thương nặng và hàng nghìn người bị bắt. Ông François Boulo, một gương mặt của phong trào Áo vàng, cho biết không có sự phối hợp giữa các nhóm dự kiến xuống đường, nhưng tất cả đều có chung phản ứng khi chứng kiến cảnh sát đối xử với học sinh.
Tất cả chúng tôi đều có cùng một phản ứng khi thấy bạo lực của cảnh sát đối với học sinh.
Bộ trưởng Nội vụ Laurent Nuñez cho biết cảnh sát có thể sử dụng lựu đạn gây choáng trong trường hợp “bạo lực đô thị cực kỳ nghiêm trọng”, dù trước đó ông đã tạm dừng sử dụng loại vũ khí này sau khi một thiếu niên 15 tuổi bị thương nặng ở tay.
Sân khấu chính trị trước bầu cử
Tình trạng bất ổn trên đường phố đang đè nặng lên những tháng cuối nhiệm kỳ của ông Macron, trước cuộc bầu cử tổng thống vào tháng 4 và 5 năm sau. Lãnh đạo đảng cực tả Nước Pháp Bất khuất Jean-Luc Mélenchon ủng hộ các cuộc biểu tình và đã tuần hành cùng học sinh ngày 13/10. Trong khi đó, lãnh đạo cực hữu Marine Le Pen, người dẫn đầu các cuộc thăm dò, đặt đảng Tập hợp Quốc gia về phía cảnh sát, nhất quán với thông điệp luật pháp và trật tự. Theo người phát ngôn chính phủ, ông Macron cho rằng những yêu sách “chính đáng” của học sinh đang bị lợi dụng vì mục đích chính trị.
Cảnh sát Paris đã cấm một cuộc tuần hành lớn qua trung tâm du lịch và kinh doanh của thủ đô, chỉ cho phép ở phía đông thành phố, đồng thời khởi kiện một người có ảnh hưởng trên nền tảng Twitch vì kêu gọi hàng trăm nghìn người theo dõi tham gia “vùng chiến sự”. Về phía người biểu tình, họ đã lập ứng dụng điện thoại hiển thị vị trí thời gian thực của cảnh sát, hơi cay và trực thăng. Cả hai bên đều đang chuẩn bị cho một ngày đầy căng thẳng.
