Đức đẩy mạnh kế hoạch tái vũ trang nửa nghìn tỷ đô la làm dấy lên nỗi lo ngại tại châu Âu

Tại Berlin, chính quyền Đức đang triển khai nỗ lực tái vũ trang quy mô lớn nhất kể từ sau khi Bức Tường Berlin sụp đổ, dành hơn nửa nghìn tỷ USD cho lực lượng vũ trang trong thập kỷ tới nhằm xây dựng lực lượng quân đội thường trực lớn nhất châu Âu. Theo Viện Kinh Tế Thế Giới Kiel, chỉ riêng trong năm qua, Berlin đã ký kết các hợp đồng mua sắm khí tài quốc phòng có tổng giá trị gấp hơn ba lần so với Anh. Động thái này ban đầu nhằm đáp lại sức ép của Washington và các đồng minh NATO nhằm răn đe các nguy cơ an ninh từ phương Đông, nhưng tốc độ gia tăng vũ bị thần tốc của nền kinh tế số một châu Âu đang tạo ra những rung chấn tâm lý sâu sắc trên khắp lục địa.

Sự lo ngại của các nước láng giềng ngày càng trầm trọng hơn khi phần lớn dòng tiền ngân sách khổng lồ này được ưu tiên cho các nhà sản xuất vũ khí nội địa của Đức. Thay vì thúc đẩy chương trình mua sắm chung hay phát hành trái phiếu quốc phòng ở cấp độ Liên Minh Châu Âu EU, Berlin gần đây đã rút lui khỏi một số dự án quốc phòng chung trị giá hàng tỷ euro với Pháp và Hà Lan, khiến Paris lo ngại vị thế cường quốc công nghiệp quốc phòng hàng đầu của mình sẽ bị soán ngôi.

"Đức rất quan trọng đối với an ninh châu Âu nhưng không thể trở nên quá lớn đối với châu Âu." Chuyên Gia Lukasz Jasinski

Bên cạnh khía cạnh kinh tế quân sự, nỗi bất an lớn nhất của các quốc gia châu Âu bắt nguồn từ những chuyển dịch chính trị nội bộ tại Đức. Sự trỗi dậy mạnh mẽ của đảng cực hữu AfD sau những chiến thắng vang dội tại miền đông nước Đức đang gióng lên hồi chuông cảnh báo tại Warsaw và Paris.

Đảng này công khai chủ trương rời khỏi EU, dỡ bỏ trừng phạt Nga, khôi phục nhập khẩu năng lượng và từng đưa ra những phát ngôn mang tính xét lại lịch sử đối với các vùng đất đã mất sau Thế Chiến II.

Ngoại trưởng Ba Lan Radoslaw Sikorski cảnh báo rằng một nước Đức được tái vũ trang hùng hậu nằm dưới sự chi phối của một lực lượng chính trị cực hữu thân Điện Kremlin sẽ là cơn ác mộng an ninh, làm sống lại ký ức đau thương của thế kỷ 20.

Phê duyệt gói ngân sách quốc phòng vượt nửa nghìn tỷ USD trong một thập kỷ để hiện đại hóa toàn diện quân đội Đức.

Dồn gần hai phần ba hợp đồng khí tài cho công nghiệp nội địa, hạn chế chia sẻ lợi ích với các đối tác Pháp và Hà Lan.

Gây quan ngại sâu sắc cho Ba Lan và các đồng minh trong bối cảnh đảng cực hữu AfD gia tăng tầm ảnh hưởng chính trị.

Nỗi sợ hãi của các nước láng giềng bắt nguồn từ khái niệm lịch sử kinh điển mang tên 'vấn đề nước Đức' trong thế kỷ 19 và 20, xoay quanh việc một nước Đức thống nhất sẽ quá lớn và quá mạnh so với phần còn lại của châu Âu. Sau thảm họa của hai cuộc thế chiến, trật tự hòa bình hậu chiến đã khống chế sức mạnh của Berlin bằng cách gắn chặt an ninh nước này vào chiếc ô bảo hộ của NATO và tiến trình hội nhập kinh tế châu Âu. Suốt nhiều thập niên sau Chiến Tranh Lạnh, Đức chỉ chú trọng phát triển kinh tế và tránh xa can thiệp quân sự, trước khi cuộc khủng hoảng an ninh tại Ukraine buộc Berlin phải thay đổi triệt để học thuyết quốc phòng của mình.