Lệnh tạm ngừng không chính thức
Theo The Wall Street Journal ngày 29/10, dẫn những người am hiểu hoạt động quân sự của Ukraine, việc tạm ngừng không chính thức bắt đầu từ giữa tháng 10 và có thể tiếp tục sang tháng 11, sau cuộc bầu cử ở Mỹ. Các đơn vị Ukraine thực hiện tấn công tầm xa được chỉ thị ngừng các nhiệm vụ mới nhằm vào nhà máy lọc dầu Nga sau khi hoàn tất những chiến dịch đang tiến hành.
Quyết định được đưa ra giữa lúc căng thẳng gia tăng giữa ông Trump và Tổng thống Volodymyr Zelensky, khi Washington ngày càng không hài lòng với các cuộc tấn công của Ukraine nhằm vào ngành năng lượng Nga trong bối cảnh giá dầu diesel lập kỷ lục. Thông tin về việc tạm ngừng chưa được xác nhận độc lập.
Đề nghị 30 ngày và điều kiện của Kyiv
Theo WSJ, ông Jared Kushner, cố vấn của Tổng thống Trump, đã thúc giục các quan chức Ukraine ngừng tấn công nhà máy lọc dầu trong 30 ngày như một cử chỉ ghi nhận nỗ lực ngoại giao của Washington nhằm chấm dứt chiến tranh. Kyiv muốn có bảo đảm rằng Nga sẽ đáp lại bằng việc ngừng tấn công hạ tầng năng lượng của Ukraine, hoặc Washington sẽ cung cấp thêm tên lửa phòng không Patriot, nhưng không đề xuất nào đạt được đột phá.
Các đồng minh châu Âu cũng khuyến khích Ukraine kiềm chế vì lo ngại giá nhiên liệu tăng và quan hệ giữa Kyiv với Nhà Trắng xấu thêm.
“Ông ta tốt nhất là phải dừng lại ngay.” – Donald Trump, ngày 10/10, nói về các cuộc tấn công nhà máy lọc dầu của Ukraine, theo WSJ
Sức ép tăng lên sau khi ông Trump đầu tháng này công khai chỉ trích ông Zelensky, kêu gọi Ukraine thay tổng thống và đòi chấm dứt các cuộc tấn công vào cơ sở dầu mỏ Nga. Phát biểu được đưa ra khi ông Trump công bố một thỏa thuận tăng mua dầu diesel của Nga và nới lỏng trừng phạt ảnh hưởng tới Moskva, làm dấy lên lo ngại ở Kyiv rằng Washington đang giảm sức ép kinh tế lên Nga trong khi đòi Ukraine kiềm chế.
Nga vẫn tấn công, Ukraine vẫn phụ thuộc
Việc tạm ngừng diễn ra khi Moskva tiếp tục chiến dịch tấn công bằng tên lửa và máy bay không người lái vào hạ tầng dân sự và năng lượng của Ukraine, làm dấy lên lo ngại mất điện, mất sưởi trên diện rộng trước mùa đông. Ngày 29/10, một máy bay không người lái của Nga đánh trúng sân ga đông đúc ở Dnipro, khiến ít nhất 14 người thiệt mạng; các cuộc tấn công khác nhắm vào Chernihiv, Kremenchuk và Kyiv. Ukraine nhiều lần bảo vệ chiến dịch máy bay không người lái tầm xa như một cách làm gián đoạn nền kinh tế chiến tranh của Nga và đáp trả các cuộc tấn công vào thành phố của mình.
Theo WSJ, sự phụ thuộc của Ukraine vào viện trợ quân sự, chia sẻ tình báo và công nghệ liên lạc của Mỹ khiến Kyiv dễ chịu sức ép từ Washington. Căng thẳng song phương trùng với việc hạn chế Ukraine sử dụng dịch vụ internet vệ tinh Starlink của SpaceX, từng làm gián đoạn tạm thời một số hoạt động máy bay không người lái và phòng không trước khi được khôi phục. Ukraine cũng phụ thuộc vào hệ thống Patriot của Mỹ để bảo vệ các thành phố trước tên lửa đạn đạo.
Giá nhiên liệu và chính trị bầu cử
Thời điểm tạm ngừng trùng với những ngày cuối trước cuộc bầu cử giữa kỳ, khi giá nhiên liệu cao trở thành vấn đề chính trị nhạy cảm với chính quyền Trump. Ông Trump đổ lỗi cho các cuộc tấn công nhà máy lọc dầu Nga của Ukraine khiến giá diesel tăng, dù giới phân tích năng lượng chỉ ra cuộc chiến ở Iran và những gián đoạn rộng hơn trên thị trường dầu toàn cầu mới là nguyên nhân chính.
Theo Kyiv Post, việc tạm ngừng đặt ra câu hỏi vì sao Ukraine bị yêu cầu ngừng tấn công cơ sở dầu mỏ Nga trong khi Moskva không chịu sức ép tương tự để dừng các cuộc tấn công vào thành phố và hạ tầng năng lượng Ukraine. Phía Washington thì coi việc kiềm chế là một phần trong nỗ lực ngoại giao nhằm chấm dứt chiến tranh. Liệu bước đi này có tạo thêm không gian cho đàm phán hay chỉ làm Kyiv yếu thế hơn vẫn là câu hỏi còn bỏ ngỏ.














