Lạm phát chạm đỉnh một năm
Theo Văn phòng Thống kê Quốc gia Anh (ONS), giá nhiên liệu cao hơn và việc tăng thuế thuốc lá, diễn ra sớm hơn so với năm 2025, là hai yếu tố chính đẩy lạm phát tháng 10 đi lên. Những điểm đáng chú ý trong số liệu mới gồm:
- Lạm phát chung tăng lên 3,6%, đúng dự báo trung vị của các nhà kinh tế trong khảo sát của Reuters.
- Lạm phát lõi, không tính năng lượng, thực phẩm, đồ uống có cồn và thuốc lá, giữ ở mức 2,8%.
- Lạm phát dịch vụ giữ ở mức 3,7%, thấp hơn dự báo tăng lên 3,8%.
Thị trường bớt kỳ vọng tăng lãi suất
Sau khi số liệu được công bố, đồng bảng Anh giảm nhẹ so với USD, trong khi hợp đồng tương lai trái phiếu chính phủ tăng giá. Thị trường hạ xác suất BoE tăng lãi suất vào tháng tới từ 90% xuống 80%, nhưng vẫn dự đoán ba hoặc bốn lần tăng, mỗi lần 0,25 điểm phần trăm, từ nay đến cuối năm sau.
Ông David Rees, kinh tế trưởng của công ty quản lý quỹ Schroders, nhận định số liệu này hầu như không làm thay đổi triển vọng chung. Theo ông:
Số liệu lạm phát chung hơi dịu hơn hôm nay khiến khả năng tăng lãi suất vào tháng 12 giảm đi.
Cú sốc năng lượng từ chiến tranh Iran
Ngày 5/11, BoE nâng lãi suất cơ bản từ 3,75% lên 4%, lần tăng đầu tiên kể từ tháng 8/2023, với tỷ lệ phiếu 8-1; thành viên duy nhất bỏ phiếu khác, bà Catherine Mann, muốn tăng mạnh hơn, 0,5 điểm phần trăm. BoE là ngân hàng trung ương lớn chậm nhất trong nhóm các nền kinh tế phát triển phản ứng bằng lãi suất trước cuộc chiến Iran, vì ban đầu cho rằng chỉ cần hủy kế hoạch hạ lãi suất là đủ kiềm chế lạm phát.
Anh đặc biệt dễ tổn thương trước giá khí đốt nhập khẩu dùng cho sưởi ấm và phát điện. Quy định về trần giá năng lượng khiến tác động của biến động giá đến hóa đơn hộ gia đình bị trễ, nên lạm phát ở Anh thường tăng và giảm muộn hơn các nước khác. Thống đốc Andrew Bailey cho biết đà giảm của giá năng lượng quốc tế đầu tháng 11 đến quá muộn để ngăn hóa đơn năng lượng hộ gia đình tăng khoảng 20% từ tháng 1.
Ngân hàng Trung ương Anh trước lựa chọn khó
Kinh tế trưởng BoE Huw Pill tuần trước cho rằng các bằng chứng kinh tế năm tới sẽ ủng hộ việc tăng lãi suất thêm, và kỳ vọng của thị trường là “không quá đáng”. Theo dự báo trung tâm của BoE, lạm phát chỉ trở về mục tiêu 2% vào quý III/2028.
Nỗi lo lớn nhất của BoE là “hiệu ứng vòng hai”, khi tiền lương và giá các mặt hàng ngoài năng lượng tăng theo do người lao động và doanh nghiệp tìm cách bù đắp chi phí. Đến nay dấu hiệu này còn ít, nhưng khi bỏ phiếu tăng lãi suất, các quan chức BoE nhận định đó có lẽ chỉ là vấn đề thời gian, bởi giá dầu đã duy trì ở mức 100 USD/thùng hoặc cao hơn trong thời gian dài.
Gánh nặng đè lên các hộ gia đình
Chi phí sinh hoạt tăng là tin không vui với các hộ gia đình Anh, những người đã chịu lạm phát vượt mục tiêu gần như suốt năm năm qua, và cũng là thách thức với chính phủ, vốn luôn nhấn mạnh nỗ lực giảm áp lực giá cả. Theo bà Catherine Mann, lạm phát trong năm năm ấy trung bình ở mức 4,7%.
Thứ trưởng thứ nhất Bộ Tài chính Emma Reynolds khẳng định ngân sách mới đã bắt đầu những hành động dài hạn để giảm chi phí năng lượng một cách bền vững. Song với hóa đơn năng lượng sắp tăng và lãi suất có thể tiếp tục đi lên, mùa đông năm nay vẫn hứa hẹn nhiều thử thách cho người dân Anh.

















