Một kỷ lục buồn sau 35 năm
Theo Sở Y tế Pennsylvania, số ca sởi tại bang này tăng vọt trong những tháng gần đây, với 334 ca trong tháng 8 và 441 ca trong tháng 9. Tổng số 1.066 ca đã vượt qua kỷ lục của South Carolina. Theo Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh Mỹ (CDC), cả nước đã ghi nhận 40 ổ dịch sởi trong năm 2026, so với chỉ 16 ổ dịch năm 2024.
Trong nhiều thập kỷ, nước Mỹ mỗi năm chỉ ghi nhận vài chục đến vài trăm ca sởi. Nhưng những đợt bùng phát lịch sử tại Texas, Utah và South Carolina trong gần hai năm qua đã đẩy số ca lên mức cao nhất trong nhiều thập kỷ. Hơn 3.800 ca được báo cáo trên cả nước từ đầu năm, mức chưa từng thấy kể từ cuối thập niên 1980 và đầu thập niên 1990.
“Chúng ta đang phải sống chung với bệnh sởi như một mối đe dọa sức khỏe cộng đồng thường trực đối với nước Mỹ.” — Jennifer Nuzzo
Những ca bệnh hiếm và các bác sĩ “vừa làm vừa học”
Một số bác sĩ ở Pennsylvania lần đầu tiên điều trị bệnh sởi. Bệnh nhân được đưa vào phòng áp lực âm để tránh lây cho người khác trong bệnh viện.
Khi dịch lan rộng, các bác sĩ cho biết họ gặp nhiều ca biến chứng hiếm hơn như viêm phổi nặng và viêm não, tình trạng sưng não có thể dẫn đến khuyết tật lâu dài.
Theo bác sĩ John Goldman, chuyên gia bệnh truyền nhiễm tại Trung tâm Y tế Đại học Pittsburgh ở Harrisburg, đã có một số trường hợp hiếm gặp trẻ nhiễm sởi từ trong bụng mẹ hoặc ngay khi sinh. Ở Pennsylvania, một trẻ sơ sinh đã tử vong vì bệnh ngay sau khi chào đời. Giới y tế công cộng dự báo dịch sẽ tiếp tục lan cho đến khi đạt miễn dịch cộng đồng, tức khoảng 95% dân số đã mắc bệnh hoặc được tiêm phòng.
“Chúng tôi đang vừa làm vừa học.” — John Goldman
Cuộc tranh cãi chính trị quanh số ca tử vong
Hồi tháng 8, Pennsylvania công bố hai ca tử vong “liên quan đến sởi” đầu tiên trong 35 năm, đều là người chưa tiêm phòng, tại hạt Lancaster. CDC ban đầu không đưa các ca này vào thống kê quốc gia với lý do thông tin chưa đủ để xác định sởi có gây ra hay góp phần vào cái chết hay không. Bộ trưởng Y tế Robert F. Kennedy Jr., người từ lâu hoài nghi vắc xin, đã chất vấn mối liên hệ này và cáo buộc Thống đốc Josh Shapiro chính trị hóa vụ việc, trong khi ông Shapiro cho rằng những phát ngôn của ông Kennedy góp phần làm dịch bùng phát.
Sau đó, nhân viên điều tra pháp y hạt Lancaster xác nhận sởi đã gây ra cái chết của một trẻ sơ sinh, và ông Kennedy thừa nhận kết luận này. Hiện CDC ghi nhận hai ca tử vong do sởi tại Pennsylvania, trong khi bang thống kê năm ca. Pennsylvania đề nghị CDC hỗ trợ kiểm soát dịch, với điều kiện cơ quan này công nhận tất cả các ca tử vong mà bang xác định là liên quan đến sởi. Các nhà dịch tễ học cho biết việc theo dõi ca tử vong “liên quan đến sởi” từ lâu đã là chuẩn mực của Tổ chức Y tế Thế giới và chính CDC.
“Những dữ kiện đang lộ diện cho thấy vì sao CDC chờ đợi bằng chứng thay vì để sự phô trương chính trị quyết định việc báo cáo.” — Robert F. Kennedy Jr.
Lancaster và sức mạnh của sự kết nối cộng đồng
Tại hạt Lancaster, nơi khoảng 400 người mắc bệnh và ba người tử vong, 87,6% trẻ mẫu giáo năm học 2025 - 2026 đã tiêm đủ vắc xin sởi. Đây cũng là quê hương của cộng đồng Amish, những người vẫn đi xe ngựa và làm nông trại ngay ngoại ô thành phố. Một báo cáo năm 2025 của sở y tế bang cho thấy chỉ khoảng một phần tư cộng đồng Amish đông đảo tại đây được tiêm phòng sởi.
Ở hạt Chester lân cận, các y tá tới tận nhà để tiêm cho từng nhóm bạn bè cùng nhà thờ, mở điểm tiêm tại nhà hàng và trạm cứu hỏa. Nhiều phụ huynh cũng chủ động hơn: chị Kate Mercogliano, 38 tuổi, luật sư ở Philadelphia, đã cho con bảy tháng tuổi tiêm sớm khoảng năm tháng so với lịch sau khi nghe tin về một ca phơi nhiễm có thể xảy ra tại Bệnh viện Nhi Philadelphia.
“Sự tương tác giữa người với người, lời truyền miệng, đó là chìa khóa trong đợt bùng phát ở Pennsylvania lúc này. Không phải là ép buộc.” — Jeanne Franklin














