Một cỗ máy xuất khẩu giữa nền kinh tế mất cân đối
Theo Reuters, Trung Quốc ghi nhận thặng dư thương mại khoảng 133,5 tỷ USD trong tháng 9/2026, nâng mức lũy kế chín tháng lên khoảng 938,1 tỷ USD. Động lực quan trọng đến từ chip bán dẫn, thiết bị tính toán, ô tô và các sản phẩm phục vụ chuyển đổi năng lượng. Xuất khẩu chip xét theo giá trị tăng 108,1% so với cùng kỳ, phản ánh sức hút từ chu kỳ đầu tư công nghệ toàn cầu.
Những con số ấy đi cùng một hình ảnh trái chiều ở trong nước: thị trường bất động sản tiếp tục trầm lắng, đầu tư yếu và tiêu dùng tăng chậm. Theo AP, GDP quý III của Trung Quốc tăng 4,5%, nhưng sức mạnh xuất khẩu chưa xóa được sự chênh lệch giữa nhà máy và hộ gia đình. Nhu cầu bên ngoài vì vậy giữ vai trò lớn trong việc duy trì quy mô sản xuất và doanh thu.
Không thể chỉ từ thặng dư thương mại mà kết luận mọi ngành của Trung Quốc đều dư thừa công suất. Nhiều doanh nghiệp có lợi thế thực sự về mạng lưới nhà cung cấp, hậu cần và công nghệ. Tuy nhiên, khi cầu nội địa không theo kịp, cạnh tranh trên thị trường bên ngoài có thể quyết liệt hơn, đặc biệt với các nhà sản xuất quy mô nhỏ tại nước nhập khẩu.
Hai mặt của liên kết sản xuất khu vực
Với nhà máy tại Việt Nam hay Malaysia, nhập linh kiện và máy móc chất lượng với giá hợp lý có thể nâng hiệu suất, hỗ trợ xuất khẩu thiết bị điện tử, máy tính và sản phẩm liên quan trí tuệ nhân tạo. Với người tiêu dùng, xe điện và thiết bị năng lượng sạch dễ tiếp cận hơn là một lợi ích hữu hình. Đây là mặt tích cực của sự phụ thuộc lẫn nhau.
