Thương mại Trung Quốc tiếp tục tăng tốc mạnh mẽ trong tháng 9, vượt xa mọi dự báo. Theo số liệu hải quan công bố hôm thứ Tư được South China Morning Post dẫn lại, xuất khẩu tăng 36,3% so với cùng kỳ, đạt 447,18 tỷ USD, trong khi nhập khẩu tăng 31%, lên 313,65 tỷ USD. Động lực chính đến từ nhu cầu toàn cầu về chip và linh kiện điện tử phục vụ năng lực tính toán trí tuệ nhân tạo và hạ tầng điện, cùng đợt chạy hàng trước kỳ nghỉ “Tuần lễ vàng”. Thặng dư thương mại tháng 9 đạt 133,53 tỷ USD, đưa tổng thặng dư chín tháng lên 938,11 tỷ USD – đặt Trung Quốc trên đà lập kỷ lục mới sau con số 1.200 tỷ USD của năm ngoái. Thành tích ấy diễn ra khi Bắc Kinh vừa đạt các thỏa thuận cắt giảm thuế quan với Washington và tạm hạ nhiệt căng thẳng với Brussels, nhưng sự mất cân bằng thương mại ngày càng lớn vẫn là nguồn cơn tranh cãi với các đối tác phương Tây.
Các con số thương mại tháng 9 đều cao hơn đáng kể so với kỳ vọng của giới kinh tế được Wind khảo sát:
Xuất khẩu tăng 36,3%, đạt 447,18 tỷ USD, so với dự báo 25,7% và mức tăng 25% của tháng 8.
Nhập khẩu tăng 31%, đạt 313,65 tỷ USD, so với dự báo 23,79%.
Thặng dư thương mại tháng 9 đạt 133,53 tỷ USD.
Tổng kim ngạch thương mại chín tháng tăng 23,8% so với cùng kỳ.
Xuất khẩu sang Mỹ tăng 39,56% trên nền so sánh thấp của năm ngoái, còn xuất khẩu sang Liên minh châu Âu tăng 25,25%.
Theo Phó Tổng cục trưởng Tổng cục Hải quan Wang Jun, tăng trưởng xuất khẩu được thúc đẩy bởi các sản phẩm công nghệ như chip và linh kiện điện tử, trong bối cảnh nhu cầu toàn cầu về năng lực tính toán AI và hạ tầng điện không ngừng tăng.
Tăng trưởng ngoại thương trong ba quý đầu năm là nhanh nhất trong năm năm qua.
Bên cạnh đó, các doanh nghiệp cũng đẩy mạnh giao hàng trước kỳ nghỉ “Tuần lễ vàng” đầu tháng 10, góp phần làm số liệu tháng 9 tăng vọt.
Tổng thặng dư chín tháng đầu năm 2026 đã đạt 938,11 tỷ USD, tăng khoảng 7,2% so với cùng kỳ năm ngoái. Với đà này, Trung Quốc gần như chắc chắn sẽ lập kỷ lục thặng dư thương mại cả năm, sau mức 1.200 tỷ USD năm ngoái.
Tuy nhiên, chính khoản thặng dư khổng lồ ấy đã khiến các đối tác thương mại phương Tây ngày càng soi xét kỹ lưỡng, lo ngại hàng hóa giá rẻ từ Trung Quốc gây sức ép lên ngành sản xuất trong nước của họ.
Điểm đáng chú ý là nhập khẩu cũng tăng mạnh hơn dự báo, cho thấy nhu cầu đối với linh kiện, nguyên liệu và thiết bị phục vụ chuỗi sản xuất công nghệ vẫn rất lớn. Tuy nhiên, khi xuất khẩu tăng nhanh hơn, khoảng cách thặng dư vẫn tiếp tục nới rộng, khiến bài toán cân bằng thương mại của Bắc Kinh thêm phức tạp.
Cuối tháng trước, Chủ tịch Tập Cận Bình gặp Tổng thống Donald Trump tại Washington; hai nhà lãnh đạo nhất trí mở một kênh đối thoại về trí tuệ nhân tạo và đề xuất cắt giảm thuế quan đối với 30 tỷ USD hàng hóa mỗi bên.
Với châu Âu, Bắc Kinh và Brussels cuối tuần trước đạt thỏa thuận giới hạn xuất khẩu xe hybrid của Trung Quốc sang khối này và tạo thuận lợi cho việc cấp phép xuất khẩu đất hiếm. Dù vậy, căng thẳng vẫn âm ỉ: đầu tuần trước, Pháp và Đức kêu gọi một công cụ thương mại mới cho phép cắt quyền tiếp cận thị trường EU khi nước thứ ba gây méo mó nghiêm trọng.
Trung Quốc là cường quốc xuất khẩu lớn nhất thế giới kể từ năm 2009. Thặng dư thương mại của nước này liên tục phá kỷ lục, vượt mốc 990 tỷ USD năm 2024 và lên khoảng 1.200 tỷ USD năm 2025, bất chấp cuộc chiến thuế quan với Mỹ dưới thời Tổng thống Donald Trump. Năm 2024, EU áp thuế chống trợ cấp lên xe điện Trung Quốc, trong khi khối này cũng đã thông qua công cụ chống cưỡng ép kinh tế từ năm 2023. Bắc Kinh lập luận rằng thành công xuất khẩu phản ánh năng lực cạnh tranh, đổi mới công nghệ và chuỗi cung ứng hiệu quả, đồng thời phản đối chủ nghĩa bảo hộ. Các chính phủ phương Tây và nhiều nhà kinh tế cho rằng trợ cấp nhà nước, dư thừa công suất và tiêu dùng nội địa yếu đang khiến Trung Quốc đẩy hàng ra thế giới, gây mất cân bằng toàn cầu. Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF) cũng khuyến nghị Bắc Kinh chuyển sang mô hình tăng trưởng dựa nhiều hơn vào tiêu dùng trong nước để giảm phụ thuộc vào xuất khẩu.
Bản tin buổi sáng mỗi ngày - chỉ những bài đáng đọc, không spam.
Khả năng Putin gặp Xi Jinping và Trump tại APEC mở hy vọng đối thoại nhưng cần nền tảng thực chất15 views · China
Sau khi vượt Bolt robot hình người của Trung Quốc bước vào cuộc đua khó hơn để làm việc thực tế12 views · China
Bốn công dân Trung Quốc hầu tòa vì bắt cóc doanh nhân Singapore đòi chuộc một triệu đô la tại Malaysia12 views · China
