Kết luận cuối cùng sau hai tuần điều tra
Theo Bộ Tham mưu Liên quân Hàn Quốc, ba binh sĩ bị thương trong hai vụ nổ liên tiếp khi đang mở đường tuần tra qua một khu vực cây cối rậm rạp ở phía tây DMZ, gần đường phân giới quân sự. Sau đánh giá sơ bộ hồi cuối tháng Chín cho rằng “khả năng rất cao” mìn của Triều Tiên là nguyên nhân, Seoul nay đưa ra kết luận chính thức dựa trên nhiều bằng chứng:
- Cuộc điều tra hiện trường chung với Bộ Tư lệnh Liên Hợp Quốc do Mỹ dẫn đầu.
- Kết quả phân tích pháp y thuốc nổ TNT và các chất thu thập tại hiện trường.
- Một quả mìn khác do Triều Tiên chôn được phát hiện vài ngày sau vụ nổ.
- Xác định các quả mìn được cài ở phía nam đường phân giới quân sự.
Ngay trong ngày 5/10, quân đội Hàn Quốc đã tháo dỡ một bãi mìn của Triều Tiên quanh khu vực xảy ra vụ nổ, và cho biết sẽ tiếp tục gỡ bỏ những bãi mìn khác mà Triều Tiên cài ở phía nam biên giới nếu Bình Nhưỡng không tự nguyện làm điều đó.
Seoul yêu cầu xin lỗi và tháo gỡ mìn
Tại cuộc họp báo được truyền hình trực tiếp, Trung tướng Kwon Dae-won, Phó Chủ tịch Bộ Tham mưu Liên quân, nhấn mạnh rằng hành động của Triều Tiên vi phạm hiệp định đình chiến chấm dứt giao tranh trong Chiến tranh Triều Tiên 1950–1953. Hiệp định này cấm mọi hành động thù địch “bên trong, từ hoặc nhằm vào” DMZ, và cấm quân nhân hay dân thường vượt đường phân giới khi chưa được ủy ban đình chiến cho phép.
“Quân đội chúng tôi kiên quyết yêu cầu Triều Tiên gửi lời xin lỗi chân thành tới các binh sĩ bị thương của chúng tôi và ngay lập tức gỡ bỏ những quả mìn đã cài đặt vi phạm hiệp định đình chiến.” — Kwon Dae-won
Trước đó, Bộ trưởng Quốc phòng Kang Shin-chul cho biết Seoul sẽ cân nhắc “các biện pháp tương xứng” nếu cuộc điều tra đầy đủ xác nhận trách nhiệm của Triều Tiên. Giới chức Hàn Quốc cũng lo ngại về sự hiện diện ngày càng nhiều của binh sĩ Triều Tiên gần biên giới, nơi Bình Nhưỡng liên tục gia cố công sự trong những năm gần đây.
Bình Nhưỡng phủ nhận, đe dọa trả đũa
Bà Kim Yo Jong, em gái quyền lực của nhà lãnh đạo Kim Jong Un, đã bác bỏ kết luận sơ bộ của Seoul, gọi đó là “trò hề âm mưu” và cáo buộc Hàn Quốc dựng chuyện để tạo cớ khiêu khích quân sự. Bà đe dọa trả đũa nếu phía Nam nổ súng vào binh sĩ Triều Tiên đang thực hiện công việc gia cố biên giới, đồng thời chỉ trích việc Seoul phát cảnh báo và bắn cảnh cáo.
“Binh sĩ của chúng tôi chưa bao giờ vượt qua biên giới.” — Kim Yo Jong
Theo hãng thông tấn KCNA, trong một tuyên bố sau đó, bà Kim gọi cáo buộc của Seoul là “vô căn cứ”, khẳng định Bình Nhưỡng không cố ý cài mìn và bác bỏ yêu cầu xin lỗi. Triều Tiên từng bày tỏ sự tiếc nuối một cách mơ hồ về thương tích của các binh sĩ, nhưng chưa bao giờ thừa nhận trách nhiệm rõ ràng.
Ngoại giao mong manh trên bán đảo
Dù trước đó tuyên bố sẽ có “biện pháp tương xứng” nếu xác định Triều Tiên chịu trách nhiệm, Seoul chưa công bố bước trừng phạt đáng kể nào trong ngày 5/10. Sự kiềm chế ấy phản ánh tính toán của chính phủ cấp tiến Hàn Quốc, vốn đang nỗ lực thúc đẩy nối lại đàm phán giữa Triều Tiên và Mỹ, với hy vọng mở lại kênh đối thoại liên Triều.
Tuy nhiên, hai miền hiện không có đường dây nóng quân sự hay kênh liên lạc khẩn cấp nào hoạt động, khiến mỗi sự cố ở biên giới đều tiềm ẩn nguy cơ leo thang ngoài ý muốn. Trên dải đất dài 248 km và rộng 4 km được cho là có khoảng 2 triệu quả mìn, hòa bình vẫn là điều mong manh.
