Khoảng nghỉ ngắn, rủi ro dài
Bộ Thương mại Trung Quốc ngày 9/11 công bố gia hạn hai tháng việc tạm ngừng thực thi một số biện pháp kiểm soát, từ mốc hết hạn trong tháng 11 sang ngày 10/1/2027. Theo Reuters và S&P Global, các hạng mục liên quan bao gồm một số nguyên tố đất hiếm, công nghệ xử lý, pin lithium và vật liệu cực âm graphite tổng hợp. Đây là tín hiệu hạ nhiệt trong thương mại, nhưng không đồng nghĩa Trung Quốc đã dỡ bỏ toàn bộ hàng rào đối với nguyên liệu chiến lược.
Các hạn chế áp dụng từ tháng 4/2025 đối với bảy nguyên tố đất hiếm khác vẫn tồn tại. Điều đó có nghĩa doanh nghiệp vẫn cần kiểm tra giấy phép, điều kiện vận chuyển và phạm vi từng sản phẩm thay vì mặc nhiên coi mọi hợp đồng đã trở lại bình thường. Mỗi mắt xích chưa rõ ràng đều có thể khiến kế hoạch giao hàng bị chậm, giá tồn kho tăng hoặc dây chuyền phải tìm nguồn thay thế đắt đỏ.
Bernd Schaefer, lãnh đạo EIT RawMaterials được SCMP dẫn lời, xem diễn biến mới là cơ hội để châu Âu củng cố khả năng tiếp cận nguồn cung có thể dự báo. Tuy vậy, sự dễ thở trong ngắn hạn cũng có nghịch lý: khi hàng nhập khẩu lưu thông thuận lợi, động lực trả giá cao hơn cho sản phẩm mới sản xuất tại châu Âu có thể yếu đi.
Giá thành và vốn quyết định tốc độ
Xây dựng một mỏ mới chỉ là điểm đầu. Đất hiếm thường phải trải qua tuyển khoáng, tách chiết, tinh luyện, luyện kim rồi chế tạo nam châm hoặc linh kiện. Nhiều công đoạn tiêu thụ năng lượng, yêu cầu công nghệ chuyên biệt và phải đáp ứng tiêu chuẩn môi trường nghiêm ngặt.

















