“Nhân đôi” – lời đe dọa không cần giải thích
Hôm thứ Sáu 2/10, trước khi rời Nhà Trắng, ông Trump được hỏi liệu ông có công bố quá sớm sự tham gia của Hàn Quốc vào dự án LNG Alaska hay không. Ông khẳng định mình “không hề vội vàng”, đồng thời nói nếu Seoul không muốn tham gia thì ông cũng không bận tâm, vì ông “sẽ chỉ tính phí họ cao hơn”.
*“Hãy nói với họ rằng nếu họ không ký sớm, tôi sẽ nhân đôi lên.” — Donald Trump*
Câu nói bỏ ngỏ đối tượng bị “nhân đôi” khiến Seoul phải tự đoán. Nhật báo Chosun Ilbo nêu khả năng đó là thuế quan – thứ công cụ mà chính quyền Trump từng dùng để đưa Hàn Quốc tới bàn đàm phán. Với một nền kinh tế sống nhờ xuất khẩu ô tô, chất bán dẫn và thép, sự mơ hồ ấy tự nó đã là một loại sức ép.
Ba dự án, hai cách hiểu
Ngày 30/9, tại Phòng Bầu dục, bên cạnh Thống đốc Alaska Mike Dunleavy, Bộ trưởng Thương mại Howard Lutnick, Thượng nghị sĩ Dan Sullivan, Bộ trưởng Nội vụ Doug Burgum và Bộ trưởng Năng lượng Chris Wright, ông Trump công bố gói đầu tư năng lượng của Hàn Quốc. Nhưng hai bên đang nhìn các dự án theo những cách rất khác nhau:
- Dự án LNG Alaska: Washington gọi là khoản đầu tư khoảng 54 tỷ USD; Seoul nói mới đồng ý cùng nghiên cứu và chưa quyết định có đầu tư hay không.
- Dự án tăng cường thu hồi dầu 8,4 tỷ USD: ông Trump công bố trên Truth Social; Bộ Công nghiệp Hàn Quốc cho biết dự án không nằm trong các thỏa thuận đã ký.
- Nhà máy điện khí tại Texas và tám nhà máy điện hạt nhân mới: thuộc gói khoảng 200 tỷ USD dành cho các dự án chiến lược mà ông Trump mô tả.
Ngay cả tuyên bố chính thức của Bộ Thương mại Mỹ, theo CNN, cũng chỉ nói hai bên đồng ý “bắt đầu làm việc” về dự án Alaska với điều kiện hợp lý về thương mại, không kèm con số.
Khoảng cách giữa văn bản và lời tuyên bố chính trị là gốc rễ của sự lệch pha hiện nay.
Seoul giữa sức ép và thủ tục pháp lý
Tổng thống Hàn Quốc Lee Jae Myung viết trên mạng xã hội rằng dự án Alaska chỉ tiến hành khi tính khả thi tài chính được xác nhận và tuân thủ thủ tục pháp lý của Hàn Quốc. Bộ trưởng Công nghiệp Kim Jung-kwan nói Seoul đã bày tỏ sự tiếc nuối với Bộ trưởng Lutnick vì nội dung công bố vượt quá những gì đã thống nhất, theo Bloomberg.
Với chính phủ Lee, đây không chỉ là chuyện kinh tế. Mọi khoản đầu tư khổng lồ ra nước ngoài đều phải giải trình trước Quốc hội và cử tri trong nước. Chấp nhận một dự án chưa được thẩm định chỉ vì sức ép thuế quan có thể bị xem là nhượng bộ, nhưng cưỡng lại quá cứng rắn lại có nguy cơ đẩy thỏa thuận thương mại vào vòng nguy hiểm.
Alaska chờ đợi, cử tri Mỹ theo dõi
Ở Alaska, dự án đường ống dài khoảng 1.300 km nối vùng North Slope với cảng xuất khẩu phía nam được kỳ vọng như một lời giải cho kinh tế bang. Thống đốc Dunleavy từng nói nó sẽ “cứu bang Alaska”. Tuy nhiên, Glenfarne – công ty nắm phần lớn cổ phần – vẫn chưa đưa ra quyết định đầu tư cuối cùng, theo Anchorage Daily News.
Thời điểm công bố cũng trùng với giai đoạn nước rút trước kỳ bầu cử giữa kỳ ngày 3/11, khi Thượng nghị sĩ Sullivan đối mặt cuộc đua sít sao. Theo AP, ông Trump đang đẩy mạnh các thông báo đầu tư lớn trong bối cảnh cử tri lo ngại giá nhiên liệu và tình hình kinh tế.
















