Hành trình 11 ngày qua ba quốc gia
- Uruguay: hai ngày, bắt đầu từ quốc gia có truyền thống thế tục.
- Argentina: ba ngày tại quê hương của cố Giáo hoàng Phanxicô.
- Peru: gần một tuần tại nơi ngài từng nhiều năm làm nhà truyền giáo, giám mục và trở thành công dân.
- Các hoạt động: thánh lễ ngoài trời dự kiến thu hút hàng triệu người, gặp gỡ lãnh đạo chính trị, tham gia canh thức cùng giới trẻ và đi trực thăng tới các cộng đồng vùng Andes xa xôi.
Công giáo suy giảm, niềm tin vẫn vững
Mỹ Latinh vẫn là khu vực có số tín hữu Công giáo lớn nhất thế giới. Tuy nhiên, theo khảo sát năm 2024 của Trung tâm Nghiên cứu Pew tại sáu quốc gia đông dân nhất khu vực, tỷ lệ người nhận mình là tín hữu Công giáo đều giảm so với một thập kỷ trước. Khoảng một phần năm người trưởng thành ở mỗi nước cho biết họ lớn lên trong gia đình Công giáo nhưng đã rời Giáo hội.
Chúng tôi thấy sự suy giảm ở tất cả các quốc gia được khảo sát năm 2024. Tuy vậy, khu vực này vẫn rất sùng đạo theo nhiều tiêu chí khác nhau.
– Kirsten Lesage, nhà nghiên cứu tại Trung tâm Nghiên cứu Pew
Theo Pew, niềm tin vào Thiên Chúa tại Mỹ Latinh vẫn đặc biệt cao so với các khu vực khác, kể cả trong nhóm người không theo tôn giáo nào. Người từ 50 tuổi trở lên có xu hướng nhận mình là tín hữu Công giáo nhiều hơn người từ 18 đến 34 tuổi.
Tôn giáo “theo thực đơn”
Linh mục Jorge Reinaudo tại Córdoba, Argentina, một trong những thành phố nằm trong lịch trình của Giáo hoàng, đã xây dựng lượng người theo dõi khoảng 800.000 người trên mạng xã hội bằng các tiểu phẩm hài hước. Theo ông, ngày càng nhiều người trẻ tìm kiếm đời sống tâm linh qua các khóa tĩnh tâm, sự tĩnh lặng và cả những thực hành lấy cảm hứng từ Phật giáo hay Ấn Độ giáo.
Không thuộc về một tôn giáo không có nghĩa là người ta thiếu niềm tin; điều đó có nghĩa là họ sống niềm tin theo cách riêng của mình.
– Linh mục Jorge Reinaudo
Giáo sư Miguel Pastorino của Đại học Công giáo Uruguay cho rằng không nên quy sự suy giảm của Giáo hội trực tiếp cho những thay đổi xã hội như việc mở rộng các quyền về phá thai, an tử hay hôn nhân đồng giới, mà còn do văn hóa lựa chọn cá nhân rộng hơn.
Ngày càng có xu hướng tôn giáo ‘theo thực đơn’, trong đó người ta tự tạo thực đơn tâm linh của riêng mình mà không cảm thấy cần gắn bó với bất kỳ thể chế cụ thể nào.
– Miguel Pastorino
Các giáo phái Tin Lành cũng phát triển mạnh trong tầng lớp lao động đô thị, đặc biệt tại Brazil, nơi gần 27% dân số là tín hữu Tin Lành. Phong trào Ngũ Tuần, nhánh phát triển nhanh nhất, được các nhà truyền giáo Mỹ đưa vào Mỹ Latinh từ một thế kỷ trước.
Hiệu ứng từ chuyến thăm
Tuy vậy, theo giáo sư Pastorino, những sự kiện như chuyến thăm của Giáo hoàng có thể giúp củng cố bản sắc Công giáo. Linh mục Pablo Coimbra tại giáo xứ Nuestra Señora de Guadalupe ở khu Casavalle, Montevideo, nơi Giáo hoàng dự kiến ghé thăm, cho biết số người dự thánh lễ đã tăng, cùng với nhu cầu rửa tội và rước lễ.
Chuyến thăm của Giáo hoàng có lẽ đã đánh thức một ký ức, một điều gì đó sâu thẳm trong trái tim con người về đức tin và sự gắn bó với Giáo hội.
– Linh mục Pablo Coimbra
