Lần đầu tiên trên bầu trời Ấn Độ
Những chiếc F-35 từng xuất hiện tại các triển lãm hàng không ở Ấn Độ, như Aero India 2023, nhưng chưa bao giờ tham gia diễn tập chung trên đất nước này. Ngày 27/9, Đại sứ Mỹ tại Ấn Độ Sergio Gor xác nhận trên mạng xã hội rằng sáu chiếc F-35 Lightning II và hơn 200 quân nhân Không quân Mỹ đã có mặt tại Tarang Shakti 2026.
Theo Bộ Quốc phòng Ấn Độ, cuộc tập trận quy tụ nhiều lực lượng quốc tế, với những điểm đáng chú ý:
- Diễn ra tại căn cứ Không quân Jodhpur, bang Rajasthan, từ ngày 26/9 đến thứ Hai tuần tới.
- Ngoài Mỹ còn có Australia, Các Tiểu vương quốc Arab Thống nhất, Pháp, Đức, Sri Lanka và Bangladesh, cùng nhiều quốc gia quan sát viên.
- F-35 bay cùng các tiêm kích Rafale, Su-30MKI và Tejas của Không quân Ấn Độ trong các nhiệm vụ phối hợp.
Địa điểm diễn tập, chỉ cách biên giới Pakistan khoảng 200 km, khiến sự kiện càng thu hút sự chú ý của giới quan sát khu vực.
Bài học quý về sức mạnh thế hệ thứ năm
Ông Sushant Singh, giảng viên nghiên cứu Nam Á tại Đại học Yale và từng là sĩ quan Lục quân Ấn Độ, cho rằng sự hiện diện của F-35 mang thông điệp mà không bản thông cáo ngoại giao nào thay thế được.
“Điều này cho thấy một mức độ tin cậy quân sự và khả năng tác chiến phối hợp khó có thể tạo ra chỉ bằng các thông cáo chung.” — Sushant Singh
Theo ông Sameer Patil, Giám đốc Trung tâm An ninh, Chiến lược và Công nghệ thuộc Quỹ Nghiên cứu Observer, giới chức Ấn Độ sẽ so sánh F-35 với Su-30MKI do Nga phát triển – xương sống của không quân nước này – và đánh giá đặc tính tàng hình. Dự án Tiêm kích Hạng trung Tiên tiến (AMCA) của Ấn Độ vẫn vướng bài toán chế tạo tàng hình siêu chính xác và nguồn động cơ phù hợp.
“Việc nhiều loại tiêm kích khác nhau như Rafale, Su-30MKI và Tejas bay cùng F-35 sẽ kiểm chứng cách các máy bay thuộc nhiều thế hệ phối hợp trong một nhiệm vụ.” — Rajeswari Pillai Rajagopalan
Những bí mật vẫn được giữ kín
Năm ngoái, Tổng thống Donald Trump công khai cho biết Washington đang cân nhắc bán F-35 cho Ấn Độ. Song nhà phân tích an ninh Olli Pekka Suorsa, trợ lý giáo sư tại Học viện Rabdan ở Abu Dhabi, cho rằng quan hệ quốc phòng mật thiết giữa New Delhi và Moscow khiến thương vụ khó thành hiện thực.
Ông Suorsa nhận định Không quân Mỹ nhiều khả năng đã gắn các thiết bị phản xạ radar chuyên dụng để che giấu tín hiệu radar thật của F-35, đồng thời không bộc lộ năng lực tác chiến điện tử thực sự.
“Những năng lực như vậy thường chỉ được thể hiện trong các cuộc tập trận có độ tin cậy cao như giữa các đồng minh NATO, giữa các nước vận hành F-35, hoặc trong chiến tranh.” — Olli Pekka Suorsa
Dù vậy, phi công Ấn Độ vẫn có thể hiểu rõ khả năng cơ động cơ bản của F-35, còn phi công Mỹ có cơ hội bay đối kháng với Su-30MKI – lực lượng nòng cốt cùng hệ thống phòng không S-400 trong sức mạnh trên không của Ấn Độ.
Chính trị nhiều sóng gió, hợp tác quân sự vẫn chảy
Tarang Shakti 2026 diễn ra trong bối cảnh hai nước bất đồng về thuế quan của Mỹ, việc Ấn Độ nhập khẩu dầu Nga và cách tiếp cận an ninh khu vực, trong đó có quan hệ của Washington với Pakistan.
Tuy nhiên, theo ông Patil, các thương vụ vũ khí vẫn diễn ra bình thường, minh chứng là việc Ấn Độ mua tên lửa chống tăng FGM-148 Javelin của Mỹ hồi tháng Tám. Ông cho rằng dù còn khác biệt, hai nước có nhận thức chung về các mối đe dọa ở khu vực Ấn Độ Dương – Thái Bình Dương.
“Việc F-35 tham gia vì thế là một hình thức phòng ngừa trước những biến động ngoại giao, chứ không phải bằng chứng cho thấy bất đồng đã biến mất.” — Sushant Singh
Ông Singh nhận định hợp tác quốc phòng Mỹ – Ấn đã hình thành một logic chiến lược đủ bền để vượt qua những xáo trộn chính trị.
Phô diễn sức mạnh và sự bền bỉ
Chiến lược An ninh Quốc gia mới nhất của Mỹ, công bố cuối năm ngoái, xác định Ấn Độ là đối tác then chốt và kêu gọi cải thiện quan hệ để khuyến khích New Delhi đóng góp vào an ninh khu vực Ấn Độ Dương – Thái Bình Dương. Trên nền tảng ấy, bà Rajagopalan, nghiên cứu viên cấp cao tại Viện Chính sách Chiến lược Australia, xem Tarang Shakti 2026 là màn phô diễn sức mạnh và sự bền bỉ.
Những vệt khói trên bầu trời Rajasthan vì thế mang nhiều tầng ý nghĩa: một bài học kỹ thuật cho không quân Ấn Độ, một tín hiệu chính trị gửi tới khu vực, và một lời nhắc rằng giữa các đối tác, niềm tin luôn được trao từng phần.















