Hai đơn kiện, một câu hỏi về quyền chi ngân sách
Ngày 7/10, DNC khởi kiện tại tòa án liên bang ở Washington, DC. Cùng ngày, Common Cause đưa tranh chấp tương tự ra tòa tại New York. Hai nguyên đơn cho rằng chính quyền sử dụng tiền do Quốc hội phân bổ trái với giới hạn chống tuyên truyền bằng ngân sách công. Đây là cáo buộc trong hồ sơ kiện, chưa phải phán quyết của tòa.
Phía nguyên đơn yêu cầu chấm dứt khoản chi cho chiến dịch, xác định tính hợp pháp của các quảng cáo và có biện pháp xử lý tiền đã chi. Trọng tâm pháp lý không chỉ nằm ở nội dung các đoạn phim, mà còn ở việc khoản ngân sách vốn có mục đích khác có được chuyển sang tài trợ chúng hay không.
Con số 20 triệu USD và nội dung gây tranh cãi
Theo các tường thuật của AP và Reuters, 20 triệu USD được điều chuyển từ nguồn kinh phí thuộc Bộ An ninh Nội địa; AdImpact ước tính phí phát quảng cáo đã vượt 12 triệu USD. Các đoạn phim phát từ tháng 9, giữa lúc cử tri chuẩn bị cho cuộc bỏ phiếu giữa nhiệm kỳ.
Một số hình ảnh và thông điệp mang phong cách vận động tranh cử của ông Trump năm 2024.
Người chỉ trích cho rằng việc dùng chân dung tổng thống và thông điệp chính trị trong quảng cáo do chính phủ chi trả đã làm nhòe ranh giới giữa thông tin công cộng và quảng bá cá nhân. Tuy nhiên, mức độ giống quảng cáo tranh cử tự nó chưa chứng minh vi phạm: tòa án phải đánh giá cả mục đích chi tiêu, thẩm quyền phân bổ và quy định có hiệu lực.
Phản ứng vượt qua ranh giới đảng phái
Không chỉ phe Dân chủ lên tiếng. Một số nghị sĩ Cộng hòa cũng phản đối dùng tiền người đóng thuế cho quảng cáo, dù có người đồng tình với thông điệp. Khảo sát Reuters/Ipsos công bố đầu tháng 10 cho thấy 86% người được hỏi, trong đó khoảng 80% cử tri ủng hộ Cộng hòa, nhận định việc dùng ngân sách công cho quảng cáo liên quan bầu cử có hình ảnh tổng thống hoặc nội các là không phù hợp.
Kết quả khảo sát phản ánh thái độ của người tham gia chứ không kết luận tính hợp pháp. Nó cho thấy vấn đề sử dụng ngân sách có thể tạo đồng thuận phản đối hiếm gặp trong môi trường chính trị phân cực, nơi quan điểm về bản thân tổng thống và các chính sách thường rất khác nhau.
Nhà Trắng bảo vệ chiến dịch, tranh chấp chưa kết thúc
Ông Trump mô tả quảng cáo là hoạt động quảng bá tích cực cho nước Mỹ và cho biết các quảng cáo trong tương lai có thể chuyển sang nguồn tài trợ từ tổ chức chính trị MAGA Inc. Tuy nhiên, theo các hãng tin, phía chính quyền chưa cam kết hoàn trả khoản công quỹ đã sử dụng trước đó. Việc chuyển nguồn tài trợ về sau cũng không tự giải quyết câu hỏi pháp lý đối với những khoản chi trước đây.
Đối với cử tri, điều đáng chú ý không phải là tòa có đồng ý với lập luận của phe nào ngay lập tức, mà là hệ thống kiểm soát ngân sách có hoạt động minh bạch hay không. Vụ việc buộc các bên làm rõ ai phê duyệt chi tiêu, tiền được phân bổ cho mục đích gì và cơ chế nào ngăn ngân sách trở thành lợi thế riêng cho một đảng cầm quyền.
















