Nghệ thuật người Bồ Đào Nha khi nói ‘não sei’ và sự thoải mái với điều không biết

Khởi nguồn của câu nói ‘não sei’ trong trải nghiệm du khách

Trong hành trình dài sống và khám phá nhiều quốc gia trên thế giới, tác giả của bài viết này đã ghi nhận một đặc điểm nổi bật ở Bồ Đào Nha: người dân không ngần ngại thú nhận khi họ không biết câu trả lời, thông qua cụm từ “não sei” – nghĩa là “tôi không biết”.

Nguồn gốc của sự quan sát này bắt đầu khi tác giả đặt chân đến sân bay Lisbon cách đây năm năm, và nhận ra sự khác biệt so với kinh nghiệm sống ở nhiều thành phố khác như Dubai, Johannesburg, Dar es Salaam, Bahrain hay Amman.

Sự khác biệt trong văn hóa phản ứng trước điều chưa biết

Ở các quốc gia từng sinh sống, người ta ít khi thừa nhận không biết. Chẳng hạn, tại Dubai, việc không biết thường bị xem là điều không thể chấp nhận, vì mọi người đều cần có mối quan hệ hoặc người thân trong bộ phận liên quan để giải quyết vấn đề nhanh chóng. Tại Johannesburg, thông tin và ý kiến được người ta đưa ra khắp nơi ngay cả khi câu hỏi chưa hoàn chỉnh. Ở Amman và Dar es Salaam, người dân luôn tìm cách cung cấp câu trả lời hoặc ít nhất hướng dẫn bạn đến một người khác có thể giúp đỡ, tạo thành chuỗi kết nối đặc biệt trong xã hội. Ấn Độ thì nổi tiếng với việc người ta sẵn sàng sáng tạo ra những câu trả lời, thậm chí dựng lên cả hệ thống địa lý giả định để dẫn đường cho bạn, dù không chính xác.

‘Não sei’ – Một triết lý ứng xử của người Bồ Đào Nha

Khác biệt lớn nhất ở Bồ Đào Nha là thái độ thoải mái và thẳng thắn chấp nhận không biết. Câu nói “não sei” không phải biểu hiện của sự thiếu hiểu biết hay vô trách nhiệm, mà còn là một quan niệm sâu sắc về sự thật và sự bình yên trong tâm hồn. Người Bồ Đào Nha thể hiện rằng không biết không phải điều đáng xấu hổ mà là cách chọn lựa để không bị cuốn vào việc tìm câu trả lời mà không có, giữ cho tâm hồn họ thanh thản và không bị áp lực bởi điều không thể kiểm soát.

Qua thời gian, tác giả cũng học cách sử dụng cụm từ này một cách khéo léo, coi đó như câu trả lời chân thật và hữu ích nhất trong nhiều trường hợp. Sự thừa nhận không biết không làm giảm giá trị cuộc trò chuyện mà còn tạo nên sự cởi mở và chân thành, điều mà rất nhiều nền văn hóa khác không dễ dàng làm được.

‘Não sei’ không chỉ là một cụm từ, nó là người bạn đồng hành giúp con người đối mặt với những điều không chắc chắn trong cuộc sống một cách nhẹ nhàng và trung thực nhất.