Hãng xếp hạng tín nhiệm S&P Global ước tính các tập đoàn công nghệ lớn nhất thế giới nhiều khả năng đang gánh những khoản nợ liên quan đến trí tuệ nhân tạo lớn hơn mức hiện được biết, dù chuyên gia hàng đầu của hãng về lĩnh vực này cho rằng chưa cần thay đổi xếp hạng nào. Theo ông Mark Habib, người đứng đầu mảng hạ tầng số toàn cầu của S&P, rủi ro nằm ở các “cấu trúc tài chính đan xen”, nơi các hyperscaler – những công ty điện toán đám mây quy mô siêu lớn của Mỹ như Amazon, Microsoft, Alphabet, Oracle, Meta và SpaceX – đứng ra bảo lãnh cho các dự án trung tâm dữ liệu khổng lồ hoặc các công ty AI nhỏ hơn. S&P dự báo nhóm sáu công ty này sẽ chi hơn 7.000 tỷ USD cho trung tâm dữ liệu và đầu tư AI giai đoạn 2025–2030, đồng thời có dòng tiền tự do âm ít nhất đến năm sau. Lời cảnh báo được đưa ra khi trái phiếu của các “neocloud” như CoreWeave lao dốc xuống mức căng thẳng.
Phát biểu tại một hội thảo bàn tròn ở London, ông Habib thừa nhận cơ quan xếp hạng có thể không thấy hết bức tranh. Nếu các khoản bảo lãnh không được báo cáo, chúng không nằm trong phần công bố thông tin của hyperscaler; và nếu S&P không xếp hạng các giao dịch phát sinh nghĩa vụ đó, họ đơn giản là không có tầm nhìn.
*“Có thể yên tâm giả định rằng còn nhiều khoản nợ ngoài kia mà chúng tôi không nhìn thấy.” — Mark Habib*
Ông cho biết hiện chưa có ước tính về lượng nợ bổ sung mà các hình thức tài trợ vòng tròn này có thể đưa vào bảng cân đối kế toán, nhưng S&P đang cố gắng đánh giá một cách “toàn diện”. Dù vậy, rủi ro lớn nhất đối với xếp hạng của các hyperscaler vẫn là việc lợi nhuận kỳ vọng có thể không thành hiện thực.
Quy mô đầu tư cho cuộc đua AI đang lớn chưa từng có trong lịch sử ngành công nghệ. Các con số của S&P cho thấy áp lực tài chính mà ngay cả những doanh nghiệp giàu có nhất thế giới cũng phải đối mặt.
Trong khi đó, trái phiếu do các nhà cung cấp hạ tầng AI và các công ty “neocloud” như CoreWeave – được Nvidia hậu thuẫn – phát hành đã rơi xuống mức ngày càng căng thẳng trong vài tuần qua, khi giới đầu tư lo ngại về quy mô vay nợ quá mạnh tay của họ. CoreWeave đã vay gần 50 tỷ USD để tài trợ cho đà mở rộng thần tốc.
Khi được hỏi liệu đợt bán tháo trái phiếu gắn với cuộc đua AI có phải dấu hiệu cho thấy nhà đầu tư coi chúng rủi ro hơn mức xếp hạng phản ánh, ông Habib cho rằng chưa có độ vênh lớn nào buộc S&P phải điều chỉnh xếp hạng, bởi các điểm số của hãng được thiết kế theo tầm nhìn dài hạn.
*“Hiện tại, chúng tôi không cho rằng có một sự lệch pha lớn buộc phải thay đổi xếp hạng.” — Mark Habib*
Tuy nhiên, ông lưu ý quan điểm này có thể thay đổi nếu thấy rõ lượng tiền đang được chi không còn bền vững. Theo ông, điều đó có thể đến từ nhiều yếu tố: các công ty AI tiếp tục tăng đầu tư, hoặc cuộc cạnh tranh về doanh thu trở nên quá khốc liệt.
Lời cảnh báo của S&P xuất hiện trong bối cảnh thị trường đang soi xét kỹ chi phí hạ tầng AI. Chỉ số bán dẫn Philadelphia đã mất khoảng 1.600 tỷ USD giá trị trong chưa đầy hai tuần, nhiều thương vụ IPO liên quan đến trung tâm dữ liệu bị hoãn, và các nhà đầu tư bắt đầu đặt câu hỏi về khả năng sinh lời thực sự của những khoản đầu tư khổng lồ.
Điều đáng chú ý là rủi ro không chỉ nằm ở quy mô nợ, mà ở chỗ một phần nợ không hiện diện rõ ràng trong báo cáo tài chính. Khi các khoản bảo lãnh và cam kết đan xen giữa các tập đoàn lớn, công ty khởi nghiệp và nhà phát triển trung tâm dữ liệu, một cú sốc ở một mắt xích có thể lan rộng nhanh hơn nhiều so với những gì các con số công khai cho thấy.
Cuộc đua hạ tầng AI bùng nổ từ năm 2023, khi các mô hình ngôn ngữ lớn chứng minh tiềm năng thương mại và các tập đoàn công nghệ đua nhau xây trung tâm dữ liệu, mua chip và ký hợp đồng điện năng dài hạn. Ban đầu, chi tiêu được tài trợ chủ yếu bằng dòng tiền dồi dào. Nhưng khi quy mô tăng lên hàng nghìn tỷ USD, các công ty chuyển sang vay nợ, phát hành trái phiếu và thiết lập các cấu trúc tài trợ phức tạp, trong đó hyperscaler bảo lãnh cho đối tác hoặc ký hợp đồng thuê dài hạn với các nhà phát triển trung tâm dữ liệu.
Năm 2026, lãi suất tăng, lạm phát dai dẳng và biến động địa chính trị khiến chi phí vốn đắt đỏ hơn. Nút thắt nằm ở khoảng cách thời gian: chi phí đến ngay hôm nay, còn lợi nhuận từ AI vẫn là lời hứa ở tương lai. Lịch sử từng chứng kiến những làn sóng công nghệ – như cơn sốt cáp quang cuối thập niên 1990 – để lại gánh nặng nợ khi doanh thu không theo kịp đầu tư.
Bản tin buổi sáng mỗi ngày - chỉ những bài đáng đọc, không spam.
Khoản hoàn tiền Medicare 90 USD của ông Trump bắt đầu được chi trả, nhưng hàng chục triệu người Mỹ bị bỏ ngoài lề125 views · USA
Sóng Kelvin mang năng lượng khổng lồ ập vào bờ biển California đe dọa kỷ lục nước biển dâng56 views · USA
US Open thu hồi thẻ hai influencer và cuộc tranh luận về văn hóa ứng xử trên sân quần vợt Mỹ19 views · USA
