Firmus, nạn nhân mới nhất
Công ty vận hành trung tâm dữ liệu trí tuệ nhân tạo Firmus của Australia, được Nvidia hậu thuẫn, đã rút kế hoạch niêm yết trên sàn chứng khoán, với lý do biến động thị trường và điều kiện thị trường hiện tại. Đây lẽ ra sẽ là thương vụ IPO lớn thứ hai trong lịch sử Australia.
Công ty từng nhắm tới mức định giá khoảng 30,6 tỷ USD. Firmus cho biết sẽ tìm kiếm nguồn vốn từ thị trường tư nhân và cân nhắc các phương án niêm yết khác, cho thấy ngay cả các doanh nghiệp gắn với làn sóng AI cũng không tránh khỏi sự thận trọng của nhà đầu tư.
Những thương vụ bị hủy hoặc hoãn tại Mỹ
Thị trường Mỹ, trung tâm IPO lớn nhất thế giới, chứng kiến nhiều thương vụ bị gác lại:
- Công ty môi giới Clear Street rút kế hoạch IPO hồi tháng Hai sau khi hoãn và cắt giảm mạnh mục tiêu huy động vốn.
- Hãng nhẫn thông minh Oura hoãn IPO hồi tháng Chín, vốn dự kiến huy động tới 2,2 tỷ USD với mức định giá tới 15 tỷ USD.
- Nhà sản xuất thiết bị hạt nhân Holtec Nuclear rút kế hoạch IPO hồi tháng Chín do tâm lý tiêu cực trên thị trường.
- Công ty bảo hiểm Bamboo Insurance hoãn IPO trị giá tới 700 triệu USD; nhà sản xuất vật liệu tiên tiến Amaero cũng tạm dừng kế hoạch.
Những thương vụ này trải rộng ở nhiều lĩnh vực, từ tài chính, công nghệ tiêu dùng đến năng lượng hạt nhân, cho thấy sự thận trọng mang tính toàn thị trường.
Châu Âu và châu Á cũng không ngoại lệ
Tình trạng tương tự diễn ra ở các khu vực khác:
- Tập đoàn quốc phòng Pháp - Đức KNDS, nhà sản xuất xe tăng Leopard 2, tạm hoãn kế hoạch niêm yết hồi tháng Bảy; thương vụ dự kiến định giá khoảng 15 tỷ euro.
- CopperTech Metals hoãn IPO tại Mỹ hồi cuối tháng Sáu do biến động trong ngành đồng.
- Công ty công nghệ tài chính PhonePe của Ấn Độ, được Walmart hậu thuẫn, tạm dừng IPO giữa tháng Ba vì căng thẳng địa chính trị.
Việc các thương vụ lớn bị gác lại ở nhiều châu lục cho thấy những lo ngại không chỉ mang tính cục bộ mà phản ánh tâm lý chung của thị trường toàn cầu.
Nhà đầu tư đòi hỏi kỷ luật định giá
Điểm chung của nhiều thương vụ là kỳ vọng định giá của doanh nghiệp không còn được nhà đầu tư chấp nhận dễ dàng. Sau giai đoạn định giá cao, nhà đầu tư ngày càng thận trọng, đòi hỏi mức giá hợp lý hơn và bằng chứng rõ ràng về khả năng sinh lời.
Lãi suất trái phiếu ở mức cao nhất nhiều thập kỷ, giá dầu biến động do chiến sự Trung Đông và những nghi ngại về giá trị thực của làn sóng AI đều khiến khẩu vị rủi ro giảm, gây khó khăn cho các doanh nghiệp muốn huy động vốn qua sàn chứng khoán.
Triển vọng thị trường IPO
Nhiều doanh nghiệp đã chuyển sang huy động vốn từ thị trường tư nhân, nơi các quỹ đầu tư sẵn sàng rót tiền mà không cần niêm yết. Một số khác chờ đợi thời điểm thuận lợi hơn để quay lại.
Hy vọng về sự hồi sinh bền vững của thị trường vốn cổ phần toàn cầu vì thế vẫn đang bị thử thách, và triển vọng phụ thuộc lớn vào diễn biến của lãi suất, địa chính trị và niềm tin của nhà đầu tư trong những tháng tới.















