Một chuyến thăm giữa tiếng còi báo động
Không gian Kyiv ngày Chủ nhật không giống một chuyến công du thông thường. Tiếng còi báo động và các vụ nổ vang lên khi Thủ tướng Friedrich Merz tới Ukraine. Ông cùng Tổng thống Volodymyr Zelenskyy đặt hoa tưởng niệm những binh sĩ đã mất, rồi thăm Viện Hàn lâm Khoa học từng bị tấn công bằng máy bay không người lái tuần trước, khiến ít nhất hai người thiệt mạng.
Bằng cách hiện diện trực tiếp, ông Merz gửi đi thông điệp chính trị rằng việc Nga gia tăng tập kích không thể khiến Đức ngừng hỗ trợ Ukraine. Nhà lãnh đạo Đức coi an ninh Ukraine gắn với an ninh toàn châu Âu, đồng thời cáo buộc Nga sử dụng cả tấn công mạng và thông tin sai lệch để gây sức ép lên các nền dân chủ. Moscow bác bỏ các cáo buộc tiến hành chiến tranh hỗn hợp.
Những chuyến thăm cấp cao trong thời chiến có ý nghĩa ngoài nghi thức ngoại giao. Chúng củng cố tinh thần cho người dân đang sống giữa cảnh mất điện, hầm trú ẩn và nỗi lo người thân, song cũng nhấn mạnh mức độ nguy hiểm khi lãnh đạo nước ngoài có mặt giữa các đợt không kích.
Từ khoản viện trợ đến hợp tác công nghiệp quốc phòng
Khoản viện trợ quân sự mới một tỷ euro nhằm tiếp sức cho năng lực phòng vệ của Kyiv; 350 triệu euro khác được dành cho hạ tầng năng lượng bị phá hỏng khi mùa lạnh tới gần. Hai khoản hỗ trợ cần được phân biệt với tổng giá trị các thỏa thuận thương mại và quốc phòng do doanh nghiệp hai nước ký trong chuyến thăm.
Theo Reuters, các đại diện doanh nghiệp ký 14 thỏa thuận trị giá khoảng 6,6 tỷ euro. Những hợp đồng đáng chú ý gồm việc cung cấp tên lửa IRIS-T của Diehl Defence, thiết bị radar của Hensoldt và công nghệ đánh chặn máy bay không người lái của Quantum Systems. Một số nguồn tổng hợp các gói hợp tác theo phạm vi khác nhau nên công bố số hợp đồng và giá trị khác nhau.
Kyiv không chỉ nhận vũ khí mà còn chia sẻ kinh nghiệm đối phó tác chiến bằng drone, tích lũy trên chiến trường thực tế. Zelenskyy nhấn mạnh các đơn hàng cũng tạo việc làm tại Đức. Quan hệ đối tác vì thế đang dịch chuyển từ hỗ trợ khẩn cấp sang nghiên cứu, sản xuất và xây dựng chuỗi cung ứng quốc phòng dài hạn.
Cuộc chiến trên bầu trời và sinh hoạt dưới mặt đất
Theo giới chức Kyiv, đòn tấn công ngày 4/10 đánh trúng Northern Bridge bắc qua Dnipro, làm hỏng mặt cầu, ảnh hưởng hệ thống nước nóng và khiến hai người bị thương. Nga đã tập trung tấn công nhiều cây cầu và hạ tầng giao thông quan trọng ở thủ đô trong những ngày trước đó, làm dấy lên nguy cơ gián đoạn vận tải.
Một thách thức mới là máy bay không người lái phản lực có tốc độ cao hơn loại dùng cánh quạt, làm thu hẹp thời gian phát hiện, bám bắt và đánh chặn. Bên cạnh hệ thống phòng không truyền thống, Ukraine và các đối tác cần phối hợp radar, thiết bị đánh chặn giá phù hợp và dữ liệu tác chiến để ngăn các đợt tập kích kéo dài.
Đối với người dân, cuộc chiến hạ tầng mang ý nghĩa rất cụ thể: cầu đường quyết định đường đi làm, hành trình tới bệnh viện hay đưa hàng cứu trợ; điện và nhiệt sưởi quyết định điều kiện sống giữa mùa đông. Sửa chữa nhanh là cấp thiết, song khả năng bảo vệ công trình khỏi tái tấn công mới là thước đo bền vững.
Đối thoại hòa bình trước vòng xoáy leo thang
Tổng thống Zelenskyy cho biết đặc phái viên Mỹ Steve Witkoff đã đề nghị xúc tiến lại đối thoại ba bên giữa Ukraine, Nga và Mỹ. Kyiv sẵn sàng tham gia cuộc gặp trong tháng 10, nhưng cho rằng các đồng minh cần gia tăng sức ép ngoại giao để Moscow chấp nhận giải pháp chấm dứt chiến tranh.
Ông Merz kêu gọi Tổng thống Vladimir Putin chấm dứt cuộc chiến, đặc biệt các vụ đánh vào dân thường. Ở chiều ngược lại, Bộ Ngoại giao Nga tuyên bố sẽ tiếp tục những đòn đánh mà Moscow mô tả là đáp trả hoạt động của Ukraine, đồng thời cảnh báo người nước ngoài về rủi ro khi tới Kyiv. Hai cách diễn giải đối nghịch cho thấy khoảng cách lớn về trách nhiệm và điều kiện đàm phán.
Dưới sức ép quân sự, lời hứa đáp trả của Kyiv làm gia tăng lo ngại chu kỳ leo thang sẽ kéo dài. Trong ngắn hạn, bảo vệ người dân và hệ thống năng lượng là ưu tiên; về lâu dài, một thỏa thuận có thể kiểm chứng và bảo đảm an ninh mới có cơ hội tạo nền móng cho hòa bình.














