Kiến nghị yêu cầu Tòa án Hiến pháp Ecuador rà soát thỏa thuận

Nền tảng vì Chủ quyền Lương thực Ecuador đã trình đơn kiến nghị lên Tòa án Hiến pháp, đòi xem xét nội dung thỏa thuận thương mại vừa ký với Mỹ. Mục đích nhằm xác định liệu thỏa thuận này có cần sự phê duyệt của Quốc hội trước khi được áp dụng chính thức hay không. Những người đề xuất cho rằng chính phủ Ecuador đã trình thỏa thuận này lên tòa mà không có quá trình thảo luận công khai trước đó.

Lo ngại về tác động đến chủ quyền lương thực và nông dân

Nhóm vận động tranh luận rằng một số điều khoản trong thỏa thuận có thể gây tổn hại đến chủ quyền lương thực của Ecuador, ảnh hưởng đến đa dạng sinh học và quyền lợi của người nông dân trong nước. Điểm nổi bật trong các mối quan ngại là việc loại bỏ hệ thống dải giá đã bảo vệ người sản xuất trong nước trước các hàng nhập khẩu được trợ cấp từ Mỹ.

Advertisement300 × 250

Thêm vào đó, thỏa thuận yêu cầu Ecuador gia nhập Công ước Quốc tế về Bảo hộ các Giống Cây Trồng (UPOV 1991). Các nhóm xã hội dân sự cho rằng cam kết này có thể hạn chế quyền của các cộng đồng nông dân và người dân bản địa trong việc bảo tồn, trao đổi và cải tiến giống cây trồng truyền thống của họ.

Khẳng định mâu thuẫn với Hiến pháp Ecuador

Các tổ chức trên cho rằng những điều khoản này tiềm ẩn nguy cơ vi phạm một số điều luật quan trọng trong Hiến pháp Ecuador, đặc biệt những điều liên quan đến quyền được ăn uống đầy đủ, bảo vệ chủ quyền lương thực, duy trì đa dạng sinh học và bảo tồn nguồn gen của đất nước.

Do vậy, qua bức thư được hỗ trợ bởi hơn 1.000 chữ ký, họ thúc giục Tòa án Hiến pháp vận dụng quyền giám sát hiến pháp được quy định trong Hiến pháp và tuyên bố những điều khoản vi phạm là không hợp hiến, cụ thể là các điều 13, 281, 400, 401 và 402.

Yêu cầu minh bạch và tham gia dân sự trước khi phê chuẩn

Đơn kiến nghị cũng đề nghị tòa xác định xem liệu thỏa thuận thương mại có cần trình Quốc hội xem xét hay không và khuyến khích tổ chức một quy trình tham gia cộng đồng trước khi đưa ra quyết định cuối cùng nhằm đảm bảo sự minh bạch và đồng thuận xã hội.

Người khởi xướng sáng kiến nhấn mạnh mỗi chữ ký thu thập được đều là sự bảo đảm rằng mọi cam kết quốc tế về thương mại phải tôn trọng khung pháp lý Hiến pháp và bảo vệ quyền lợi của nông dân Ecuador.

Hoàn cảnh ký kết và tiến trình tiếp theo của thỏa thuận

Thỏa thuận Thương mại Tương hỗ đã được ký ngày 13/3 năm nay tại Washington bởi Bộ trưởng Bộ Sản xuất Ecuador, Luis Alberto Jaramillo, cùng đại diện thương mại Mỹ, Jamieson Greer, sau khi kết thúc quá trình đàm phán bắt đầu từ tháng 5/2025.

Hiện tại văn bản thỏa thuận vẫn phải trải qua các thủ tục pháp lý nội bộ của hai nước trước khi chính thức có hiệu lực.

Phản ứng từ Chính phủ Ecuador

Chính phủ do Tổng thống Daniel Noboa đứng đầu đã bảo vệ thỏa thuận, nhấn mạnh rằng nó sẽ xóa bỏ mức thuế suất ưu đãi có phần hạn chế đối với một số mặt hàng xuất khẩu của Ecuador, đồng thời mở rộng khả năng tiếp cận thị trường Mỹ với gần 53% hàng hóa phi dầu mỏ của Ecuador sẽ được hưởng mức thuế suất bằng 0.

Những điều bổ ích rút ra từ bài viết

  • Sáng kiến yêu cầu Tòa án Hiến pháp Ecuador xem xét thỏa thuận thương mại với Mỹ trước khi có hiệu lực.
  • Kiến nghị nhấn mạnh việc không có tranh luận công khai trước khi thỏa thuận được trình lên tòa án.
  • Lo ngại về những điều khoản ảnh hưởng đến chủ quyền lương thực, đa dạng sinh học và quyền của nông dân.
  • Yêu cầu xác định thỏa thuận có cần phê chuẩn của Quốc hội và có quy trình tham gia dân sự.
  • Chính phủ Ecuador cho rằng thỏa thuận sẽ giúp mở cửa thị trường Mỹ cho hàng xuất khẩu phi dầu mỏ.

Đăng ký bản tin QMVN