Từ bàn cờ vây đến câu hỏi lớn hơn
Theo báo The Korea Herald, một thập kỷ trước, kỳ thủ Lee Se-dol thua bốn trên năm ván trước AlphaGo. Ông sau đó giải nghệ và cho biết dù có trở thành kỳ thủ số một thế giới, vẫn sẽ có một đối thủ mà ông không bao giờ đánh bại được.
Với nghệ sĩ Trevor Paglen, sự trỗi dậy của AI đặt ra câu hỏi vượt xa bàn cờ: khi máy móc giải được những vấn đề con người phải dày công nhiều năm, niềm vui tự mình khám phá sẽ ra sao?
Nghệ sĩ – những người thay đổi luật chơi
Ông Paglen nhắc đến nghệ sĩ video tiên phong người Hàn Quốc Nam June Paik, người năm 1965 đã đặt một nam châm lên chiếc tivi. Bất kỳ ai di chuyển nam châm đều có thể làm biến dạng hình ảnh, trao cho người xem quyền điều khiển thứ mà thường ngày họ chỉ ngồi xem.
Tôi nghĩ các nghệ sĩ có một lợi thế lớn ở đây, bởi thay đổi luật chơi chính là trò chơi mà chúng tôi chơi.
Theo ông, AI đã mở ra cơ hội để suy nghĩ lại nghệ thuật có thể là gì và khán giả có thể trải nghiệm nó ra sao.
Phiên thảo luận còn có sự tham gia của triết gia Nikolaj J. L. L. Pedersen thuộc Đại học Yonsei và nhà văn Cheon Seon-ran.
Toán học và khát khao hiểu thế giới
Giáo sư toán học Kim Sang-hyun của Viện Nghiên cứu Cao cấp Hàn Quốc cho biết khi AlphaGo đánh bại Lee Se-dol, phần lớn các nhà toán học đều ấn tượng nhưng không thấy mấy liên hệ với công việc của mình. Giờ đây, AI đang tạo ra các kết quả toán học nhanh hơn tốc độ các nhà nghiên cứu kịp hiểu chúng, buộc ông phải tự hỏi vì sao các nhà toán học làm nghiên cứu ngay từ đầu.
*“Điều chúng tôi mong muốn là đào sâu hiểu biết để có thể hiểu thế giới tốt hơn.” – Kim Sang-hyun, giáo sư toán học tại Viện Nghiên cứu Cao cấp Hàn Quốc*
Theo ông, điều cần giữ lại chính là mong muốn được biết nhiều hơn về thế giới. Ông tham gia phiên thảo luận cùng giáo sư kỹ thuật Daniel D. Lee của Đại học Cornell và nghệ sĩ, nhà làm phim Lawrence Lek.
Nhìn lại cách đo lường trí tuệ con người
Diễn đàn mang chủ đề “Trí tuệ xa lạ và trí năng mới: Thiết kế lại thời đại con người”, là một phần của Seoul Autumn Festa do Quỹ Nghệ thuật và Văn hóa Seoul tổ chức. Chương trình gồm nhiều phiên thảo luận:
- Phiên mở đầu bàn về ý nghĩa của việc tự suy nghĩ khi AI làm mờ ranh giới giữa trí tuệ con người và máy móc.
- Một phiên tập trung vào cách AI thay đổi việc sáng tạo và cảm thụ nghệ thuật.
- Phiên cuối, với đạo diễn sân khấu Lukasz Twarkowski, Giám đốc điều hành Festival City Adelaide Glyn Roberts và bà Eva Soria Puig của Viện Văn hóa Barcelona, bàn về cách nghệ thuật gắn kết con người trong các thành phố.
*“Điều này đặt câu hỏi về chính những hệ thống mà chúng ta vẫn dùng để kiểm tra trí tuệ của mình.” – Julian Jinjoon Lee, nghệ sĩ truyền thông và giáo sư tại KAIST, người điều phối chính của diễn đàn*
















