Nguy cơ tiềm ẩn từ cholesterol cao
Cholesterol cao được xem là một trong những yếu tố nguy cơ chính gây ra các bệnh tim mạch như nhồi máu cơ tim và đột quỵ. Tuy nhiên, điều nguy hiểm ở đây là trạng thái này hiếm khi tạo ra các dấu hiệu báo trước, khiến nhiều người không biết mình mắc bệnh cho tới khi những biến chứng nghiêm trọng xảy ra.
Theo Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), cholesterol cao góp phần đáng kể vào các ca tử vong do bệnh tim mạch trên toàn thế giới, chiếm khoảng 17,9 triệu trường hợp mỗi năm. WHO khuyến cáo cần giảm tiêu thụ chất béo bão hòa và loại bỏ chất béo chuyển hóa công nghiệp, duy trì chế độ ăn lành mạnh, vận động thường xuyên và tránh hút thuốc để làm giảm nguy cơ phát sinh bệnh tim mạch.
Cholesterol cao và sự cần thiết của việc tầm soát định kỳ
Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh Mỹ (CDC) cũng cho biết cholesterol cao thường không có triệu chứng cụ thể, điều này làm tăng tầm quan trọng của việc kiểm tra định kỳ. Nhiều người chỉ được chẩn đoán khi bệnh tim hoặc đột quỵ đã xảy ra.
Các chuyên gia cảnh báo không chỉ người lớn tuổi mà hiện nay lối sống thay đổi, chế độ ăn uống không lành mạnh và thiếu vận động khiến nhóm người trẻ có nguy cơ mắc cholesterol cao ngày càng tăng.
Bác sĩ Happiness Akinde cho biết những người trên 40 tuổi, thừa cân, mắc tiểu đường, huyết áp cao hoặc bệnh thận có nguy cơ cao hơn. Người có tiền sử gia đình về cholesterol cao hoặc bệnh tim sớm cũng cần cảnh giác. Thói quen hút thuốc và uống rượu quá mức còn làm tăng nguy cơ mắc bệnh.
Tác hại khi không kiểm soát cholesterol
Cholesterol dư thừa tích tụ bên trong mạch máu tạo thành mảng bám, gây cứng và hẹp động mạch – một quá trình gọi là xơ vữa động mạch. Khi lưu lượng máu giảm xuống tim hoặc não, có thể dẫn đến các cơn đau ngực, nhồi máu cơ tim hoặc đột quỵ.
Ngoài ra, cholesterol cao còn làm tăng nguy cơ mắc bệnh động mạch ngoại biên, giảm lưu thông máu đến chân làm tăng nguy cơ đau và khó lành vết thương.
Thói quen hàng ngày làm tăng cholesterol
Bác sĩ Akinde chỉ ra các thói quen ăn uống và sinh hoạt góp phần làm tăng nồng độ cholesterol, bao gồm tiêu thụ nhiều đồ chiên rán, thức ăn nhanh, bánh ngọt, thịt chế biến sẵn cùng các loại thực phẩm chứa nhiều chất béo bão hòa và chất béo chuyển hóa.
Việc thiếu vận động, hút thuốc, uống rượu quá mức và thừa cân cũng là những tác nhân thúc đẩy cholesterol tăng cao.
Bà khuyên nên ưu tiên sử dụng nhiều rau củ, trái cây, đậu, ngũ cốc nguyên hạt và cá tươi, đồng thời hạn chế các món chiên rán bằng cách dùng phương pháp luộc, hấp, nướng hoặc quay. Việc giảm tiêu thụ thịt nhiều mỡ, đồ chế biến sẵn và nước ngọt cũng rất quan trọng.
Thói quen sử dụng dầu ăn cần lưu ý
Một thói quen phổ biến ở nhiều gia đình và các quán ăn ven đường là tái sử dụng dầu ăn nhiều lần. Bác sĩ Akinde cảnh báo mỗi lần đun nóng dầu ăn ở nhiệt độ cao, dầu sẽ bị phân hủy và tạo ra các hợp chất gây hại như chất béo oxy hóa, có thể làm tăng viêm và nguy cơ bệnh tim.
Bà khuyên rằng dầu ăn nên được loại bỏ khi có màu sẫm, đặc, mùi khó chịu, khói nhiều hoặc nổi bọt trong quá trình đun. Đặc biệt, dầu chiên ngập nên hạn chế tái sử dụng nhiều lần nhất là trong trường hợp chiên ở nhiệt độ cao kéo dài.
Tầm quan trọng của việc biết chỉ số sức khỏe cá nhân
Bác sĩ Akinde nhấn mạnh người dân không nên đợi đến khi xuất hiện dấu hiệu mới quan tâm đến sức khỏe tim mạch. Việc chủ động kiểm tra định kỳ các chỉ số huyết áp, cholesterol, đường huyết và cân nặng ngay khi cảm thấy khỏe mạnh là rất cần thiết để phát hiện sớm và phòng ngừa bệnh.
Bên cạnh đó, duy trì chế độ ăn cân bằng, vận động đều đặn, tránh hút thuốc và hạn chế rượu bia cũng là biện pháp hiệu quả giúp ngăn ngừa các biến chứng nghiêm trọng.
Cholesterol cao không có dấu hiệu rõ, nhưng biến chứng của nó thì rất nghiêm trọng. Việc xét nghiệm, ăn uống hợp lý và vận động là những cách thiết thực để bảo vệ trái tim.
Những điều bổ ích rút ra từ bài viết
- Cholesterol cao thường không có triệu chứng nên rất dễ bỏ qua nguy cơ sức khỏe.
- WHO cảnh báo cholesterol cao là nguyên nhân chính gây bệnh tim mạch với gần 18 triệu ca tử vong hàng năm.
- Tầm soát cholesterol định kỳ giúp phát hiện sớm và tránh các biến chứng như nhồi máu cơ tim và đột quỵ.
- Chế độ ăn không lành mạnh, thiếu vận động, hút thuốc và uống rượu quá mức làm tăng nguy cơ cholesterol cao.
- Tái sử dụng dầu ăn nhiều lần là thói quen nguy hiểm làm gia tăng nguy cơ bệnh tim.
Đăng ký bản tin QMVN
Bản tin buổi sáng mỗi ngày - chỉ những bài đáng đọc, không spam.









