Tuyên bố của Chủ tịch Tập Cận Bình tại Hội nghị Trí tuệ Nhân tạo Thế giới 2026

Tại Hội nghị Trí tuệ Nhân tạo Thế giới năm 2026 được tổ chức ở Thượng Hải, Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình đã nhấn mạnh tầm quan trọng của việc phát triển AI một cách mở và toàn diện, đồng thời cảnh báo về nguy cơ tạo ra "những bất công lịch sử mới" trong kỷ nguyên AI. Phát biểu của ông cũng kêu gọi cộng đồng quốc tế tăng cường nhận thức rủi ro và đảm bảo AI được sử dụng một cách an toàn, kiểm soát được. Ông nhấn mạnh rằng, không nên sử dụng khái niệm an ninh quốc gia để áp đặt ưu thế của quốc gia này lên quốc gia khác trong lĩnh vực AI.

Cam kết hỗ trợ các nước đang phát triển

Tập Cận Bình công bố Trung Quốc sẽ tổ chức 5.000 chương trình đào tạo và hội thảo về AI cho các nước đang phát triển trong vòng năm năm tới. Nước này sẽ thành lập các trung tâm hợp tác AI với ASEAN, Liên đoàn Arab, Liên minh Châu Phi, các quốc gia Mỹ Latin, Tổ chức Hợp tác Thượng Hải và BRICS. Mục tiêu là thu hẹp khoảng cách công nghệ và tránh tạo ra những "bất công lịch sử mới" trong lĩnh vực AI giữa các quốc gia phát triển và đang phát triển.

Bối cảnh địa chính trị và căng thẳng Mỹ - Trung

Kế hoạch phát triển AI và vai trò toàn cầu của Trung Quốc

Tập Cận Bình cho biết kế hoạch phát triển 5 năm của Trung Quốc giai đoạn 2026-2030 sẽ tạo ra cơ hội to lớn cho cộng đồng quốc tế. Ngành kinh tế thông minh cốt lõi của Trung Quốc hiện có giá trị ít nhất 1 nghìn tỷ nhân dân tệ (tương đương 147,61 tỷ USD).

Advertisement300 × 250

Ông nhấn mạnh AI không nên là "màn trình diễn đơn lẻ của một quốc gia", mà phải là sản phẩm hợp tác quốc tế. Trung Quốc sẵn sàng trở nên cởi mở hơn, thực hiện các hành động thiết thực và có tầm nhìn xa hơn trong phát triển AI.

Sáng kiến và chính sách hỗ trợ AI toàn cầu

Cùng ngày, Ủy ban Phát triển và Cải cách Quốc gia Trung Quốc công bố kế hoạch hành động tám điểm để thúc đẩy dòng chảy dữ liệu xuyên biên giới, mở rộng tiếp cận sức mạnh tính toán cho các nước đang phát triển và xây dựng hệ sinh thái AI mã nguồn mở toàn cầu. Kế hoạch này cũng kêu gọi tăng cường phối hợp quốc tế về tiêu chuẩn kỹ thuật, quản trị an toàn và đào tạo nhân lực, đồng thời thúc đẩy ứng dụng AI trong y tế, giáo dục, nông nghiệp và sản xuất. Trung Quốc cam kết đóng góp các sản phẩm khoa học công cộng cho Global South và hỗ trợ Mục tiêu Phát triển Bền vững của Liên Hiệp Quốc đến năm 2030.

Bối cảnh cạnh tranh và an ninh AI

Hội nghị lần này diễn ra trong bối cảnh an ninh quốc gia ngày càng được đặt lên hàng đầu trong cuộc cạnh tranh công nghệ AI, bao gồm cả chuỗi cung ứng thiết bị và phần mềm. Bộ Quốc phòng Mỹ đã xếp nhiều tập đoàn công nghệ Trung Quốc vào danh sách các "công ty quân sự Trung Quốc", trong khi các công ty này phủ nhận các cáo buộc. Tuy nhiên, sự nghi ngại cũng dẫn đến những hạn chế trong việc sử dụng các công cụ AI nước ngoài tại Trung Quốc.

Trong khi đó, Washington siết chặt kiểm soát xuất khẩu các bộ vi xử lý tiên tiến sang Trung Quốc, nhưng vẫn cho phép một số chip được bán ra do áp lực thương mại và nhu cầu lớn từ thị trường Trung Quốc. Trung Quốc đang đẩy mạnh phát triển các giải pháp thay thế trong nước để giảm sự phụ thuộc vào công nghệ nước ngoài.

Vai trò của Hội nghị Trí tuệ Nhân tạo Thế giới trong chiến lược công nghệ Trung Quốc

Hội nghị Trí tuệ Nhân tạo Thế giới (WAIC) tổ chức hàng năm tại Thượng Hải đã trở thành diễn đàn quan trọng để Trung Quốc thể hiện tham vọng dẫn dắt quản trị AI toàn cầu. Năm nay sự kiện thu hút hơn 1.100 đơn vị triển lãm và ra mắt trên 300 sản phẩm mới. Thủ tướng Trung Quốc Lý Khương đã từng tham dự và kêu gọi thành lập trung tâm quốc tế để điều phối hợp tác toàn cầu về AI.

Chuyên gia phân tích Lian Jye Su nhận định các thị trường mới nổi vẫn còn thiếu hụt về nhân lực AI, dữ liệu chất lượng và cơ sở hạ tầng, tạo cơ hội cho Trung Quốc mở rộng ảnh hưởng qua hệ sinh thái công nghệ đa dạng của mình. Các tiến bộ trong chip AI, mô hình kinh doanh và mã nguồn mở của Trung Quốc có thể giúp các quốc gia này không phải phụ thuộc hoàn toàn vào nhà cung cấp phương Tây.

Những điều bổ ích rút ra từ bài viết

  • Chủ tịch Trung Quốc cảnh báo về "bất công lịch sử mới" trong phát triển AI và kêu gọi phát triển công bằng.
  • Trung Quốc cam kết đào tạo 5.000 khóa AI cho các nước đang phát triển trong 5 năm tới.
  • Phát biểu của lãnh đạo Trung Quốc diễn ra trong bối cảnh căng thẳng công nghệ và chính trị Mỹ - Trung.
  • Kế hoạch AI năm năm của Trung Quốc dự kiến tạo ra cơ hội lớn cho ngành kinh tế thông minh trị giá 147,61 tỷ USD.
  • Trung Quốc thúc đẩy hợp tác quốc tế về AI, đặc biệt với các tổ chức và nhóm khu vực như ASEAN, BRICS và Liên minh Châu Phi.

Đăng ký bản tin QMVN