Vụ phục kích chết chóc ở Marte
Hôm thứ Năm, những người dân làng rời nhà đi kiếm củi – nhu cầu thường ngày ở một vùng mà hầu hết gia đình nấu ăn bằng bếp lửa. Theo các lãnh đạo địa phương và nguồn tin an ninh, tại khu rừng bên ngoài các làng ở Marte, họ đã bị phục kích bởi những tay súng được cho là thuộc Boko Haram.
Đến thứ Sáu, ít nhất 18 thi thể đã được tìm thấy, thủ lĩnh truyền thống của Marte cho biết, trong khi các gia đình thấp thỏm chờ tin những người vẫn còn mất tích.
Những gì đã biết
Thông tin chi tiết về vụ tấn công vẫn đang được làm rõ, nhưng một số dữ kiện đã được các nguồn tin địa phương và an ninh xác nhận.
- Ít nhất 18 dân làng thiệt mạng, và chưa rõ bao nhiêu người vẫn mất tích.
- Vụ tấn công xảy ra tại khu vực hành chính Marte thuộc bang Borno, nơi nhiều lần bị tàn phá trong suốt cuộc nổi dậy.
- Một sĩ quan quân đội cấp cao cho biết binh sĩ đã bắt đầu chiến dịch truy quét và đang truy đuổi những kẻ tấn công.
Chưa có nhóm nào nhận trách nhiệm, nhưng vụ tấn công mang dấu ấn của các cuộc đột kích trước đây do các tay súng thánh chiến hoạt động trong khu vực thực hiện.
Nghịch lý của bó củi
Với các cộng đồng ở đông bắc Nigeria, để sinh tồn họ buộc phải vào rừng: canh tác, chăn thả gia súc, đánh cá và nhặt củi. Nhưng chính những khu vực ấy thường là nơi phiến quân ẩn náu, dựng trại hoặc chờ phục kích người qua lại.
Dân làng nhiều lần bị tấn công khi lỡ đi vào vùng do các nhóm vũ trang kiểm soát hoặc thường lui tới. Nhiều gia đình đứng trước lựa chọn bất khả: ở yên an toàn mà không có lương thực, chất đốt, hay liều mạng để nuôi con.
Cuộc nổi dậy không hồi kết
Xung đột ở đông bắc Nigeria, nay đã bước sang năm thứ 17, chủ yếu do Boko Haram và nhánh tách ra là ISWAP dẫn dắt. Một số nhóm vũ trang muốn lập vương quốc Hồi giáo, số khác tập trung cướp bóc, bắt cóc đòi tiền chuộc và cưỡng ép tuyển mộ.
Hàng chục nghìn người đã thiệt mạng và hàng triệu người phải sơ tán. Dù các chiến dịch quân sự đã đẩy phiến quân khỏi nhiều thị trấn, các nhóm này đã thích nghi, nhắm vào mục tiêu dễ tổn thương như nông dân, người đi đường và dân làng ở xa các căn cứ quân đội.
Bảo vệ những người dễ tổn thương nhất
Các chuyên gia an ninh cho rằng bảo vệ lâu dài đòi hỏi nhiều hơn các chiến dịch quân sự. Cộng đồng cần được tiếp cận đồng ruộng và chất đốt an toàn, chia sẻ tình báo tốt hơn với lãnh đạo địa phương, cùng những giải pháp thay thế như năng lượng nấu ăn sạch hơn để giảm nhu cầu đi vào vùng nguy hiểm.
Trên hết, những cái chết ở Marte nhấn mạnh rằng hòa bình phải được đo không chỉ bằng vùng lãnh thổ giành lại, mà bằng việc người dân thường có thể sinh sống hằng ngày mà không sợ hãi hay không.














