Làn sóng tiếp quản mới
Theo tờ Kyiv Independent, ngày 17/9, chính phủ Nga đã đặt Nestlé Nga dưới quyền quản lý bên ngoài tạm thời. Nestlé, công ty từng biện minh cho việc ở lại bằng “quyền được có thực phẩm” của người dân, cho biết đang đánh giá tình hình và các phương án.
Chuỗi siêu thị Auchan của Pháp và nhà bán buôn Metro của Đức cũng bị đặt dưới quyền kiểm soát bên ngoài. Auchan cho biết vẫn hoạt động và đã đề nghị chính phủ làm rõ, còn Metro cho biết đang phân tích tác động của quyết định.
Lập luận của Điện Kremlin
Người phát ngôn Điện Kremlin Dmitry Peskov cho biết các công ty này đến từ “những nước không thân thiện”, tham gia tích cực vào các hành động quân sự chống Nga và các cuộc tấn công do Kyiv thực hiện.
Theo TASS, tính tới ngày 29/9, đã có 135 công ty liên quan tới doanh nghiệp nước ngoài bị đặt dưới sự kiểm soát như vậy.
Trước đó, năm 2023, công ty con tại Nga của Danone và Carlsberg cũng từng bị tiếp quản theo cách tương tự.
Rủi ro cao, lợi nhuận thấp
Các chuyên gia chỉ ra tình thế khó khăn của doanh nghiệp nước ngoài:
- Theo tác giả Charles Hecker, các tập đoàn từng kiếm lợi nhuận khổng lồ ở Nga trong thập niên 1990 và đầu 2000, nhưng không theo kịp thay đổi chính trị tại nước này.
- Doanh nghiệp từ “nước không thân thiện” muốn rời đi phải bán tài sản với mức chiết khấu 60% và đóng góp cho ngân sách Nga khoản bằng 35% giá trị thị trường.
- Theo giáo sư Christopher Hartwell, nhiều công ty chọn ở lại vì hy vọng giữ được chỗ đứng chờ ngày chiến tranh kết thúc.
Ông Hartwell cho rằng điều này “có thể thấy trước từ rất xa”, sau những trường hợp như Danone và Carlsberg.
Tài sản phục vụ chiến tranh
Theo nhà phân tích địa chính trị Alexander Kokcharov, tài sản của các tập đoàn như Nestlé có thể được dùng để mua lòng trung thành của những nhóm mà Điện Kremlin dựa vào. Năm 2023, công ty con của Danone và Carlsberg từng được giao cho những người được cho là thân cận với chính quyền trước khi bị bán lại.
Nếu là một công ty phương Tây vẫn cố kinh doanh ở Nga, bạn đang đùa với lửa.
Ông cho rằng Điện Kremlin dường như đã từ bỏ ý tưởng quay lại “kinh doanh như thường lệ”, khi toàn bộ hệ thống chính trị tập trung vào chiến tranh.
Lời cảnh báo cho doanh nghiệp
Theo các chuyên gia, Nestlé, Auchan và Metro khó có thể là những công ty phương Tây cuối cùng bị mất quyền kiểm soát tài sản tại Nga.
Với những doanh nghiệp vẫn ở lại, đây là lời cảnh báo nữa trong danh sách ngày càng dài về rủi ro khi kinh doanh tại một thị trường mà chính trị và chiến tranh được đặt lên trên lợi ích kinh tế.














