Cung vượt cầu, ít nhất là lúc này
Ông Dutra cho biết các cuộc họp thường kỳ giữa chính phủ, nhà nhập khẩu, nhà phân phối và Petrobras giúp nhà chức trách theo dõi sát nguồn cung từ khi chiến tranh nổ ra. Theo tính toán của bộ, Brazil sẽ có khoản dư khoảng 230 triệu lít diesel so với mức tiêu thụ dự kiến trong tháng 10.
“Nguồn cung dầu diesel trong tháng 10 được bảo đảm.” — Renato Dutra
Ông nói thêm nước này có lượng tồn kho tương đương 15 ngày nhu cầu, hay khoảng 40 ngày nhập khẩu. Theo ông, các chuyến hàng nhập khẩu đã được xác nhận rất quan trọng cho việc lập kế hoạch cung ứng và cũng củng cố quyết định tiếp tục trợ giá diesel của chính phủ.
Trợ giá lớn hơn cho nhà nhập khẩu
Theo các biện pháp công bố hôm thứ Sáu, nhà nhập khẩu diesel dùng cho vận tải đường bộ sẽ nhận thêm 1,40 real mỗi lít trong 30 ngày, cộng vào khoản trợ giá hiện hành 2,12 real mỗi lít. Mục tiêu là bảo đảm các nhà nhập khẩu tư nhân tiếp tục đưa nhiên liệu về bất chấp giá quốc tế cao và hạn chế mức tăng giá tại cây xăng.
Những người ủng hộ cho rằng trợ giá giúp ngăn thiếu hụt và bảo vệ nền kinh tế khỏi lạm phát, vì giá diesel ảnh hưởng tới vận tải, thực phẩm và hầu hết mọi lĩnh vực. Giới phê phán cảnh báo nó gây thêm sức ép lên tài chính công và có thể trì hoãn những điều chỉnh cần thiết, trong khi một số nhà kinh tế đặt câu hỏi liệu trợ giá mang lại lợi ích cho người tiêu dùng hay chủ yếu cho nhà nhập khẩu.
Vì sao diesel nhạy cảm đến vậy ở Brazil
Diesel là nhiên liệu được tiêu thụ và nhập khẩu nhiều nhất ở Brazil. Nước này dựa vào xe tải để vận chuyển phần lớn hàng hóa, kể cả những vụ mùa khổng lồ đậu tương, ngô và đường, nên giá diesel nhanh chóng lan sang chi phí thực phẩm và sức cạnh tranh xuất khẩu.
Tài xế xe tải là một lực lượng chính trị mạnh: năm 2018, cuộc đình công toàn quốc phản đối giá diesel đã làm tê liệt Brazil hơn một tuần, khiến kệ siêu thị và cây xăng trống rỗng. Từ đó, các chính phủ coi việc giá diesel tăng vọt là vấn đề ổn định quốc gia, nhất là trong năm bầu cử.
Cú sốc toàn cầu lan tới đường sá Brazil
Giá dầu Brent hiện giao dịch trên 100 USD/thùng, tăng từ khoảng 70 USD trước cuộc chiến với Iran, khi sự gián đoạn ở eo biển Hormuz và cuộc chiến Nga – Ukraine kéo dài làm nguồn cung nhiên liệu toàn cầu thắt chặt. Diesel bị ảnh hưởng đặc biệt nặng do năng lực lọc dầu thế giới hạn chế.
Những năm gần đây, Brazil đã mở rộng năng lực lọc dầu tại các nhà máy của Petrobras, nhưng vẫn nhập khẩu một phần đáng kể diesel, phần lớn từ Nga và Mỹ. Chiến tranh kéo dài bao lâu và giá cả diễn biến ra sao sẽ quyết định liệu khoản dư dả hiện nay có duy trì được trong những tháng tới.
